بازگشت مرتضی احمدی با فرهنگ بروبچ ترون/ به چه کسی می‌گویند یقنلی بقال؟

ویراست تازه «فرهنگ بروبچه‌های ترون» (کلمه‌های ویژه‌، واژه‌ها،‌ اصطلاحات و ضرب‌المثل‌های تهرانی‌) اثر مرتضی احمدی منتشر شد.

به گزارش خبرآنلاین، کتاب «فرهنگ بروبچه‌های ترون» را انتشارات هیلا منتشر کرده که ضمن ارائه واژه ها و اصطلاحات مردم تهران به صورت الفبایی، در هر بخش از حروف الفبا ضرب المثل های مربوط به آن حرف را نیز ذکر کرده است.

بنابراین گزارش، این کتاب شامل دو بخش است. در بخش نخست با عنوان «کلمات ویژه»، کلماتی آمده اند که طرز تلفظشان درلهجه ‏تهران منحصر به فرد است و در سایر لهجه ها به گونه ای دیگر تلفظ می شوند. برای سهولت فراگیری طرز تلفظ این ‏گونه کلمات، از آوانگاری لاتین استفاده شده است. در بخش دوم با عنوان «واژه ها و تعبیرات»، مجموعه ای از واژه ها ‏و تعبیرات تهرانی گردآوری و شرح داده شده، سپس اصطلاحات و ضرب المثل های مربوطه ذکر شده است.

برخی از اصطلاحاتی که در این کتاب شرح داده شده را باهم مرور می کنیم:

آبکی:مشروب الکلی در اصطلاح جاهل ها

بابا شمل: داش مشدی، قلدر، بزن بهادر، لوطی
جن بو داده: به بچه هایی که لاغر و ریزنقش و مردم آزارند.
سگ محلی: بی اعتنایی.
فحش های آب نکشیده: فحش های نو و شنیده نشده

قازورات: از بین رفتنی، به دردنخور، دورریختنی
قاطی ور قاطی: مخلوط شده، درهم
گربه شور: شستشوی سطحی با کمی آب
ملا یزقل(yazqal): نزول خوار، حرام خوار
میخ طویله: کوتوله، قد کوتاه
ننه دوغ مال: زن شلخته، بی سلیقه و کثیف

وردار و ورمال: رند و شارلاتان و حقه باز
هاپارتی: گستاخ، بی حیا و خودسر(همچنین بی چا دهن)
یُقُر: تنومند، بدقواره
یقنلی بقال(yaqnali): بقال بی سلیقه و کثیف و بی مشتری

 

مؤلف ‏این فرهنگ درباره روش ‏تالیف کتابش می نویسد: «من برای جمع آوری «فرهنگ بر و بچه های ترون» به یاری حافظه ام متکی بودم و گپ زدن ‏با بچه محل های هم سن و سالم و بچه های اصیل تهران و یادداشت کردن نکاتی که در گفته هایشان می یافتم.امیدوارم با این کار کمی از دینم را به زادگاهم ادا کرده باشم.»

حالا و در فاصله کوتاهی از فوت این هنرمند شناخته شده و محبوب کشورمان، ایسنا گزارش داده که ویرایست جدید این فرهنگ خواندنی روانه بازار نشر شده است. زنده یاد مرتضی احمدی در یادداشتی بر این کتاب می‌نویسد: «زبان تهرانی زبانی است جذاب و شیرین و همه‌پسند و همه‌گیر که در این شصت هفتاد سال اخیر به همه جا نفوذ کرده و در آینده نیز به نفوذش می‌افزاید و به همه جا سرک می‌کشد. اگر این حرکت تداوم خود را حفظ کند - که می‌کند - شاید صد الی صد و پنجاه سال دیگر زبان تهران جایگزین سایر لهجه‌ها شود‌، اما خود بچه‌های تهران آن هنگام دیگر نیستند که برپایی امپراتوری زبانشان را جشن بگیرند.»

ویراست دوم «فرهنگ بروبچه‌های ترون» در 320 صفحه و قیمت 19 هزار تومان به چاپ رسیده است.

مرتضی احمدی متولد سال ۱۳۰۳ در جنوب تهران، 30 آذرماه امسال از دنیا رفت. او هنرمند تئاتر، سینما، تلویزیون، دوبله و موسیقی بود که کتاب‌هایی را نیز منتشر کرده است.

6060

 

کد خبر 394361

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
1 + 10 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 3
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • بی نام A1 ۱۲:۵۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۱۹
    42
    روح بزرگش در آرامش انسانی بزرگ و دوستداشنی بودند یک ایرونی واقعی
  • حمیدرضا CN ۱۳:۱۸ - ۱۳۹۳/۱۰/۱۹
    5
    خدا رحمت کنه مرتضی احمدی رو. اما در مورد یقنلی بقال فکر کنم معنیش چیز دیگه ای بشه. یفنلی بقال به کسی میگن که بی جا و بی ربط تو کاری دخالت میکنه. مثلا اینکه میگن "هر یقنلی بقالی دیگه تو فلان کار دخالت میکنه". تقریبا یه چیز تو مایه های ننه قمر هست عبارت یقنلی بقال
    • بی نام A1 ۱۹:۳۶ - ۱۳۹۳/۱۰/۱۹
      2
      تو مثالی که زدید هم معنیش این چیزی که توضیح دادید نیست