طی سه سال گذشته در کشورمان جشنواره و نمایشگاهی ملی برای نمایش و عرضه آثار رسانه‌های دیجیتال راه‌اندازی شده است.

پیروزه روحانیون: روزی که مک لوهان جهانی شدن ارتباطات و فرهنگ را پیش‌بینی کرد، کمتر کسی انتظار داشت پیش‌بینی او به این زودی‌ها به واقعیت تبدیل شود. اما پیشرفت علم کامپیوتر و گسترش دنیای اینترنت و فراگیر شدن آن این امکان را فراهم کرد تا دنیای مجازی زمینه‌ای شود برای جهانی شدن اطلاعات، ارتباطات و فرهنگ.

وب‌سایت‌ها، وبلاگ‌ها، فتوبلاگ‌ها و. . . باعث انتقال سریع‌تر و کم‌هزینه‌تر اطلاعات و تبادل فرهنگ‌ها شدند و رسانه‌ها از حالت تک‌بعدی به چندبعدی یا چندرسانه‌ای تبدیل شدند. تا آنجا که هر‌یک از رسانه‌های مکتوب یا صوتی و تصویری با اختیار کردن فضایی در دنیای مجازی به نشر اطلاعات و اخبارشان برای جهانیان پرداختند. کشور ما هم از این قاعده مستثنی نبود و برحسب توانش پابه‌پای رسانه‌های دیگر کشورهای جهان به اشغال فضای اطلاعاتی جهانی پرداخت.

اگرچه بسیاری از کارشناسان معتقدند رسانه‌های دیجیتال کشور ما هنوز در مقایسه با رسانه‌های بیشتر کشورهای پیشرفته راه درازی در پیش دارد، اما با نگاهی منصفانه به موفقیت تلاش‌های رسانه‌ای‌ها برای جذاب و مفید شدن رسانه‌های دیجیتال کشورمان پی خواهیم برد. البته زبان فارسی (به عنوان یک زبان بومی) که تنها زبان بیشتر رسانه‌های دیجیتال ایرانی هستند یکی از عوامل مهمی است که تعداد مخاطبان جهانی این رسانه‌ها را نسبت به رسانه‌‌های انگلیسی زبان کمتر می‌کند. از دیگر دلایل عدم استقبال جهانی از این رسانه‌ها طراحی‌های ظاهری، امکانات فنی و حتی سبک نوشتاری حاکم بر آنها (در رسانه‌های خبری) است.

جشنواره​ای برای رسانه​ها
طی سه سال گذشته در کشورمان جشنواره و نمایشگاهی ملی برای نمایش و عرضه آثار رسانه‌های دیجیتال راه‌اندازی شده است. اولین دوره این جشنواره در سال 85 در محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران برگزار شد. مرکز توسعه فناوری اطلاعات و رسانه‌های دیجیتال، وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ایران، این جشنواره ملی را در 4 بخش «بسته‌های نرم‌افزاری چند رسانه‌ای»، «پایگاه‌های اینترنتی»، «بازی‌ها و سرگرمی‌های رایانه‌ای» و «نرم‌افزاری‌های ویژه» برپا کرد.

مهم‌ترین اهداف برگزاری جشنواره ملی رسانه‌های دیجیتال، ایجاد جایگاهی رسمی برای ارائه و ارزیابی آثار حوزه رسانه‌های دیجیتال در کشور، فرهنگ‌سازی و جریان‌سازی برای ایجاد و توسعه محتوای منطبق بر فرهنگ بومی، ملی و اسلامی در حوزه رسانه‌های دیجیتال، ایجاد محیطی برای همدلی و بین پدیدآورندگان آثار در این حوزه، توسعه خط و زبان فارسی در محیط رایانه وابزارهای دیجیتال، کاهش هزینه و توسعه دسترسی عمومی به میراث مکتوب تاریخی، علمی، فرهنگی دینی و هنری کشور، حمایت از افراد، مراکز، مؤسسات، تشکل‌ها و شرکت‌های فعال در حوزه تولید آثار و محصولات دیجیتال فرهنگی و هنری، بسترسازی برای تحقق جنبش نرم‌افزاری در حوزه محتوایی فناوری اطلاعات و رقابت بین تولیدکنندگان محصولات دیجیتال فرهنگی- هنری، برای رشد، شکوفایی و رونق بخشی به بازار داخلی و صادرات در این صنعت بود.

مهر ماه امسال هم سومین دوره جشنواره و نمایشگاه ملی رسانه‌های دیجیتال در مصلای امام خمینی (ره) برگزار می‌شود. نشست رسانه‌ای سومین جشنواره و نمایشگاه بین‌المللی رسانه‌های دیجیتال با حضور عیسی زارع‌پور رئیس مرکز توسعه فناوری اطلاعات برگزار شد.

«عیسی زارع‌پور»، رئیس مرکز توسعه فناوری اطلاعات در این نشست گفت: «در دنیای امروز رسانه‌های دیجیتال از اهمیت خاصی برخوردارند و همه خانه‌ها و افراد از آنها استفاده می‌کنند که 60 تا 70 درصد جمعیت مردم موبایل دارند، از اینترنت استفاده می‌کنند و حتی بچه‌ها با بازی‌های رایانه‌ای سروکار دارند. ما از سال 86 برای ساماندهی محصولات و فعالیت‌های رسانه‌ای دیجیتال نرم‌افزارهای رایانه‌ای را ثبت و برایشان پروانه صادر می‌کنیم. مراکز تکثیر سی‌دی‌ها مکلف هستند بدون گواهینامه ثبت آنها را انتشار ندهند. هدف ما صیانت از حقوق فعالان در این حوزه است که البته با وجود گستردگی فضاهای موجود در دنیای دیجیتال این امر چند سالی طول خواهد کشید.»

او کمک به آثار برای شرکت در نمایشگاه‌های بین‌المللی، چند زبانه شدن نرم‌افزارها در حوزه صادرات و برگزاری کارگاه‌های آموزشی در سراسر کشور را از جمله فعالیت‌های حمایتی مرکز توسعه فناوری اطلاعات در سال‌های اخیر خواند و افزود: «نمایشگاه رسانه‌های دیجیتالی ایران در حال حاضر در نوع خود بی‌نظیر است زیرا برخلاف کشورهای دیگر علاوه بر مورد توجه قرار دادن مسائل تکنولوژی و تکنیک به مضامین فرهنگی و رسانه‌ای نیز توجه می‌شود.»

رسانه​های دیجیتال یا بازی​های کامپیوتری
دکتر علی گرانمایه‌پور، مدرس ارتباطات با مقایسه نمایشگاه‌ رسانه‌های دیجیتال کشورمان با نمایشگاهی با همین عنوان که در کشورهای دیگر برپا می‌شود، گفت: «کارکرد عمده بیشتر نمایشگاه‌هایی با رویکرد معرفی رسانه‌های دیجیتال یا از این دست که در سراسر دنیا برپا می‌شود، مثل نمایشگاه‌هایی که در آلمان یا سایر کشورهای اروپایی هر سال برگزار می‌شود، ارائه آخرین دستاوردها یا آخرین پیشرفت‌ها در زمینه انفورماتیک، دیجیتال، خدمات کامپیوتری و شبکه است.

یکی از انتقاداتی که به نمایشگاه سال گذشته رسانه‌های دیجیتال وارد شد این بود که بیشتر به سمت بازی‌های دیجیتالی و غرفه‌های فروش لوازم معطوف شده بود. البته در بسیاری از نمایشگاه‌های دنیا در کنار معرفی و نمایش محصولات رسانه‌ای، عرضه آنها هم صورت می‌گیرد. اما یک نکته‌ای وجود دارد؛ ما نمایشگاهی برگزار می‌کنیم که چند نفر را به عنوان کسانی که بهترین برنامه‌ریزی و بهترین شبکه را ارائه کردند یا بهترین تحقیق را انجام دادند اما هدف نمایشگاه صرفاً این موضوع نیست.

حوزه اینترنت یا حوزه دیجیتال یا آنچه ما از آن به عنوان وسایل ارتباطی دیجیتال یاد می‌کنیم، یک حوزه جدید در کشور ما است و ما برای معرفی کارکردها و تحقیقات در این زمینه باید کار فرهنگی و آموزشی بکنیم نه این‌که فقط نمایشگاه بگذاریم. البته برگزاری نمایشگاه برای کارشناسان و متخصصان این رشته‌ها خوب است اما این نمایشگاه‌ها باید پیام داشته باشند.

به نظر من یکی از کارهای خوبی که پارسال انجام شد ایجاد غرفه کوچکی بود که در آن خانواده‌ها با فرزندانشان از نزدیک با اینترنت آشنا می‌شدند.»

دکتر گرانمایه‌پور معتقد است اگر این‌گونه نمایشگاه‌ها در کنار عرضه محصولات و معرفی تحقیقات و دستاوردهای دنیای رسانه‌های دیجیتال سعی کنند پیام فرهنگی داشته باشند و هدف داشته باشند خیلی بهتر است.

او می‌گوید: «کارکرد بسیاری از نمایشگاه‌های ما در زمینه‌های مختلف کارکرد مثبتی نبوده است. به عنوان مثال نمایشگاه ماشین که در طول 10، 12 سال برگزار می‌شود عمده‌ترین کارکردش این بود که مردم با ماشین‌ها عکس بگیرند یا اتومبیل‌های روز دنیا را ببینند. ما باید ببینیم هدف از برگزاری یک نمایشگاه چیست.

نمایشگاه دیجیتال در آلمان یکی از کارکردهایش اقتصادی است. سازندگان، تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان در همان نمایشگاه قراردادهایی با هم منعقد می‌کنند که به توسعه اقتصادی رسانه‌های دیجیتال کمک می‌کند. ما باید ببینیم آیا دستاوردهای دیجیتال که در جشنواره ملی ما ارائه می‌شود فقط برای نمایش است یا فروش؟» او باز هم بر نیاز ما به فرهنگ‌سازی در زمینه رسانه‌های دیجیتال، آشنا کردن توده مردم با دنیای مجازی و بالا بردن سطح آگاهی عمومی نسبت به این مقوله تأکید می‌کند و می‌گوید: «این نمایشگاه‌ها همچنین باید به ارتقاء سطح و جایگاه این رسانه‌ها بینجامد. یکی از راهبردهای چنین نمایشگاه‌هایی گزینش نخبگان رسانه‌های دیجیتال؛ نه به واسطه رابطه بلکه بر اساس معیارهای کارشناسانه و فرستادن آنها در عرصه بین‌المللی و نمایشگاه‌ها و جشنواره‌های خارجی است. ما باید در این نمایشگاه‌ها پیشرفت و تغییر را ببینیم نه روزمرگی را. البته نباید فراموش کرد که این جشنواره جوان است و هنوز برای کامل شدن فرصت دارد.»

شهر رسانه​ها
بحث «مدیا سنتر» یا همان شهر رسانه‌ای سرفصل تازه‌ای است که در سومین جشنواره رسانه‌های دیجیتال شاهد حضور آن خواهیم بود. این موضوع مورد توجه وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی هم قرار گرفته تا آن‌جا که در هفته اخیر و در جریان بازدید از پارک فناوری پردیس اظهار داشت: «ایده تأسیس «مدیا سیتی» یکی از مقولات مورد توجه در عرصه فعالیت‌های فرهنگی هنری است که در صورت فراهم شدن شرایط و مقتضیات لازم به سوی مطالعه و عملیاتی کردن آن حرکت خواهیم کرد.»

او بخش مهمی از لوازم تحقق این امکان را در گسترش و تقویت فناوری‌های نوین نهفته دانست و گفت: «فناوری‌های جدید، مقدمه دستیابی به اهداف کلان علمی، صنعتی، اقتصادی و فرهنگی است.»

دکتر علی گرانمایه‌پور در این باره می‌گوید: «مدیا سنتر مجموعه‌ای از مراکز ارتباطی، اطلاعاتی و مخابراتی است که کلیه مراکز ارتباطی در آن متمرکز می‌شوند و با اکثر شبکه‌های ارتباطی سراسر جهان در ارتباطات و تعامل هستند.

راه‌اندازی مدیا سنترها چند پیش‌شرط دارد. یکی دارا بودن ساختارهای ارتباطی در یک کشور است به خصوص اینترنت پرسرعت و فیبر نوری است. ما اگر بخواهیم مدیا سنتر راه‌اندازی کنیم یا باید از چینی‌ها کمک بگیریم یا از آمریکایی‌ها یا کشورهای اروپایی که تجربه راه‌اندازی چنین مراکزی را دارند. ما باید ببینیم با چه هدفی چنین هزینه گزافی می‌خواهیم بپردازیم. یکی از الزامات مدیا سنتر این است که آن کشور دسترسی به ماهواره‌ها داشته باشد و چندین ماهواره ارتباطاتی، اطلاعاتی و مخابراتی داشته باشد.»

بحث دیگری که ذهن بسیاری از اساتید ارتباطات و مخابرات را به خود مشغول کرده جریان آزاد اطلاعات است. وقتی ما در کشوری زندگی می‌کنیم که بیشتر سایت‌ها و رسانه‌های دیجیتال آنلاین هر لحظه در خطر فیلتر شدن هستند چطور می‌توانیم انتظار داشته باشیم محافلی مثل جشنواره رسانه‌های دیجیتال و مدیا سنتر کارکرد خوبی داشته باشند. باید ببینیم چه خدماتی قرار است در مدیاسنتر کشور ما عرضه شود و استراتژی از همان اول مشخص باشد. اگر نه صرف اینکه بگوییم می خواهیم مدیاسنتر داشته باشیم و برنامه​ریزی برای آن نداشته باشیم فقط باعث صرف هزینه گزافی می​شود بدون آنکه خروجی و سود لازم را در پی داشته باشد.

کد خبر 11704

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
1 + 17 =