به گزارش خبرآنلاین، گاهی نوجوانی که چند جزء قرآن را حفظ کرده، به حجاب پایبند است و نسبت به حلال و حرام حساسیت نشان میدهد، همچنان علاقهای به نماز خواندن ندارد. این مسئله ممکن است والدین را سردرگم و نگران کند؛ اما به اعتقاد حجتالاسلام محمد کاظمی، برای تقویت علاقه نوجوان به نماز، پیش از هر چیز باید ریشههای شناختی، انگیزشی و رفتاری نمازگریزی او را شناخت.
پایبندی به حجاب، رعایت مسائل شرعی و حتی حفظ چند جزء قرآن، همیشه به معنای علاقهمندی نوجوان به نماز نیست. گاهی والدین با وجود مشاهده نشانههای مختلف دینداری در فرزندشان، همچنان با بیمیلی او به نماز مواجه میشوند؛ مسئلهای که میتواند پرسشها و نگرانیهای زیادی برای خانواده ایجاد کند.
مادری نگران از وضعیت دختر ۱۴ سالهاش میگوید فرزندش با وجود رعایت حجاب، حساسیت نسبت به حلال و حرام و حفظ چند جزء قرآن، هنوز به نماز علاقهمند نشده است. وقتی مادر او را به نماز دعوت میکند، با این پاسخ روبهرو میشود: «نماز بخوانم که چه بشود؟»
بنابر روایت ابنا، حجتالاسلام محمد کاظمی، مدیر پژوهش مرکز تخصصی نماز، در پاسخ به این دغدغه، سه عامل اساسی را در شکلگیری ارتباط نوجوان با نماز مؤثر میداند: شناخت و باور، انگیزه و احساس مثبت و در نهایت، عادت کردن به نماز.
شناخت چرایی نماز؛ نخستین گام برای ایجاد علاقه
کاظمی معتقد است نخستین موضوعی که باید در نوجوان تقویت شود، شناخت و باور او نسبت به نماز است. وقتی نوجوان میپرسد «نماز بخوانم که چه اتفاقی بیفتد؟»، نشان میدهد هنوز درباره چرایی و آثار نماز به شناخت کافی نرسیده است.
به گفته این کارشناس دینی، در چنین شرایطی لازم است فردی آگاه و مسلط به مسائل دینی، با ادبیاتی متناسب با سن نوجوان، درباره چیستی و چرایی نماز با او گفتوگو کند.
البته همیشه والدین بهترین گزینه برای این گفتوگو نیستند. ممکن است نوجوان به دلیل صحبتهای مکرر پدر و مادر درباره نماز، دیگر پذیرش لازم را نسبت به سخنان آنها نداشته باشد. حتی ممکن است والدینی از دانش و تخصص بالای دینی برخوردار باشند، اما فرزندشان آنها را مرجع علمی و دینی خود نداند.
از همین رو، کاظمی پیشنهاد میکند در چنین موقعیتی از فرد دیگری که مورد اعتماد نوجوان است و توانایی گفتوگوی مؤثر با او را دارد، کمک گرفته شود.
تفاوت تنبلی با بیعلاقگی به نماز
موضوع دیگری که این کارشناس بر آن تأکید میکند، بررسی نقش تنبلی در نماز نخواندن نوجوان است. به اعتقاد او، ابتدا باید مشخص شود که این ویژگی در سایر فعالیتهای نوجوان نیز وجود دارد یا فقط هنگام نماز خواندن بروز میکند.
اگر نوجوان در زمینههای مختلف زندگی با تنبلی مواجه است، باید برای رفع این مسئله به او کمک کرد؛ اما اگر این رفتار فقط در موضوع نماز دیده میشود، لازم است علت آن دقیقتر بررسی شود.
کاظمی تأکید میکند نوجوان باید متوجه شود که نماز نخواندن او لزوماً به معنای دوست نداشتن خدا یا نخواستن ارتباط با او نیست و ممکن است بخشی از این رفتار به دشواری در غلبه بر تنبلی و شکلگیری عادت بازگردد.
در این مسیر، ابتدا باید خود نوجوان برای تغییر تصمیم بگیرد و سپس والدین با حمایت و همراهی، به او کمک کنند تا بتواند بر این مانع غلبه کند.
برچسب تنبلی، مقاومت نوجوان را بیشتر میکند
یکی از نکات مهم در برخورد با نوجوانی که نماز نمیخواند، پرهیز از برچسب زدن به اوست. به گفته کاظمی، اگر والدین دائماً فرزندشان را تنبل خطاب کنند، ممکن است این رفتار به افزایش مقاومت و لجبازی او منجر شود.
این کارشناس همچنین با اشاره به نشانههای مقاومت در رفتار دختر ۱۴ ساله، تأکید میکند که والدین نباید صرفاً به ظاهر رفتار اکتفا کنند؛ بلکه باید ریشههای این مقاومت را شناسایی کرده و متناسب با علت آن، برای حل مسئله اقدام کنند.
بر این اساس، تقویت ارتباط نوجوان با نماز بیش از آنکه به تکرار توصیهها و تذکرهای والدین وابسته باشد، به شناخت درست از دنیای ذهنی و عاطفی او، گفتوگوی متناسب با نیازهایش و همراهی بدون سرزنش نیاز دارد.





نظر شما