عرفان اسلامی

سهروردی؛ فیلسوفی که نور را به اندیشه بازگرداند

اخبار دینشهاب‌الدین یحیی سهروردی، بنیان‌گذار حکمت اشراق، از معدود اندیشمندانی است که توانست میان عقل، شهود، فلسفه، عرفان و میراث حکمت ایران باستان پیوندی عمیق برقرار کند. اندیشه‌های او پس از گذشت بیش از هشت قرن همچنان در کانون پژوهش‌های فلسفی جهان قرار دارد و مکتب اشراق، یکی از مهم‌ترین جریان‌های تأثیرگذار در فلسفه اسلامی به‌شمار می‌رود.

چگونه در دوراهی‌های زندگی لغزش نکنیم؟

اخبار دیندر تقویت معنوی خودتان کوشا باشید. اول قدمش این است که همین نمازی را که در شبانه روز پنج نوبت می‌خوانید، با توجه بخوانید. اگر ترجمه‌ی نماز را بلدید، سعی کنید در حال نماز تمرکز پیدا کنید.

مجله فرهنگی بخارا برگزار می کند

شب دنیز اگل / سخنرانی برجسته‌ترین پژوهشگر تاریخ مغول و تاریخ تصوف در ایران

اخبار اندیشهنهصد و شصت و چهارمین شب از شب‌های مجله فرهنگی بخارا به پروفسور دنیز اگل و پژوهش‌های ارزشمند او در مطالعات مغول اختصاص دارد.

تمدن غرب به زمستان خود رسید؛ چرا آینده از آن اسلام است؟

اخبار دینتقابل انقلاب اسلامی و غرب پست‌مدرن، نبرد دو نگاه به انسان، خدا و هستی است. غرب در بن‌بست پوچی و افول تمدنی دست‌وپا می‌زند، در حالی که گفتمان انقلاب اسلامی با تکیه بر حقیقت وحی و اسلام ناب محمدی مسیر روشن آینده‌ بشر را ترسیم می‌کند.

مقام عبودیت؛ جایی که انسان از عالم اسباب عبور می‌کند

اخبار دیندر این نگاه، پایان یافتن عالم اسباب به معنای نفی اصل علت و معلول نیست، بلکه اشاره به مرتبه‌ای از وجود دارد که در آن، انسان از وابستگی به اسباب ظاهری عبور می‌کند و به حقیقت بی‌نیازی و عبودیت می‌رسد؛ مقامی که در آن، «هیچ‌بودنِ خود» را درمی‌یابد و همه چیز را از آنِ مولا می‌بیند.

استوری‌موشن | تو را به تو شناختم؛ وقتی دل، راه سخن با خدا را پیدا می‌کند

اخبار دینگاهی همه آنچه برای آرام گرفتن نیاز داریم، چند جمله از یک مناجات است؛ زمزمه‌ای که از دل برمی‌خیزد و راهی به سوی خدا می‌گشاید.

به مناسبت ۸ مرداد، روز بزرگداشت شیخ اشراق و رونمایی از گنجینه‌های خطی کتابخانه ملک

روایت شرح «دایی سعدی» و تعلیقه ملاصدرا بر میراث شیخ شهید/ از «هورخش» تا آیات نور؛ پیر جوانی که حکمت ایران باستان را در آغوش قرآن زنده کرد

اخبار اندیشهشیخ اشراق مانند فرزانگان ایران قدیم از خورشید جهان افروز به «هورخش» تعبیر می‌کند و آن را مظهر «شهریور: حکومت آرمانی» و واسطه برخوردار شدن از «تأیید الهی» می‌داند. مقصود از «هورخش» نه جسم خورشید بلکه روحانیت و موکل خورشید است.

استوری‌موشن | تأدیبم مکن به عقوبتت

اخبار دینمناجات، گفت‌وگوی صمیمانه بنده با پروردگار و فرصتی برای آرامش، خودسازی و بازگشت به خویشتن است.فرازی تأثیرگذار از مناجات ابوحمزه ثمالی زمزمه‌ای که دل را به یاد خدا نزدیک‌تر می‌کند و در هیاهوی زندگی، لحظه‌ای برای تأمل و امید می‌آفریند.

پاسخ محمد صادق محفوظی به حمله های اخیر چهره‌های نئولیبرال علیه اندیشمند فقید علی شریعتی

چرا نولیبرال های وطنی از شریعتی کینه دارند؟ / شریعتی، آغازی بر بازگشت به خویشتن / زنگ خطری برای وجدان‌های بیدار در عصر خویش

اخبار اندیشهبرای اینکه مبادا یک دکتر شریعتی ایجاد بشود که انذار ایجاد بکند و موجب آن بشود که آن بازگشت به خویشتن و آن هویت تاریخی را که لازم است جوامع بشری به آن دقت بکنند زنده کند. می‌آیند برای پست‌مدرن هم انسانِ خردمند و انسانِ خداگونه درست می‌کنند، او (شریعتی) فهمید چه دارد می‌گذرد و چه بر سر جامعه ما می‌آورند. چه بر سر اقتصاد می‌آورند، چه بر سر جهان‌بینی می‌آورند. چه می‌کنند برای پر کردن اذهان نسل جوان. جاذبه‌های فیزیولوژیک را، جاذبه‌های روان‌شناختی را، جاذبه‌های مختلف را در نسل شناختند و بر اساس آن مابه‌ازایی درست کردند که این نسل سطحی و در اختیار باشد؛..جریان سلطه برای دقایق آینده‌تان برنامه‌ریزی کرده و برای روزهای آینده‌تان فیلسوف تراشیده است.

حدیث روز | هرگز از امید به فرج و رحمت الهی ناامید نشوید

اخبار دینامیرالمؤمنین امام علی (ع) در روایتی کوتاه اما عمیق، مؤمنان را به امیدواری، انتظار فرج و پرهیز از ناامیدی نسبت به رحمت الهی فرا می‌خوانند؛ توصیه‌ای که در روزگار سختی‌ها، چراغ راه دل‌های امیدوار است.

۹ صفر سالگرد درگذشت علامه سید محمدحسین حسینی طهرانی

چگونه علامه طهرانی میراث‌دار عرفان اصیل شد؟ / شاخصه‌های بنیادین سلوک از نظرگاه احیاگر مکتب عرفان معاصر

اخبار اندیشهاز دید علامه حسینی طهرانی سالک نباید تحت تأثیر شور و حال زودگذر، بار سنگینی از عبادات بر خود تحمیل کند؛ زیرا افراط، غالباً به خستگی، دل زدگی و ترک مسیر می‌انجامد. راه صحیح آن است که انسان به اندازۀ توان خود، اما با استمرار و مداومت حرکت کند.

به همت انجمن آثار و مفاخر فرهنگی پاسداشت عارف نام‌دار اردبیل شیخ صفی‌الدین اردبیلی برگزار شد

مکتبی که «ایران مستقل» را ساخت / از نقد «مذهب وارونه» تا ایستادگی در برابر صوفیان دروغین / بازخوانی پیام‌های عارف بزرگ برای انسان امروز

اخبار اندیشهآیین بزرگداشت شیخ صفی‌الدین اردبیلی با سخنرانی جمعی از اندیشمندان برگزار شد. سخنرانان با تاکید بر ضرورت بهره‌گیری از سیره معنوی اولیای الهی، به تبیین ایستادگی شیخ صفی در برابر صوفیان دروغین، جایگاه او در ایجاد هویت ملی و استقلال ایران و آموزه‌های اخلاقی مکتب وی برای انسان امروز پرداختند.  صدوقی سها گفت: شیخ صفی‌الدین اردبیلی نه‌تنها یکی از بزرگ‌ترین مشایخ تصوف ایران، بلکه اندیشمندی دقیق‌النظر بود که با دفاع از حقیقت، نقد انحراف‌ها و تبیین مبانی اصیل سلوک، میراثی ماندگار در تاریخ عرفان اسلامی بر جای گذاشت.

درس اخلاق | حیا؛ موهبتِ فطری و غریزه‌یِ انسانی برایِ جلوگیری از مسخِ باطنی

اخبار دینمرحوم آیت‌الله حاج‌آقا مجتبی تهرانی در مباحثِ اخلاقیِ خود با تبیینِ جایگاهِ والایِ «حیا از نفس»، وجدانِ بیدار را مانعِ فرارِ انسان از حقیقتِ رفتارهایش دانست و با تأکید بر اینکه حیا غریزه‌ای الهی و مختصِ بشر است، از بین رفتنِ آن را عاملِ مسخِ ساختارِ انسانیت معرفی کرد.

استوری‌موشن | با این مناجات، دل را به آرامش خدا بسپارید

اخبار دیندر روزگاری که شتاب و دغدغه‌های زندگی، آرامش را از بسیاری گرفته است، مناجات می‌تواند پناهگاهی برای دل‌های خسته باشد. فرازی از الهی‌نامه علامه حسن‌زاده آملی، با بیانی عارفانه و سرشار از معرفت، مخاطب را به پاکی دل، یاد خدا و رسیدن به شرح صدر دعوت می‌کند؛ کلماتی که هنوز هم طراوت و آرامش را به جان انسان هدیه می‌دهند.

نگاهی به «راز گل زرین: کتابی از چین در باب زندگی»

تلاقی عرفان چینی و روان‌شناسی مدرن / دعوتی به بازگشت به درون

اخبار اندیشهراز گل زرین دعوتی است به بازگشت به درون، تأمل در خویشتن و جست‌وجوی آرامشی که نه از جهان بیرون، بلکه از شناخت عمیق‌تر خود سرچشمه می‌گیرد. شاید راز ماندگاری این اثر نیز همین باشد؛ اینکه پس از گذشت قرن‌ها، همچنان می‌تواند با پرسش‌های بنیادین انسان معاصر درباره معنا، هویت و زندگی درونی وارد گفت‌وگو شود.

تأثیرِ شگفت‌انگیزِ «خلقِ معرفت» در تربیتِ نفس

اخبار دیناستاد حوزه علمیه در تبیینی عمیق، نفس انسان را بسترِ اصلیِ تولیدِ علم معرفی می‌کند. با خلق معرفت، هم فرد خودسازی می‌شود و هم علوم و معارف در جهان تکثیر می‌گردند.

استوری‌موشن | نورِ بُرهان؛ مناجاتی که دل را به سوی خدا می‌برد

اخبار دینفرازی دلنشین از الهی‌نامه علامه حسن‌زاده آملی را با عنوان «نورِ برهان»؛ مناجاتی که از یقین، معرفت و آرامش در سایه یاد خدا سخن می‌گوید.

پژوهشی از احمد اقتداری درباره تاریخ عرفان در جنوب ایران

بافت عرفانی قدرتمند در جنوب ایران / «تصوف در سواحل خلیج فارس» منتشر شد

اخبار اندیشهاقتداری در این کتاب، ضمن معرفی طریقت‌های مهم صوفیانه از جمله قادریه، رفاعیه و نقشبندیه، به نقش خانقاه‌ها، مشایخ، سادات مهاجر و مناسبات فرهنگی و مذهبی جنوب ایران با سرزمین‌های پیرامون خلیج فارس پرداخته است.

نشانه‌های محبت و رضایت خداوند چیست؟

اخبار دین در آموزه‌های اسلامی، محبت و رضایت الهی با ادعا قابل تشخیص نیست، بلکه از نشانه‌هایی مانند انجام واجبات، دوری از گناه، محبت به اولیای الهی و رشد معنوی شناخته می‌شود. امام باقر(ع) نیز در پاسخ به این پرسش که چگونه می‌توان از محبت خداوند آگاه شد، بر رجوع به قلب و محبت نسبت به دوستان خدا تأکید کرده‌اند.

خاطرات علما | سؤال از مرحوم علامه جعفری: چه شد که به این کمالات رسیدید؟!

اخبار دین مرحوم علامه جعفری در خاطره‌ای از دوران طلبگی در نجف نقل می‌کند که وقتی در یک بحث گروهی، دیدار علی(ع) را بر هزار سال زندگی با زیباترین دختر ترجیح داد، بلافاصله در حالتی غیرعادی امام علی(ع) را مشاهده کرد و این را سرآغاز کرامات خود می‌داند.

میراث آیت الله شاه‌آبادی پیوند میان «عرفان شیعی» و سیاست و جهاد بود

اخبار دینآیت الله شاه‌آبادی در قم آستین همت بالا زد تا علوم عقلی، عرفان و اخلاق را که در آن زمان به دلیل کج‌فهمی‌ها و قشری‌گری‌ها منزوی شده بود، احیا کند.

دو شاهراه طلایی رسیدن به معرفت در کلام علامه طباطبایی

اخبار دینبرای سالکانی که در مسیر سلوک با موانع ذهنی و حجاب‌های قلبی مواجه‌اند، علامه طباطبایی توسل به امام حسین (ع) و تأمل در حقیقت کلام الهی را دو راهکار عملی و تضمین‌شده برای گشایش‌های معنوی دانسته‌اند.

راه تشرف خدمت امام زمان (عج) در کلام آیت‌الله کشمیری

اخبار دینآیت‌الله کشمیری در پاسخ به پرسش امکان تشرف خدمت امام زمان (عج)، راهکار اصلی را دستیابی به «طهارت» و پاکی باطن از گناهان و آلودگی‌ها بیان کردند.

استوری‌موشن | امانتی که باید آباد بماند

اخبار دیناز نگاه امام رضا (ع)، جسم انسان همچون زمینی پاک است که با مراقبت و رسیدگی، همواره بارور و سرزنده می‌ماند؛ اما غفلت از آن، زمینه نابودی و فرسودگی را فراهم می‌کند.

معناشناسی عبارت «بازگشت همه به سوی خداست»

اخبار دینبرداشت‌های متفاوت از «رجعت به خدا»، میان «آگاهی از حقیقت همیشگیِ وابستگی وجودی» و «حضور در محکمه عدل الهی» است.

استوری‌موشن | مرا از لطف خویش محروم مکن

اخبار دینمناجات، نجوای بی‌واسطه دل با پروردگار است؛ زمزمه‌ای که در میان هیاهوی زندگی، انسان را به آرامش، تأمل و بازگشت به خویشتن فرا می‌خواند.

زیرک ترینِ مردم و احمق‌ترینِ آن‌ها چه کسانی هستند؟

اخبار دینمرحوم آیت‌الله ضیاءآبادی با تأکید بر اینکه بیماری‌های روحی به مراتب از فقر و بیماری‌های جسمی مهلک‌ترند، هوشیارترین فرد را کسی دانست که پیش از مرگ به حساب‌رسیِ اعمال خود می‌پردازد و احمق‌ترین فرد را کسی معرفی کرد که با تکیه بر آرزوهای نفسانی، از توشه‌اندوزی برای ابدیت غافل مانده است.

بازخوانی یک ابتکار بی‌سابقه در عرصه دین‌پژوهی و هویت ملی نگاهی به درسگفتارهای «تفسیر سوره وطن»

روایت محقق داماد از عشق به میهن به مثابه دین‌داری / وطن‌دوستی با ارجاع به آیات و منابع کهن / حب الوطن من الایمان

اخبار اندیشهدر شرایط کنونی توجیه وطن‌دوستی و بررسی ابعاد و جوانب آن یکی از مشغله‌های اندیشمندان ایرانی است. بحث دراین خصوص که وطن چیست و وطن‌دوستی به چه معناست، در مقالات، یادداشت‌ها و کانال‌های گوناگون مطرح شده. یکی از موارد جالب توجه، سلسله درسگفتارهای سید مصطفی محقق داماد با عنوان «تفسیر سوره وطن» است که در کانال روشنگری دینی یافتنی‌ست.

در دومین نشست از سلسله نشست‌های «ایران شناخت» برگزار می‌شود

نقد و بررسی کتاب «اسلام ایرانی» چشم اندازهای معنوی و فلسفی

اخبار اندیشهمعاونت فرهنگی جهاد دانشگاهی دانشگاه تهران با همکاری پژوهشگاه فرهنگ هنر و ارتباطات وزارت ارشاد نشست نقد و بررسی کتاب «اسلام ایرانی» چشم اندازهای معنوی و فلسفی(جلد اول) اثر  هانری کربن را برگزار می‌کند.