کاوه بیات گفت: "در یک حوزه جغرافیایی مانند فلات ایران با دگرگونیهایی روبهرو میشویم که نقش عوض میکنند ولی همواره در آن مکان حضور دارند با وجود حوزه آناتولی و همچنین یونان کهن، بیزانس و امپراتوری عثمانی فلات ایران سر جای خودش است و در این سرزمین با یک میراث کهن مواجه است که برایش فرض واجب محسوب میشود. "
مولف کتاب «نفت ایران جنگ سرد و بحران آذربایجان» افزود: " در تاریخ ایران، سرزمین نقشی کهن در هویت ملی دارد و باید بر الزامات سرزمین بیشتر توجه کنیم. کسانی که در فلات ایران جای میگیرند میراثدار این سرزمین کهن بهشمار میآیند و خود را فرزند کیقباد میدانند. عنصر جغرافیا اولویت بسیار بالایی دارد و تأکید مجدد بر آن بر تاریخنگاران واجب است. "
این تاریخنگار معاصر گفت: "در تعریف فرهنگی که از این گستره تاریخی به دست میآوریم باید تمام نواحی را در نظر بگیریم و بدون هیچگونه تبعات سیاسی و واقعیتهای سیاسی بلکه با نگاه فرهنگی و تمدن ایران کهن به آن بنگریم. "
مولف کتاب «پان ترکیسم و ایران» افزود: "ایرانیان مرزدار و میراثدار فرهنگ کهن هستند و مسایلی که با مرزهای جدید بهوجود آمده است در این میراثداری نمیتواند مهم باشد. در کشور عراق نیز همین مسأله مشاهده میشود و نشان میدهد که با همسایگان خود نیز دچار مشکلاتی است. ما مشکلات اساسی داریم زیرا در دل این فلات قرار داریم و پس لرزههای این ناآرامی دامنگیر ما نیز شده است. "
وی در پاسخ به این سوال که آگاهی به ساکنان این سرزمین بسیار مهم است و ما از کی و چه زمانی میگوییم که ایرانی هستیم؟ این خودآگاهی از کجاست و ما از کی ایران را ایران میشناسیم؟ گفت: "از قرن 19 میلادی به بعد تلاش برای شکل دادن نوعی هویت جدی ایرانی متعارف شد و با دادههای غزنویان، پارتها و سلسلههای بعدی و با افزودههایی در طی قرون که به آن اضافه شد توانستیم هویت جدید را خلق کنیم که هنوز کامل نیست و جای پژوهش و تحقیق دارد. "
مترجم کتاب «ایل بختیاری» خاطرنشان کرد: "در دوره پهلوی اول صحبت از باستانگرایی میکنیم و به عنوان یک فرم از آن استفاده میکنیم. همچنین بازیابی تاریخ کهن ایران به کوشش کتاب «تاریخ ایران باستان» مشیرالدوله ثمره آن دورهها محسوب میشود. این مسأله نشان میدهد که در یک دوره تاریخی فکر کردیم که باید به دوران کهن باستان بپردازیم و بعد از آن دوره طلایی صدر اسلام را بازکاوی کنیم."
وی در پاسخ به این سوال که چه عواملی را تهدید کننده موضوع هویت ایرانی میدانید؟ گفت: "مسایل مختلفی ما را در معرض خطر قرار داده است. بخشهایی از آن کم و بیش خارج از قدرت ما و یکجهانی شدن و جهانیسازی است و یکی از آنها مسایل سیاسی محسوب میشود که به تناوب پیش میآید. شاید این مسأله تأکیدی است که میتواند مهم باشد."
وی افزود: "ضرورت همزیستی در فلات ایران بسیار مهم بوده است زیرا اگر روس به ایران حمله میکرده سوار بلوچ از مرزهای ایران مقاومت میکرده است. تجربه نشان میدهد که اعتراض به کلمهای حلال مشکلات نیست و هنگامی که به آن کلمه ناراضی باشید با تاریخ مملکت و با عرف جهانی هماهنگ نیستید. اگر نژادپرستی را در گروههای مختلف قومی ببینید نشان میدهد که خرده هویتها واقعا نژادپرستاند. ما باید در این زمینه به یک تفاهم اساسی دست یابیم."
مولف کتاب «ایران و جنگ جهانی اول، اسناد وزارت داخله» خاطرنشان کرد: "ایران کشوری کهن است و سرمایه بسیاری دارد که به آن باید بیشتر توجه کرد. در این زمینه ما باید به تاریخ کشور با تمام اجزای آن بپردازیم در رابطه با تاریخ مشروطه بسیار کم کار کردهایم، اشاراتی به تبریز و گیلان نمیتواند مرجع و منبع مهمی باشد. ما در این زمینه ناآگاهیم و نسبت به ولایات خود نیز هیچ آگاهی نداریم. ولایات ما شناخته نشده است و بیشتر به آخرین تعاریف پست مدرن پرداختهایم و این مسأله ما را عقب نگهداشته است. یکی از مباحث عمده در زمینه تاریخنگاریها عقب افتادگی است و در بسیاری از حوزهها تاریخ اقتصادی ایران این مسأله را نشان میدهد که این کم کاری باید جبران شود."
نظر شما