اتحاد جماهیر شوروی
-
از شعار تا شکست؛ فرقه دموکرات آذربایجان در آیینه اسناد و روایتها
تاریخ ایراناز دید پسیان فرقه درنهایت قصد انتزاع آذربایجان را داشته است. اما عجیب است که او نقش شوروی در این زمینه را بسیار ناچیز میدانسته و در این باره در کتاب خود نوشته: «اگر به علت مداخله مامورین دولت شوروی در مسئله آذربایجان توجه کنیم، میبینیم که در حقیقت، دولت شوروی مسئولیت زیادی در این حادثه نداشته و این فاجعه به تحریک عدهای از افراد خائن که شاید عامل دیگران بوده و میخواستند به وجاهت و محبوبیت مامورین نظامی و سیاسی دولت شوروی در ایران لطمه بزنند به وجود آمده بود.»
-
مروری بر سومین موج دموکراسی؛ پیشرفت یا رکود (بخش نخست)
از واتیکان تا کاخ سفید؛ موتورهای محرکِ ققنوسِ دموکراسی در قرن بیستم / جزر و مدِ آزادی؛ آیا «موج سوم» در ساحلِ اقتدارگرایی جدید در هم خواهد شکست؟
اخبار اندیشههانتینگتون هشدار میدهد که دموکراسی لزوماً فرآیندی همیشگی و خطی نیست. او معتقد است اگر مشروعیت عملکردی دموکراسیهای نوپا (در تأمین امنیت و رفاه) شکست بخورد یا قدرتهای بزرگی مثل روسیه یا چین به سمت اقتدارگرایی بازگردند، یک «اثر گلوله برفی معکوس» رخ خواهد داد. او همچنین از اشکال جدیدی از استبداد مثل «دیکتاتوری الکترونیک» یا «ناسیونالیسم اقتدارگرا» سخن میگوید که ممکن است دموکراسی را در آینده تهدید کنند.
-
خیزش سرخ؛ داستانی واقعی از نبرد کارگران و سرمایهداران
تاریخ ایرانسوسیالیسم در سال ۱۹۱۷ مفهوم جدیدی نبود، این مفهوم در تحولات اجتماعی، سیاسی و اقتصادی قرن نوزدهم شکل گرفته بود. در آن زمان قوانین کمی برای حمایت از حقوق کارگران وجود داشت. حداقل دستمزد کارگران مشخص نبود و نرخ دستمزد را کارفرمایان به میل خود تعیین میکردند.
-
ماجرای شکلگیری قدرتمندترین ائتلاف نظامی جهان
چرا ناتو تشکیل شد؟
تاریخ جهانافزایش اختلافات میان ایالات متحده و اتحاد شوروی بر سر گسترش کمونیسم، سیاستهای رقیب مانند «طرح مارشال» آمریکا و «کمینفورم» شوروی، و همچنین افزایش تنشها بر سر آلمان - ازجمله محاصره برلین - کشورهای غربی را متقاعد کرد که امنیت جمعی ضروری است.
-
مذاکراتی که سرانجام نتیجه داد
نیمهشب سرنوشتساز تهران؛ توافق قوام با شوروی برای خروج ارتش سرخ از ایران
تاریخ ایرانقسمتهای ارتش سرخ از تاریخ ۲۴ مارس ۱۹۴۶ یعنی یکشبه چهارم فروردین ۱۳۲۵ در ظرف یک ماه و نیم تمام خاک ایران را تخلیه مینمایند.
-
دلایل گرایش و ضدیت روشنفکران به و با انقلاب اکتبر روسیه / کتابی درس آموز؛خردکشی روشنفکران و انقلاب اکتبر
اخبار اندیشهروشنفکران همواره در تحولات بزرگ جهان از جمله انقلاب اکتبر روسیه، نقش برجسته داشته اند. از کتاب هایی که به این نقش برجسته می پردازد، کتاب «خردکشی روشنفکران و انقلاب اکتبر» نوشته خسرو ناقد، است که توسط نشرنی با موضوع تاریخ, تاریخ جهان, روشنفکران غیرکمونیست در غرب و دیگر نقاط جهان, هنرمندان و روشنفکران و شخصیتهای نامدار منتشر شده. این کتاب نشان می دهد که انقلاب برای پیشرفت خود، روشنفکران داخلی و اروپایی را به خود جذب می کند.
-
توسعه - تجربه ققنوس وار برخاستن از خاکستر در تجربه ۱۲ کشور توسعه یافته
کشوری که از دام و دامان کمونیسم گریخت! / لهستان و داستان موفقیت شرق اروپا / انتخابات نیمه آزاد راه را بر آینده روشن باز کرد
اخبار اندیشهقانون اساسی جدید در سال ۱۹۹۷ تصویب شد و نظام پارلمانی با تفکیک قوا نهادینه شد. حقوق زنان، اقلیتها، و آزادی مطبوعات تضمین شد. حزبهای مختلف در انتخابات رقابتی حضور داشتند. کلیسای کاتولیک نقش مهمی در ثبات اجتماعی ایفا کرد...در سال ۱۹۸۹، گفتوگوهای تاریخی «میز گرد» بین دولت کمونیستی و اپوزیسیون، به برگزاری انتخابات نیمهآزاد و پیروزی کامل نامزدهای جنبش همبستگی در مجلس سنا انجامید. این نخستین شکاف در دیوار کمونیسم در اروپای شرقی بود. در سال ۱۹۹۰، لخ والسا به عنوان رئیسجمهور انتخاب شد و کشور به سمت دموکراسی چندحزبی حرکت کرد.
-
روایت متفکر فرانسوی از «مرگ پروتستانتیسم و فروپاشی فرهنگی آمریکا» / کتاب «شکست غرب» / تحول بزرگ در جنوب جهانی از غرب به سوی روسیه
اخبار اندیشهکتاب «شکست غرب؛ جنگ اوکراین و بحران تمدنی دموکراسیهای لیبرال»، نوشته ایمانوئل تاد و ترجمه شاهین اشکان که از سوی نشر طرح نو منتشر و روانه بازار کتاب شده، از کتب بسیار مهمی است که روند افول آمریکا و غرب را به تصویر کشیده است.
-
شکلهای زندگی: به مناسبت انتشار «دیالکتیک و امید» چند مقاله از ارنست بلوخ
جهان هنوز تمام نشده است / امید چگونه به آینده راه باز می کند؟
اخبار اندیشهامید در هر حال واژهای گنگ و مبهم است که نمیتوان مصداقهای عینیاش را مشاهده کرد، اما گویا «نبود» آن را بهتر از «بودش» میتوان دریافت و آن هم هنگامی است که امید در هستی آدمی حذف میشود. به نظر بلوخ هنگامی که امید در سیاست حذف شود، سیاست به سازگاری، ناچاری و سرکوب رؤیاها منتهی میشود. در این صورت ادامه سیاست بدون تصور یا تخیلی از افقهای پیشرو ناممکن است.
-
یکی از دلایل اهمیت این معاهده بحث رژیم حقوقی دریای خزر است
عهدنامه بدون تاریخِ ایران و روسیه ۱۰۵ ساله شد/ کوروش احمدی: این عهدنامه همچنان برقرار و معتبر است
تاریخ ایرانمهمترین مواد این عهدنامه، شامل تعهد دولت جدید شوروی به عدول از مطامع استعماری دولت تزاری در قبال ایران، لغو قراردادهای ناعادلانه و امتیازات اقتصادی و ارضی، چشمپوشی از بدهیهای ایران و شناسایی حقوق برابر برای ایران در کشتیرانی در دریای خزر بود.
-
جاسوس چندجانبه شوروی در تهران بازداشت شد؛ بهمن ۱۳۳۴ + عکس
تاریخ ایران۷۰ سال پیش ماموران امنیتی ایران، یک نظامی وابسته به سفارت اتحاد جماهیر شوروی سابق را به جرم جاسوسی در تهران دستگیر کردند.
-
روایت پیشکار ویژه هیتلر
من جسد هیتلر و زنش را در پتو پیچیدم و آتش زدم
تاریخ جهانهیتلر به من گفت: «مایل نیستم ذرهای از خاکستر من به دست آنها [روسها] بیفتد، زیرا اگر آنها مرا زنده یا مرده به چنگ آورند، به مسکو انتقالم میدهند، سپس مرا مثل جسد ماموتی که از اعماق یخهای سیبری کشف کرده باشند در معرض تماشای مردم قرار میدهند.»
-
از پشت درهای آهنین
عجایب زندگی روزمره در اتحاد جماهیر شوروی/ «جلوی چشمهای من، انسانی به خاطر چند قوطی شیر جانش را از دست داد»
تاریخ جهانکامیونی میرسد و سرعتش را کم میکند. هیچکس نمیداند قرار است چه چیزی بفروشند - شاید کنسرو گوشت، شاید هم چکمه. جمعیت فشرده به دنبالش میدود؛ سمجترها مستقیم به کامیون میچسبند تا بعداً نفرات اول باشند، و بقیه سعی میکنند آنها را از کامیون بکنند تا خودشان جایشان را بگیرند.
-
چرا پاکسازی چرنوبیل پایانی ندارد؟
دانشهای بنیادیاز فداکاری لیکوییدیتورها که با دست خالی به میدان رفتند تا ساخت بزرگترین سازه متحرک جهان؛ پاکسازی چرنوبیل نبردی ۴۰ساله است که پایانی ندارد.
-
چرا شوروی در اینترنت شکست خورد؟
تاریخ جهاندانشمندان اتحاد شوروی سابق در حال ساخت چیزی بودند که میتوانست تاریخ اینترنت را به معنای واقعی کلمه تغییر دهد که از همتای آمریکایی کم نداشت اما ناکام ماند...
-
عکس/ گورباچف در کنار جرج بوش و رونالد ریگان؛ سال ۱۳۵۸
تاریخ جهانتصویری از میخائیل گورباچف را در کنار جرج بوش پدر، معاون رئیسجمهور وقت آمریکا، رونالد ریگان، رئیسجمهور آمریکا در سال ۱۹۸۰ مشاهده خواهید کرد. (عکس درون متن)
-
عکس/ مادر استالین در دهه ۱۹۳۰
تاریخ جهانکاترین گِلادزه جوگاشویلی (۱۹۳۷-۱۸۵۸)، خانهدار بود، خیاطی میکرد و به کار شستوشوی لباسها نیز میپرداخت. (عکس درون متن)
-
عکس/ استالین در ۱۵ سالگی
تاریخ جهانعکسی از استالین در سال ۱۸۹۳ و در ۱۵ سالگی او تماشا میکنید. (عکس درون متن)
-
عکسهایی از مراسم ازدواج پوتین در مرداد ۱۳۶۲
تاریخ جهاندر آن زمان لودمیلا ۲۵ ساله مهماندار هواپیما بود و ولادیمیر ۳۱ ساله اهل لنینگراد (سنپترزبورگ کنونی) نیز در حال ساختن مسیر حرفهای خود در ساختارهای کا.گ.ب.
-
عکس/ استالین در حال امضای یادگاری برای اعضای یک تعاونی کشاورزی از تاجیکستان
تاریخ جهاندر این عکس ژوزف استالین، عکسهایی را برای «مملکت نخانگووا» ۱۱ ساله (سمت چپ استالین) و «اِنه گِلدییِوا» (سمت راست)، از اعضای یک تعاونی کشاورزی (کولخوز) از تاجیکستان که برای دیدار و گفتوگو بااو به مسکو آمدهاند، امضا میکند. (عکس درون متن)
-
وقتی رادیو BBC آذربایجان را از ایران جدا کرد!
تاریخ ایران۸۰ سال پیش رادیو دهلی (بی بی سی) در روایتی دروغ از توافق ایران و اتحاد جماهیر شوروی سابق مبنی بر جدایی آذربایجان از ایران خبر داد!
-
ایران مثل ونزوئلا می شود اگر اصلاحات مردم محور رها شود
اخبار اندیشهمادورو عملا مسیر اصلاح را رها کرد و تحت فشار ایالات متحده و بحرانهای ساختاری، در نهایت توسط یک عملیات نظامی خارجی دستگیر و از کشور خارج شد. این رخداد، نمونهای بیسابقه از «حذف فیزیکی» رئیس یک کشور در بستر بحران اقتصادی و سیاسی است و نشان میدهد اگر دولتها قادر به مدیریت گذار یا اصلاحات ساختاری نباشند، راهی جز مواجهه با فشارهای بیرونی و آسیبپذیری اقتدار واقعی خود باقی نمیماند.
-
به مناسبت سالگرد درگذشت تقی ارانی
ارانی، واردکننده جامعه شناسی غیرآکادمیک به ایران /ارانی، اسکندری و بزرگ علوی نویسندگان مجله دنیا/ متفکر و مارکسیست اروپایی
اخبار اندیشهمیتوان مقالات نشریه دنیا را در موضوعات علمی، صنعتی، فلسفی و اجتماعی دستهبندی کرد که در کنار آن ها، سرمقاله هر شماره هم تحت عنوان «منظره دنیا»، مسائل اقتصادی و سیاسی جهانی را مورد بررسی قرار میداد. نویسندگان ثابت نشریه، تقی ارانی با نام مستعار احمد قاضی، ایرج اسکندری با نام مستعار الف. جمشید و بزرگ علوی با نام مستعار فریدون ناخدا بودند.
-
نقدی بر کتاب «در تیررس حادثه؛ زندگی سیاسی قوامالسلطنه»
درباره نقش قوام در ختم غائله آذربایجان اغراق شده/ نمایندگان موافق مصدق طرح آزادی خلیل طهماسبی را به مجلس ندادند
تاریخ ایراناشتباه عجیب دیگر آقای شوکت در مورد عفو خلیل طهماسبی است. ایشان میگوید «نمایندگان مدافع مصدق... با ارائه طرحی به مجلس خواستار آزادی استاد خلیل طهماسبی، متهم به قتل رزمآرا شدند»... طرح آزادی خلیل طهماسبی که در ناموجه بودن آن شکی نیست، توسط «نمایندگان مدافع مصدق» به مجلس داده نشد. آیتالله کاشانی نقش اصلی را در کارگردانی آن داشت.
-
پرونده محرمانه «Jumpseat»
اسرار ماهواره جاسوسی آمریکا فاش شد
جنگ افزارماهواره جاسوسی معمایی Jumpseat ، پس از دههها جاسوسی از سیگنالهای الکترونیکی رقبای آمریکا به ویژه شوروی حالا از تاریکی خارج شده است.
-
اولین شعبه مکدونالد در اتحاد جماهیر شوروی افتتاح شد؛ بهمن ۶۸
تاریخ ایرانیک روزنامهنگار اهل اتحاد جماهیر شوروی اظهار کرد که این رستوران «بیانگر عقلگرایی و عملگرایی آمریکا در برخورد با غذاست.» او همچنین یادآور شد که «این تضاد با ادعاهای تحققنیافته خودمان، هم غمانگیز است و هم چالشبرانگیز».
-
رئیسجمهور آمریکا از توسعه بمب هیدروژنی پرده برداشت؛ بهمن ۱۳۲۸
تاریخ جهانشدت خارقالعاده انفجار مایک از بزرگی ابر قارچی آن نیز آشکار بود؛ در مدت ۹۰ ثانیه، ابر قارچی تا ارتفاع ۵۷ هزار فوتی بالا رفت و وارد لایه استراتوسفر شد. یک دقیقه بعد، ارتفاع آن به ۱۰۸ هزار فوت رسید و درنهایت در سقفی حدود ۱۲۰ هزار فوت پایدار شد. نیم ساعت پس از آزمایش، ابر قارچی تا پهنای ۶۰ مایل گسترش یافت و پایه سرِ ابر در ارتفاع ۴۵ هزار فوتی به ستون آن متصل شد.
-
زندگی روزمره در کشور شوراها
مردم در شوروی هیچ چیز را دور نمیریختند و غذای اصلیشان سوپ کلم بود!
تاریخ جهانمالکان تنها یک اتاق برای خانواده و وسایل خود داشتند و ناچار بودند باقی فضا را با غریبهها و خانوادههایشان شریک شوند.
-
اولین جمهوری ایران در گیلان، سالها بعد به فروپاشی نظام سلطنتی منجر شد
تاریخ ایرانعبدالله وارث نویسنده این اثر، در مطلع کتاب کوشیده اعضای کابینه میرزاکوچک در اولین جمهوری شورایی ایران را معرفی کند و بر این مبنا فرازی از اولین اعلامیه نهضت جنگل را آورده...
-
عکس | میرزا کوچک خان در حال مذاکره با نمایندگان دولت شوروی
عکستصویری از میرزا کوچک خان جنگلی را در یکی از جلسات مذاکره با نمایندگان دولت شوروی ببینید./فرادید