در بسیاری از کشورهای دنیا که حتی سابقه فرهنگ و تمدن آنها به چند صد سال هم نمی رسد و رویکرد شاخص دولت شان نیز بر محور توسعه فرهنگی نیست؛ نه تنها دولت ها بلکه عموم علاقه مندان به فرهنگ و مسائل اجتماعی می توانند در مسیر توسعه و ارتقای سطح فرهنگی آن جامعه سرمایه گذاری کرده و از آن منافعی حتی بیشتر از سرمایه گذاری در بانک یا بورس عاید خود سازند.
در این جوامع دستگاه های متولی امور فرهنگی و اجتماعی و رسانه های گوناگون جمعی، شبانه روز در تلاشند تا جامعه خویش را در برابر نفوذ رفتارها و اندیشه های ضد ارزش فرهنگ خود مسون سازند، اما در این میان همچنان حضور بخش خصوصی مهمتر و آموزش مردم بر مردم به جای دولت بر مردم در اولویت قرار دارد؛ به عنوان مثال فعالیت یک جشنواره مفرح و جذاب که در لابلای بخش های متنوع خود و به طور غیر مستقیم آستانه تحمل مردم، دانش روز مخاطبان و انگیزه آنها برای بهتر زیستن را افزایش می دهد، فوایدی همچون اشتغال در بخش خصوصی و کسب سود از این فعالیت فرهنگی- اجتماعی را به ارمغان می آورد که مطالعه آن سوالات مهمی را در ذهن ما مطرح می سازد.
آیا فعالان اقتصادی ما هم به عنوان عضوی از جامعه می توانند به فعالیتی از این دست اقدام کرده و به اهداف چند جانبه آن دست یابند؟ آیا می توان کتابی در باب مسائل فرهنگی نوشت که به واسطه آن علاوه بر دستیابی به ارزش های معنوی به یک تضمین بازگشت سرمایه و سود رسید؟ می توان جشنواره ای فرهنگی با سرمایه بخش خصوصی تدارک دید و امیدوار بود پس از برگزاری آن از نظر سود نیز توجیهی برای سرمایه گذار داشته باشد؟ آیا بانک ها و موسسات مالی ما تا به حال برای هر یک از فعالیت های فرهنگی ذکر شده وامی پرداخت کرده اند یا مطمئن هستند که استفاده کننده از این نوع تسهیلات قادر به باز پرداخت آن نیست؟
تصور کنید قصد داریم در جهت دستیابی به اهداف فوق در یکی از شهرستان های کشور اقدام به برگزاری همایشی آموزشی با حضور یک استاد شاخص و شناخته شده در حوزه روانشناسی اجتماعی از شهری دیگر (نه حتی خارج از کشور) کنیم.
اما پیش از هر اقدامی سرمایه گذار بخش خصوصی نیازمند ارائه BP و توجیه اقتصادی است. می بایست هزینه ها محاسبه، درصد ریسک آن مشخص شده و نقطه سربه سر طرح دیده شود تا بتوان حداقل تا حدکثر سود و زیان احتمالی برای ورود به آن فعالیت را مشخص کرد.
هزینه های برگزاری یک همایش ساده را در حداقل ترین حالت مرور می کنیم:
اجاره بزرگترین سالن شهر با ظرفیت 500 نفر از قرار روزی پانصد هزار تومان
پذیرایی جلسه برای هر نفر دو هزار تومان
نصب حداقل 10 بنر در سطح شهر با هزینه طراحی و چاپ و نصب و مجوز یک میلیون تومان
حداقل 10 نوبت زیرنویس تلوزیون محلی جهت اطلاع رسانی دست کم پانصد هزار تومان
چاپ پوستر، بروشورهای اطلاع رسانی و بلیط های فروش پانصد هزار تومان
مجری مناسب همایش دویست هزار تومان
هزینه حق الزحمه سخنران و هتل مهمان یک میلیون و دویست هزار تومان
حق الزحمه نیروی اجرایی در روز همایش یکصد هزار تومان
در نهایت حداقل پنج میلیون تومان هزینه های جاری برگزاری این همایش به معنای این است که سرانه هزینه تمام شده برای هر صندلی(هر شرکت کننده) ده هزار تومان خواهد بود.
لازم به توضیح است از درج هزینه هایی همچون هزینه سالن آرایی، تصویر برداری، ارائه تبلیغات گسترده و درج در جراید و... جهت تضمین فروش کل بلیط ها، ایاب و ذهاب نیرو ها و هزینه حداقل دویست نفر - ساعت کار جهت انجام مقدمات برگزاری همایش و دیگر مسائل جانبی چشم پوشی می کنیم.
حال قیمت بلیط فروخته شده با کسر درصد اختصاصی به مراکز فروش بلیط برای هر شرکت کننده در یک همایش ساده آموزشی که ده هزار تومان هزینه برداشته است چقدر باید باشد که هم کل ظرفیت سالن پر شده و هم سرمایه گذار حداقل سود را کسب کند؟
اگر هزینه پرداختی هر نفر جهت شرکت در این همایش - به فرض تضمین فروش کلیه بلیط ها - کمتر از 15000 تومان باشد ورود به این حوزه برای برگزار کننده توجیه اقتصادی نخواهد داشت!
بنابراین صرف نظر از بروکراسی زمان بر اداری جهت کسب مجوز فعالیت های فرهنگی قانونی، بالا بودن هزینه ها در حوزه فرهنگ باعث شده که در رقابت با حجمه فرهنگی دشمنان به جای چاپ کتب گوناگون در زمینه های مختلف فرهنگی شاهد انتشار عناوینی محدود در این زمینه باشیم، سالن های همایش و فرهنگسراهای ما از حضور بخش خصوصی خالی و رونق حداقلی آنها مدیون حضور دولتی ها باشد، فیلمسازان ما نتوانند هزینه ساخت فیلم های قابل رقابت برای جذب همه سلایق جامعه را داشته باشند وغیره.
پس شاید بهتر است بخش خصوصی در این مقوله سرمایه گذاری نکرده و امیدوار باشیم حذف همه کاستی های فرهنگی و اجتماعی جامعه، کاهش نا هنجاری های موجود، تامین نیازهای آموزشی، مقابله با مسائل و معضلات ضد ارزشی، رقابت با رسانه های خارجی و ... از عهده دولت برآید.
* مشاور امور تبلیغاتی اتاق بازرگانی و صنایع و معادن کرمانشاه
/39/39
نظر شما