به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، حجتالاسلام والمسلمین خسروی در نشست بازخوانی خاطرات امامخمینی(ره) که پیش از ظهر امروز در بیت تاریخی بنیانگذاران جمهوری اسلامی ایران برگزار شد، تأکید کرد: یادآوری ایامالله و بازخوانی خاطرات تاریخی و الهامبخش، یکی از راهکارهای خروج انسان از ظلمت به سوی نور الهی است.
بنابر روایت حوزه، وی با اشاره به آیات قرآن کریم «وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا مُوسَیٰ بِآیَاتِنَا أَنْ أَخْرِجْ قَوْمَکَ مِنَ الظُّلُمَاتِ إِلَی النُّورِ وَذَکِّرْهُمْ بِأَیَّامِ اللَّهِ ۚ إِنَّ فِی ذَٰلِکَ لَآیَاتٍ لِکُلِّ صَبَّارٍ شَکُورٍ» گفت: خداوند متعال حضرت موسی را با نشانههایی فرستاد تا انسانها را از ظلمت کفر، خودپسندی و ظلمات نفسانی نجات دهد و به سوی نور حق و حقیقت هدایت کند.
این پژوهشگر حوزوی افزود: یکی از روشهای تحقق این هدف، یادآوری ایامالله است. ایامالله روزهایی هستند که جلوه خداوند در زندگی فرد و جامعه به وضوح نمایان شده و حوادثی مهم و تاریخساز رقم خورده است.
اهمیت بازخوانی خاطرات و ذکر ایامالله
تمام زندگی انسان و تمامی مکانها متعلق به خداوند است، اما برخی مکانها مانند کعبه، انسان را بیش از سایرین به یاد خدا میاندازند. همچنین حوادث تاریخی و شخصی که در آن دست خداوند دیده شده، ایامالله محسوب میشوند.
وی ادامه داد: بازخوانی خاطرات امام خمینی(ره) و دیگر رویدادهای سرنوشتساز، تکرار و یادآوری آنها، راهی برای تربیت انسانی و عبور از ظلمت به نور است. قرآن کریم نیز بارها داستان پیامبران مانند موسی و یوسف را بازگو میکند تا انسانها از آنها عبرت بگیرند.
حجتالاسلام والمسلمین خسروی با اشاره به آخرین نکته این آیه قرآن کریم گفت: «لِکُلِّ صَبَّارٍ شَکُورٍ»؛ هر کسی این نشانهها را درک نمیکند مگر اینکه صبور و شاکر باشد. انسان ناپایدار و ناسپاس از حوادث عبرت نمیگیرد و حتی از قرآن کریم پند نمیپذیرد. تنها انسان مقاوم و قدردان است که از ایامالله بهرهمند میشود.
خانواده امام خمینی(ره)؛ الگویی برای جامعه
حجتالاسلام والمسلمین خسروی در بخش دیگری از سخنان خود به اهمیت شناخت خاندان امام خمینی(رع) اشاره کرد و گفت: خاندان امام میتواند الگویی موفق برای زندگی امروز جامعه باشد. همسر امام، بانویی از خاندان بزرگ علمی و فرهنگی بود که در مدیریت و تدبیر خانه و همراهی امام در انقلاب اسلامی نقش بیبدیلی ایفا کرد.
وی با بیان ویژگیهای خانوادگی همسر امام افزود: او از خانوادهای برجسته بود؛ پدرش میرزا محمد ثقفی صاحب تفسیر روان جاوید، پدربزرگش صاحب کتاب و مادربزرگش دختر خازنالملک ناصرالدینشاه بود. وی در ۱۴ سالگی به زبان فرانسه مسلط شد و پس از ازدواج با امام، زندگی ساده و عاری از تجمل را در قم آغاز کرد.
نقش همسر امام در انقلاب اسلامی
حجتالاسلام والمسلمین خسروی با اشاره به صبر و مدیریت همسر امام گفت: همسر امام(ره) با وجود زندگی در رفاه، کنار امام که زندگی ریاضتگونه و علمی داشت، زندگی را شروع کرد و در اداره امور مالی خانواده، به سادگی و قناعت بسنده میکرد. این ویژگیها، حمایت مستمر و موفقیت امام در مسیر انقلاب را ممکن ساخت.
مدیریت خانواده و سادهزیستی خانواده امام
حجتالاسلام والمسلمین خسروی در تشریح زندگی خصوصی امام خمینی(ره) بیان کرد: امام راحل، سنتی ساده و معنادار در تربیت فرزندان داشت؛ هر سال شب عید تنها یک دست لباس برای فرزندان میخرید و پس از گذشت چند ماه، وقتی زانوی شلوار مصطفی پاره میشد، همسر امام از همان لباسهای قدیمی و مندرس استفاده میکرد تا برای فرزندش کت و شلواری تهیه کند. این مدیریت صبورانه و شکورانه، بنیان خانواده را با نظم و تدبیر اداره میکرد.
پس از بازگشت امام از سفر حج، در اراک باخبر شد که سیل عظیمی در قم رخ داده است. قرار بود فردا ماشینی برای سفر به قم آماده شود، اما امام بدون هیچ تأملی، شبانه و با پای پیاده از جعفرآباد به قم رفت. همسر امام خاطرهای از آن شب نقل میکند: نیمهشب سید روحالله در زدند، امام بقچهای بر دوش داشت و از میان گل و لای آمده بود. وقتی از او پرسیدم، گفت شنیدم که در قم سیل آمده و برای کمک آمدهام.
سادگی زندگی شخصی امام
حجتالاسلام والمسلمین خسروی با اشاره به سادگی زندگی امام خمینی(ره) افزود: وقتی امام از سفر بازگشت تقاضای لباس کرد. همسر امام به او میگوید که لباسی برایت نمانده، اما امام با لبخند گفت: تو را دارم، همه چیز دارم. این جمله نشاندهنده ارزش صبر و قدردانی در زندگی شخصی امام بود.
ضرورت شناساندن ابعاد شخصی امام به نسل امروز
جامعه ما غالباً تنها بُعد سیاسی و انقلابی امام را میشناسد و کمتر با زندگی شخصی و خانوادگی ایشان آشناست. لازم است با بیان این خاطرات، سیره و حیات خصوصی امام خمینی(ره) نیز به نسل امروز شناسانده شود تا تصویری جامع و واقعی از ایشان در ذهن مردم شکل بگیرد.
حجتالاسلام والمسلمین خسروی در ادامه به بخشی از خاطرات همسر امام خمینی(ره) اشاره کرد و گفت: همسر امام در کتاب خاطرات خود نوشته است که ما هر سال یک بار یا دو سال یک بار خانه عوض میکردیم. من به گل و باغچه علاقه زیادی داشتم، اما هیچگاه فرصتی پیش نمیآمد که بتوانم با ذوق و علاقه باغچهای را گلکاری کنم تا اینکه این خانه فعلی در قم را خریدیم. ابتدا امام مستاجر بودند و بعد خانه را خریدند. داستان خرید این خانه بسیار شنیدنی است؛ ایشان نوشتهاند وقتی فهمیدم این خانه مال ماست، بلافاصله شروع به گلکاری باغچه کردم. اما مدتی نگذشته بود که با ارتحال آیتاللهالعظمی بروجردی و تثبیت مرجعیت به سمت امام، شرایط سختی پیش آمد و همه آرزوهای آن زمان تحت تأثیر قرار گرفت. همسر امام در خاطرات خود نوشته است که در آن دوران، امام را زندانی کردند.
دشواریهای زندگی در نجف و مدیریت سختیها
وی در ادامه خاطرنشان کرد: این بانوی بزرگوار همراه امام به نجف رفت و ۱۳ سال در خانهای محقر زندگی کردند. دوستان حتماً اگر فرصت داشتند، به زیارت آقا امیرالمؤمنین(ع) مشرف شوند و از بیت امام دیدن کنند؛ خانهای کوچک با آشپزخانهای زیر پله و اتاقهایی در طبقه دوم که حتی برای جوانان هم بالا رفتن از پلهها خستهکننده بود. آنها مدتها بدون کولر و یخچال زندگی کردند، اما امام میفرمودند: «طلبهها وقتی یخچال ندارند، من چرا داشته باشم؟» همسر امام با صبر و شکیبایی، زندگی خانه را چنان اداره میکرد که امام بتواند به رسالتهای اصلی خود برسد.
در دوران زندگی در نجف، این خانواده متحمل از دست دادن فرزند عزیز خود حاج آقا مصطفی شد. هنگام سفر امام به پاریس، همسر ایشان برای وداع گفت: «یا امیرالمؤمنین، مصطفی را اینجا به امانت سپردم، دارم میروم.» پس از بازگشت به ایران و ارتحال امام(ره) دل خود را با حضور سید احمد آقا آرام میکرد.
درسهای زندگی و ادب در سیره امام
پس از رحلت امام، مدیریت مراسم توسط همسر ایشان بسیار مثالزدنی بود. شب رحلت امام به دلیل شرایط کشور، قرار شد تا صبح خبر فوت اعلام نشود. همسر امام با صبر و مهارت چنان شرایط حساسی را به خوبی مدیریت کردند و از بروز هرگونه آشفتگی جلوگیری شد.
زندگی شخصی و اجتماعی امام و همسرشان میتواند درسهای مهمی برای خانوادهها باشد. حتی در مسائل ادب و احترام، امام نمونه بودند؛ به طوری که وقتی یکی از مسئولین عالیرتبه نظام همراه پدر خود برای دیدار امام آمد، ایشان فرمودند: پدر شماست، چرا جلوتر از او وارد اتاق شدید؟
انقلاب اسلامی بدون اخلاق و ارزشهای اسلامی معنا ندارد
حجتالاسلام والمسلمین خسروی با اشاره به برخی خاطرات کمتر شنیدهشده از سیره اخلاقی حضرت امام خمینی(ره)، گفت: انقلاب اسلامی در اصل برای احیای اخلاق نبوی، ارزشهای اسلامی و آموزههای قرآن شکل گرفت و اگر جامعه به این اهداف دست نیابد، حتی با حفظ عنوان و ساختار انقلاب نیز در تحقق آرمانهای اصلی خود ناکام خواهد ماند.
وی در سخنانی با بیان خاطرهای از روز تاریخی ورود حضرت امام خمینی(ره) به کشور در ۱۲ بهمن ۱۳۵۷ اظهار کرد: هنگامی که هواپیمای حامل امام در فرودگاه مهرآباد به زمین نشست و میلیونها ایرانی چشمانتظار بازگشت رهبر انقلاب بودند، مرحوم آیتالله سیدمرتضی پسندیده برادر بزرگتر امام خمینی(ره) از جمله افرادی بود که برای استقبال از ایشان به داخل هواپیما رفت.
ماجرای احترام امام خمینی(ره) به برادر بزرگتر در روز بازگشت به ایران
این پژوهشگر حوزوی افزود: پس از دیدار دو برادر که سالها از یکدیگر دور بودند، زمان خروج از هواپیما فرا رسید. در حالی که صدها خبرنگار داخلی و خارجی در انتظار ثبت مهمترین لحظه انقلاب اسلامی بودند، امام خمینی(ره) هنگام حرکت به سوی درِ خروج هواپیما از برادر خود خواستند که ابتدا ایشان خارج شوند. آیتالله پسندیده این درخواست را نپذیرفتند و تأکید کردند که مردم و خبرنگاران در انتظار امام هستند و ایشان باید در پیشاپیش جمع حرکت کنند. با این حال امام خمینی(ره) فرمودند: «من جلوتر از برادر بزرگترم حرکت نمیکنم؛ او بر من حق پدری دارد.»
این موضوع سبب شد لحظاتی در روند خروج از هواپیما وقفه ایجاد شود و امام بر رعایت این اصل اخلاقی اصرار ورزند. سرانجام شهید آیتالله مطهری راهحلی ارائه داد و پیشنهاد کرد آیتالله پسندیده به همراه چند نفر زودتر از هواپیما خارج شوند و چند دقیقه بعد امام خمینی(ره) از هواپیما پیاده شوند؛ راهکاری که مورد پذیرش قرار گرفت و مسئله حل شد. این رفتار نشان میدهد که امام خمینی(ره) حتی در حساسترین و سرنوشتسازترین لحظات انقلاب نیز اصول اخلاقی و اسلامی را بر هر مصلحت دیگری مقدم میدانستند.
پایبندی امام به قانون؛ حتی در دوران اقامت در فرانسه
حجتالاسلام والمسلمین خسروی در بخش دیگری از سخنان خود به خاطرهای از دوران اقامت امام خمینی(ره) در نوفللوشاتوی فرانسه اشاره کرد و گفت: مرحوم حجتی این خاطره را برای من نقل کرده بود و بعدها مشاهده کردم که در تاریخ شفاهی مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره) نیز ثبت شده است.
در ایام محرم و بهویژه روز عاشورا، برای پذیرایی از مهمانان حاضر در محل اقامت امام، گوسفندی خارج از کشتارگاه ذبح و از آن آبگوشت تهیه شد. با توجه به علاقه امام به این غذا، ظرفی از آن نیز برای ایشان آماده کردند. امام پس از اطلاع از نحوه تهیه گوشت، سؤال کردند که آیا ذبح در محل مجاز بوده است یا خیر. زمانی که مطلع شدند این اقدام برخلاف قوانین فرانسه انجام شده، از خوردن غذا خودداری کردند و فرمودند که در مدت اقامت خود در این کشور متعهد به رعایت قوانین آن هستند و نمیتوانند برخلاف قانون عمل کنند.
ویژگی برجسته امام خمینی(ره) این بود که اعتقاد داشتند هر فردی که زندگی در چارچوب یک قانون را پذیرفته است، موظف به رعایت آن نیز هست. اگر این نگاه در جامعه نهادینه شود، بسیاری از مشکلات و ناهنجاریهای اجتماعی برطرف خواهد شد.
ضرورت بازگویی خاطرات و سیره عملی امام خمینی(ره)
حجتالاسلام والمسلمین خسروی با تأکید بر اهمیت انتقال این خاطرات به نسلهای جدید اظهار داشت: جامعه امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند آشنایی با ابعاد اخلاقی، معنوی و رفتاری شخصیت امام خمینی(ره) است. این خاطرات باید بازگو شود تا نسل جوان بداند که بنیانگذار جمهوری اسلامی چگونه در عمل به ارزشهای اسلامی پایبند بود.
وی همچنین از تلاشهای مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره) در حوزه پژوهش، مستندسازی و انتشار آثار مرتبط با اندیشه و سیره امام تقدیر کرد و گفت: خدمات علمی، تحقیقاتی و فرهنگی این مجموعه در حفظ و انتقال میراث فکری امام خمینی(ره) بسیار ارزشمند و ماندگار است.
دشمن در محاسبات خود درباره ملت ایران دچار خطا شد
این استاد حوزه و دانشگاه در ادامه با اشاره به شرایط حساس کشور و تحولات منطقهای اظهار کرد: دشمنان تصور میکردند با هدف قرار دادن امام شهید و برخی چهرهها و ضربه زدن به ستونهای اصلی مقاومت، مردم ایران دچار یأس و عقبنشینی خواهند شد، اما آنچه در عمل رخ داد، افزایش انسجام و مقاومت ملی بود.
در این شرایط، حس وطندوستی، همبستگی ملی و گرایش به ارزشهای دینی در جامعه بار دیگر تقویت شده است و این مسئله نشان میدهد که دشمن در شناخت روحیه ملت ایران دچار اشتباه محاسباتی شده است.
هر سخن تفرقهافکنانهای در شرایط کنونی به سود دشمن است
حجتالاسلام والمسلمین خسروی با تأکید بر ضرورت حفظ وحدت ملی تصریح کرد: در شرایط کنونی، هر سخن یا اقدامی که موجب اختلاف، شکاف و دوگانگی در جامعه شود عملاً در مسیر خواست دشمنان کشور قرار میگیرد. از این رو همه جریانها، گروهها و شخصیتهای سیاسی و اجتماعی باید از طرح مباحث تفرقهانگیز پرهیز کنند.
وی خاطرنشان کرد: اختلافنظرهای سیاسی، حزبی، جناحی و سلیقهای همواره وجود داشته و فرصت پرداختن به آنها در آینده نیز فراهم خواهد بود، اما امروز کشور در مقطعی حساس قرار دارد و اولویت اصلی باید حفظ انسجام ملی و عبور موفق از این مرحله باشد.
لزوم عبور از شرایط حساس با تکیه بر وحدت و همدلی
حجتالاسلام والمسلمین خسروی در پایان اظهار کرد: دشمنان ایران اسلامی با هدف تضعیف، تجزیه و ضربه زدن به کشور وارد میدان شدهاند، اما ملت ایران در طول دهههای گذشته نشان داده است که در برابر فشارها و تهدیدها ایستادگی میکند.
نظر شما