کمال تبریزی که امسال با فیلم «طبقه حساس» در جشنواره فیلم فجر حضور دارد می‌گوید که این فیلم یک شوخی درباره مرگ است.

سمیه علیپور: اکران نشدن فیلم‌های «پاداش» و «خیابان‌های آرام» کمال تبریزی را از فیلمسازی دور نکرده و همین طور نیمه رها شدن اکران «مارمولک» و توقیف «پاداش» هم او را از شوخی با موضوعات حساسیت برانگیز باز نداشته است. کمال تبریزی با چهاردهمین فیلم سینمایی‌اش به جشنواره سی و دوم آمده و خودش حضور در فضای جشنواره‌ای که فیلمسازان هم‌نسلش، پیشکسوتان و جوانان در آن آثاری دارند، ارزشمند و جذاب می‌داند.

در روزهایی که تبریزی هیجان نخسین نمایش‌های فیلمشش و مواجهه با تماشاگر را به همراه دارد و همین طور جشنواره شاهد نمایش آثار گروه‌های مختلف سینماگران بوده، گفت‌و‌گویی با کمال تبریزی در کاخ جشنواره فرصتی بود تا او از واکنش‌ها نسبت به فیلمش، نگاه طنز در آثارش و فیلمسازی با پشتوانه مخاطب سخت بگوید.

دلیل اینکه «طبقه حساس» برای نمایش در جشنواره دیر آماده شد چه بود؟

ترافیک عجیب غریبی برای آماده کردن فیلم‌های جشنواره در دو لابراتوار موجود بود. به دلیل شلوغی بیش از حد کار ما همین طور عقب می‌افتاد. بیشترین زمان را تصحیح رنگ و صداگذاری از ما گرفت. علاوه بر این‌ها تروکاژهای زیادی داشتیم که آن‌ها مزید برعلت شدند و زمان زیادی گرفتند. «طبقه حساس» کار ساده‌ای نبود و به همین دلیل مراحل پس از فیلمبرداری آن زمان کافی نیاز داشت.

گویا برای سکانس‌های قبر برخی از این تروکاژها نیاز بوده؟

به طور مشخص نه، اما کلا فیلم یک شوخی درباره مرگ است؛ اینکه اگر یک مرد همسرش را از دست بدهد ممکن است دچار چه حس‌ها و توهماتی بشود. البته این حس‌ها و توهمات ناشی از شخصیت خود این فرد است. فکر می‌کردم فیلم به دلیل متفاوت و تازه بودنش در شوخی‌ها شاید برای مخاطب کمی مسئله ایجاد کند، اما خوشبختانه وقتی در اولین نمایش فیلم در سینما جوان با مخاطب فیلم را تماشا کردم خیالم از این نظر راحت شد که تماشاگر به خوبی توانسته موضوع را دریابد.

همه شوخی‌ها را مخاطب دریافت کرده بود؟

خیلی، خیلی زیاد. جاهایی که انتظار نداشتم سالن از خنده پر می‌شد و این نشان می‌داد که تا چه حد کار توانسته به تماشاگر نزدیک شود.

شما «پاداش» را هم در کارنامه دارید که توقیف شده؛ کسانی که فیلم را دیده‌اند، شوخی‌هایش را بامزده و خنده‌دار دانسته‌اند و اتفاقا فیلم به دیلل همین شوخی‌ها نتوانسته به نمایش عمومی درآید، در مورد «طبقه حساس» این نگرانی را ندارید؟

امیدوارم که این طور نشود. امید من به این است که بعد از نمایش فیلم در جشنواره، مدیران سینمایی خواستار کوتاه کردن کار و یا حذف شوخی‌هایی نشوند. البته نکته‌ای مهم در فیلم وجود دارد. در کنار اینکه برخی مسائل در فیلم نقد می‌شود، همه چیز در پایان کار توضیح داده می‌شود و این توضیح کاملا منطقی است. فیلم پایان دلچسبی دارد و هر سوء تفاهمی که ممکن است در طول کار به وجود آید در پایان برطرف می‌شود، بنابراین امیدوارم اشکال ممیزی بر «طبقه حساس» وارد نشود.

گفتید در این فیلم با شوخی‌های تازه‌ای مواجه هستیم، همانطور که در «لیلی با من است» برای اولین بار در سینما با جنگ شوخی شد و در «مارمولک» با روحانیون. این وسوسه برای شوخی‌های جدید از کجا می‌آید؟

اگر شما نگاهی طنز به اطراف داشته باشید، وقتی در مورد یک موضوع جدی هم کار می‌کنید، این نگاه طنز نمود و بروز می‌کند. خود من علاقه‌ای خاص به لحن طنز دارم. تصور می‌کنم حرفی که قرار است در یک فیلم مطرح شود اگر در قالب طنز بیان شود، خیلی دلنشین‌تر و موثرتر است تا در قالبی جدی و همراه با شعار. در لفافه شیرین می‌توانید دارویی را که عمیق‌تر و تاثیرگذاتر است تجویز کنید.

دردسر بیشتری هم دارد...

یک مقدار دردسر بیشتری دارد. خطوط قرمزی وجود دارد که به هر حال باید آن‌ها را در نظر گرفت و همین مراعات کردن هم کار را جذاب می‌کند.

شما چون فیلمساز معتمدی هستید، می‌توانید تا این حد به خط قرمزها نزدیک شوید؟

خیلی وقت است که اعتماد نسبت به من سلب شده و در آن گروه دوستانم که از ابتدای انقلاب با هم بودیم، به تدریج من تافته جدا بافته شدم... خیلی به این موضوع مربوط نمی‌شود. اگر شما بتوانید با مخاطب ارتباط برقرار کنید، بالاخره شرایط بهتری برای فیلمسازی‌تان به وجود می‌آید. هر چقدر این میزان جذب مخاطب کمتر می‌شود، شما نیاز بیشتری به امکانات دولتی و سفارش‌ها و حمایت‌ها پیدا می‌کنید.

در پس این گفته این است که شما با پشتوانه مردم پیش می‌روید؟

بله مانند سینما صنعت. سینما، صنعتی است اگر به لحاظ اقتصادی بتواند بازگشت سرمایه داشته باشد که این در گرو ارتباط با مخاطب است، آنگاه سینماگر می‌تواند بدون تکیه به ارگان‌های دولتی کارش را انجام دهد. البته برخی موضوعات هم وجود دارد که به آن موضوع فاخر می‌گویند و عملا بدون حمایت دولت نمی‌توان آن فیلم‌ها را ساخت. حداقل در این چهار سال فعلی امیدوارم بتوانیم کارهایی از این دست انجام دهیم. باید تلاش کنیم بودجه‌هایی که از دولت می‌گیریم، هدر ندهیم؛ بودجه‌هایی که تقریبا تمامی فیلمسازان از چپ و راست و بالا و پایین می‌گیرند. باید به عنوان بیت‌المالی که نباید هدر رود و در جوی ریخته شود و اسراف شود به آن نگاه شود. وقتی بحث بودجه دولتی می‌شود معمولا نگاه‌ها به این ترتیب است که فیلمی بسازیم و حالا اینکه مردم آن را ببینند یا نه مهم نیست. به نظر من وقتی پولی از دولت بیاید، متعلق به مردم است و وقتی هم از سوی سرمایه‌گذار شخصی باشد، همین وضعیت را دارد. همه ما در سرمایه‌های این مملکت سهیم و شریک هستیم. بنابراین مهمترین مسئله این است که شما فیلم خوب بسازید، چه با سرمایه دولتی و چه با سرمایه شخصی. وقتی شما فیلم خوب بسازید، همه به دنبالتان می‌آیند.

آقای تبریزی، خیلی از دوستانی که این روزها داعیه‌دار آزاداندیشی و باز بودن فضای فیلم‌ها هستند، روزی خودشان خط قرمز تعیین می‌کردند و یا به آن خطوط قرمز باور داشتند و اصلا شوخی با آن‌ها را تاب نمی‌آوردند. شما هیچ‌گاه این طور بودید؟ طرفدار ممیزی بودید؟

نه هیچ وقت. فیلم‌های من را نگاه کنید، همه این کارها در زمان خودش به نوعی نزدیک خط قرمز بوده‌اند. خیلی‌ها هم به من توصیه می‌کنند در این لبه باریک خط قرمز حرکت نکن، اما پاسخ من این است که وقتی شما از این خطوط فاصله می‌گیرید، دیگر یک کار معمولی انجام داده‌اید. باید سعی کنید این دایره بسته مضمون را بازتر کنید و شعاش را گسترش دهید تا بتوانید واقعیت‌ها را بیان کنید. اگر این رویه وجود نداشته باشد، این دایره تا حدی بسته می‌شود که دیگر هیچ چیز نمی‌توان گفت. به عنوان مثال به خاطر دارم در دوران جنگ وقتی می‌خواستیم به موضوع دفاع مقدس بپردازیم، در مور اغلب ایده‌هایمان می‌گفتند چون الان جنگ در جریان است، به این موضوعات نپردازید و بعد از جنگ سراغ این داستان‌ها بروید. جنگ تمام شد و اصلا دیگر نمی‌توان به آن ایده‌ها پرداخت.

«مارمولک» از جشنواره فجر خیری ندید، تصور می‌کنید این فیلم چه وضعیتی داشته باشد؟

اتفاقا «مارمولک» از جشنواره خیر خیلی زیادی دید...

به جایزه مردمی اشاره می‌کنید؟

همان جایزه مردمی و دیده شدن فیلم از سوی مردم. این‌ها در جریان جشنواره فجر اتفاق افتاد. برای اولین بار «طبقه حساس» را در همین روزها با مردم دیدم.  بعد از اضطرابی که داشتم، استقبال مردم آرامم کرد و فهمیدم که مردم فیلم را دوست دارند و تا پایانش با آن همراهی می‌کنند. در جشنواره‌ها و البته نه فقط جشنواره ما بلکه در تمامی جشنواره‌های جهانی، آنقدر ملاحظات وجود دارد که دبیر جشنواره مجبور است به آن وفادار باشد. به همین دلیل است که به جایزه گرفتن خیلی اهمیت نمی‌دهم و به دیگران هم می‌گویم همین رویکرد را داشته باشند. اصلا مهم نیست که جایزه‌ها را چطور تقسیم می‌کنند، مهم این است که وقتی در چنین شرایطی فیلم تو اکران می‌شود، مردم زیر برف می‌آیند و می‌ایستند تا بلیت فیلم را بگیرند، این بزرگترین جایزه است.

در کنار درویش و حاتمی‌کیا و مهرجویی و کیمیایی و خانم بنی‌اعتماد و دیگر فیلمسازان مطرح و البته کارگردانان جوان ایستاده‌اید و باید رقابت کنید، این چه حس و حالی دارد؟

در این جشنواره ما و نسل قبل از ما در کنار هم ایستاده‌ایم و فیلم‌های همدیگر را تماشا می‌کنیم. گاه فهم مشترکی در فیلم‌های یک نسل دیده می‌شود که بسیار جذاب است. من وقتی جوان بودم فیلم‌های آقای مهرجویی را می‌دیدم و یا مستندهای خانم بنی‌اعتماد را تماشا می‌کردم. حالا اینکه همکار شدیم اتفاق خوبی است. این تعداد از فیلمسازان نسل‌های مختلف برای اولین بار در یک جشنواره کنار هم ایستاده‌اند و این تصویر جذابی است.

57243

کد خبر 337332

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
5 + 13 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 17
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • بی نام A1 ۱۱:۴۷ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
    50 8
    مارمولک که یکی از قشنگ ترین فیلم های سینما ایران بود امیدوارم طبقه حساس هم همین طور باشه
    • بی نام A1 ۲۰:۱۹ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
      9 5
      بله کپی بود از فیلم هالیوودی "ما فرشته نیستیم
  • محسن IR ۱۳:۴۶ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
    36 24
    سریال سرزمین کهن به نظر قشنگ میاد.همین لبه ی خط قرمز حرکت کردنش این سریال رو قشنگ کرده...
    • بی نام A1 ۲۰:۱۲ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
      5 1
      علت بولد کردن شخصیت بچه را نفهمیدم.
    • meysam IR ۲۰:۳۲ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
      10 10
      همین سریال سرزمین کهن بزرگترین توهین ها را تا همین جا به بختیاری ها انجام داده. به بزرگان بختیاری مانند سردار اسعد و ... توهین کرده است. باید جلوی پخش این سریال گرفته شود
    • زنده باد ایران A1 ۲۲:۱۷ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
      8 3
      آره قشنگه!!!!!!!!!!...چون داره تاریخ و تحریف می کنه..
  • آزاده A1 ۱۶:۴۴ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
    41 9
    طبقه حساس یکی از بهترین فیلمهای جشنواره است.این فیلم بدجوری حال آدمو خوب میکنه.دیدنش رو به همه توصیه میکنم. پی نوشت:خدایا خیر دنیا و آخرت را نصیب خاندان قاسم خانی بگردان...الهی آمین
    • بی نام A1 ۰۵:۳۷ - ۱۳۹۲/۱۱/۲۰
      2 1
      امین
  • بی نام A1 ۲۰:۲۲ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
    8 4
    متاسفانه در سریال سرزمین کهن به اقوام ایرانی تعمدا توهین و بی احترامی شده. نمیدونم چه اصراری داره صداسیما به اینکارها.
  • بی نام A1 ۲۰:۳۰ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
    5 0
    در سرزمین کهن،چفت و بست قسمت اول خیلی ضعیف بود.با خواندن خلاصه داستان در ویکی پدیا،فهمیدم آن کودک زیر آوار که نجات پیدا میکنه و توسط مادرش به شهر میآید و... .ولی در سریال اصلا اشاره ای به اینکه این کودک،همان نوزاد زیر آوار است،نشده!خبرجان نمیدونم چرا نظرات بدون مشکل را هم سخت منتشر میکنی،ولی اینو یا به آقای کمال تبریزی منتقل کنید یا منتشر کنید.
  • بختیاری A1 ۲۰:۴۳ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
    13 6
    سریال سرزمین کهن به علت توهین های بسیار به بختیاری ها باید پخش آن توقیف شود
  • رضا US ۲۰:۵۹ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
    7 2
    " ﺗﻘﺪﯾﻢ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻓﺮﺯﻧﺪﺍﻥ ﮐﻮﺭﻭﺵ ﺑﺰﺭﮒ " ﺍﮔﺮ ﺑﺨﺘﯿﺎﺭﯼ ﺗﺒﺎﺭﻡ ﻧﺒﻮﺩ ﻣﺮﺍ ﻧﺎﻡ ﻧﯿﮏ ﺍﻓﺘﺨﺎﺭﻡ ﻧﺒﻮﺩ ﻫﺰﺍﺭﺍﻥ ﺍﺑﺮ ﻣﺮﺩ ﺯﺍﮔﺮﺱ ﻧﺸﯿﻦ ﻫﻤﻪ ﺁﺷﻎ ﺑﺮﻧﻮ ﻭ ﺍﺳﺐ ﻭ ﺯﯾﻦ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻋﻬﺪ ﮐﻮﺭﻭﺵ ﺟﻬﺎﻧﺒﺎﻥ ﺷﺪﻧﺪ ﻫﻤﻪ ﻭﺍﺭﺙ ﻣﻠﮏ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺷﺪﻧﺪ ﭘﺪﺭ ﺟﺪ ﻣﻦ،ﺟﺪ ﻣﻦ ﮐﻮﺭﻭﺵ ﺍﺳﺖ ﺷﻬﻨﺸﺎﻩ ﺷﺎﻫﺎﻥ ﻣﻦ ﮐﻮﺭﻭﺵ ﺍﺳﺖ ﺑﻪ ﺯﺍﮔﺮﺱ ﻧﺸﯿﻨﯽ ﮐﻨﻢ ﻣﻦ ﺑﺴﯽ ﺍﻓﺘﺨﺎﺭ ﻫﻤﺠﻦ ﺟﺎ ﮐﻪ ﭼﺎﺩﺭ ﺯﺩ ﻗﻮﻡ ﺑﺨﺘﯿﺎﺭ
  • بی نام A1 ۲۲:۰۱ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
    8 4
    سرزمین کهن سعی در تخریب یکی از اقوام اصیل ایرانی (قوم بختیاری ) را دارد . توهین به هر کدام از اقوام ایرانی را محکوم میکنیم.
  • mosanna A1 ۲۲:۲۹ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
    4 0
    ای دل تو ندانستی قدر گل و بستان را بیهوده چه مینالی بیداد زمستان را
  • بی نام US ۲۳:۵۹ - ۱۳۹۲/۱۱/۱۹
    5 2
    متاسفانه ایشون هم یک کلاه پهلوی سفارشی جدید درست کردن تا صداسیما در یک سال آینده به خورد مردم بده. نمیدونم چرا زرقامی دست از این الف ویژه های سفارشی سیاسی بر نمیداره. رسانه ملی یا رسانه سلیقه شخصی؟
  • بی نام A1 ۰۲:۵۵ - ۱۳۹۲/۱۱/۲۰
    9 7
    جریان چیه چرا کامنتهای اعتراضی بختیاریارو نمیزاری خبرانلاین نکنه تمام دستاندرکاران شما هم ازیک قوم خاصن که مثل آقای تبریزی بفکرتخریب اقوامن
  • معصومه GB ۰۴:۰۲ - ۱۳۹۲/۱۱/۲۰
    8 4
    برای آقای تبریزی متاسفم.با ساخت سریال سرزمین کهن با اون جهت گیری شرم آور علیه بختیاریها.شما هم به شمار ساندیس خورا پیوستید!!!