به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، نقشه آلمان نازی برای فروپاشی اقتصاد بریتانیا با اسکناسهای جعلی که به طور گسترده بزرگترین عملیات جعل اسکناس در تاریخ تلقی میشود، بیشتر شبیه یک فیلمنامه هالیوودی به نظر میرسد.
اکنون، این رویدادهای واقعی الهامبخش جدیدترین پیچش داستانی سریال پیکی بلایندرز شده است و اسکناسهای جعلی در نمایشگاهی جدید به نمایش گذاشته میشوند.
عملیات برنهارد، که به نام سرگرد اساس فریدریش برنهارد کروگر نامگذاری شده است، بیش از ۱۴۰ زندانی یهودی را در اردوگاه کار اجباری در نزدیکی برلین مجبور به مطالعه و ایجاد کپیهای باکیفیت از اسکناسهای ۵، ۱۰، ۲۰ و ۵۰ پوندی کرد.
تلاش برای فروپاشی بانک انگلستان موفقیتآمیز نبود، اما منجر به حذف هزاران اسکناس اصلی از گردش مالی و حتی توقف چاپ اسکناسهای جدید شد. تعدادی از اسکناسهای تقلبی توسط اندی تیلور، کلکسیونر، به مرکز هولوکاست شمالی در دانشگاه هادرزفیلد اهدا شده است. علاقه مادامالعمر او به اسکناسها از کودکی و کاملاً تصادفی آغاز شد.
تیلور که اولین اسکناس خود را در ۱۲ سالگی در یورک خرید، میگوید: «باید اعتراف کنم که در ابتدا واقعاً نمیدانستم که برخی از آنها جعلی هستند. شباهت بین اسکناسهای اصلی و جعلی واقعاً ناچیز بود، مگر اینکه واقعاً بدانید دنبال چه چیزی هستید.»
در تضاد کامل با اسکناسهای پیچیده امروزی که با اقدامات امنیتی برای جلوگیری از جعل پوشیده شدهاند، اسکناسهای زمان جنگ از کاغذ پنبهای سفید ساخته میشدند. فقط یک طرف کاغذ حاوی متن چاپشده سیاه، امضاها و علائم امنیتی مخفی بود.
این اسکناسها همچنین بسیار بزرگتر بودند تقریباً به اندازه یک کاغذ A۵.
او به یاد میآورد: «آنها خیلی بزرگ هستند، و فکر میکنم همین باعث شد وقتی برای اولین بار آنها را دیدم، جذبشان شوم.آنها مانند آثار هنری هستند، کاغذشان زیباست.»
او در مورد سادگی آنها میگوید: «اساساً فقط کاغذ سفید با جوهر سیاه در جلو هستند. رنگ دیگری وجود ندارد، بنابراین آنها به عنوان اسکناسهای سفید شناخته میشوند.»
این اسکناسها توسط افرادی که در حکاکی، بانکداری و چاپ تخصص داشتند، ساخته شده بودند و زندانیان یهودی برای کار روی اسکناسهای تقلبی به اردوگاه کار اجباری زاکسنهاوزن برده میشدند.
هانا گلدستون، از مرکز هولوکاست شمالی، میگوید: «تمام این پولهای تقلبی توسط افرادی تولید شده است که احتمالاً به قتل میرسیدند. این یک نوع حلقه تبهکاری نیست که از بین رفته باشد... این افراد مجبور به انجام این کار شدند.»
زندانیان جدا از جمعیت عمومی اردوگاه نگهداری میشدند و مجبور بودند هزاران اسکناس اصلی را بررسی و حدود ۱۵۰ علامت امنیتی مختلف را شناسایی کنند.
همه این علایم باید در طول فرآیند جعل از نو ساخته میشدند.
آیا میتوانید تفاوت را تشخیص دهید؟
تعداد دقیق اسکناسهای جعلی یا اینکه چه تعداد از آنها در گردش مالی قرار گرفتهاند مشخص نیست.
جنیفر آدام، متصدی موزه بانک انگلستان، میگوید: «تخمینهایی از اسکار استاین، حسابدار، که یکی از زندانیان درگیر در عملیات برنهارد بود، وجود دارد. او تخمین زده است که حدود نه میلیون اسکناس جعلی ساخته شده است. ارزش اسمی آن معادل حدود ۵ میلیارد پوند به پول امروز بوده است.»
طرح اولیه این بود که نیروی هوایی آلمان (لوفتوافه) اسکناسها را بر فراز بریتانیا بریزد، به این امید که تورم را افزایش داده و اقتصاد فرو بریزد.
با این حال، تغییر رویکرد درنهایت منجر به استفاده از این پول برای خرید آذوقه و پرداخت هزینه جاسوسان در کشورهای بیطرف شد.
گلدستون میگوید: «ما نسخههای اصلی را در کنار نسخههای جعلی قرار دادهایم و [تشخیص آنها از هم] تقریباً شبیه بازی تفاوتها را پیدا کن است.»
با وجود اینکه نازیها توانستند بسیاری از علائم امنیتی اسکناسهای اصلی را با موفقیت کپی کنند، نتوانستند سیستمی برای ایجاد شماره سریالهای جدید برای هر اسکناس ابداع کنند و مجبور شدند شمارههای قدیمی را بازیافت کنند. همین امر درنهایت منجر به کشف آنها شد.
با این حال، نخستین اسکناس جعلی تا سال ۱۹۴۳، یعنی زمانی که از یک بانک بریتانیایی در مراکش رد شد، شناسایی نشده بود.
آدام میگوید: «اسکناسها شماره سریال منحصر به فردی دارند، اما زندانیانی که سعی در جعل اسکناسها داشتند، توالی رمزی مورد استفاده بانک انگلستان را به طور کامل کشف نکرده بودند. بنابراین، وقتی یک اسکناس جعلی برای پرداخت به بانک انگلستان ارسال شد... آنها با دفتر ثبت چک کردند و متوجه شدند که اسکناس قبلاً پرداخت شده است.»
در پاسخ، بانک انگلستان تمام اسکناسهایی را که ارزش اسمی آنها بالاتر از ۵ پوند بود، از سیستم جمعآوری کرد.
اسکناسهای ۱۰ پوندی تا سال ۱۹۶۴ در بریتانیا دوباره رایج نشدند، و اسکناسهای ۲۰ پوندی در سال ۱۹۷۰ و اسکناسهای ۵۰ پوندی در سال ۱۹۸۱ به بازار آمدند. بین آوریل ۱۹۴۵ و فوریه ۱۹۶۴، بالاترین واحد پول در گردش ۵ پوند بود.
آدام میگوید: «۵ پوند در آن روزها قدرت خریدی حدود ۲۰۰ پوند امروزی داشت. این ارز نهتنها در بریتانیا اهمیت دارد، بلکه یک ارز بینالمللی است که در سراسر جهان مورد استفاده قرار میگیرد، بنابراین جمعآوری تمام اسکناسهای بانکی کار بسیار بزرگی بود.»
اسکناسهای جدید دارای رنگ بودند و طراحی پیچیدهتری داشتند که جعل آنها را دشوارتر میکرد.
نزدیک به پایان جنگ، زندانیان عملیات برنهارد تحت برنامههایی برای ادامه عملیات جعل اسکناس از زاخسنهاوزن به اتریش منتقل شدند. با این حال، تولید هرگز از سر گرفته نشد و قرار بود زندانیان تا زمان آزادی توسط نیروهای متفقین اعدام شوند. تصور میشود که اکثر اسکناسهای تقلبی یا سوزانده و یا به دریاچه توپلیتز در همان نزدیکی ریخته شدهاند، که تعدادی از آن ها توسط غواصان در دهه ۱۹۵۰ کشف شدند.
عناصری از داستان عملیات برنهارد به عنوان بخشی از طرح داستان فیلم «پیکی بلایندرز: مرد جاودانه» گنجانده شده است و مرکز هولوکاست شمالی امیدوار است که این فیلم منجر به افزایش علاقه به موزه شود.
گلدستون میگوید: «ما میخواهیم از علاقه مردم به فیلم و تاریخ استفاده کنیم و به آموزش مردم کمک کنیم.»
این احساسی است که تیلور نیز تکرار میکند، کسی که حدود نیمی از مجموعه خود را به مرکز هولوکاست شمالی اهدا کرده است.
او میگوید: «به نظر من آنها بخشهای واقعاً جذابی از تاریخ هستند که افراد زیادی از آنها خبر ندارند. من واقعاً دوست دارم آنها را در موزهها ببینم تا اینکه در خانه و در مجموعههای خصوصی گیر افتاده باشند.»
تیلور درنهایت میخواهد یادداشتهای باقیماندهاش در موزه و یادبود زاخسنهاوزن در آلمان به نمایش گذاشته شود.
او میافزاید: «من از این بابت بسیار خوشحال خواهم شد زیرا انگار آنها به خانه خود برمیگردند.»
منبع: www.bbc.com
ترجمه: امیرمهدی نادری
۲۵۹
نظر شما