سرمایه داری

اقتدار ملی در گرو شکل گیری سرمایه داری ملی و مولد

اخبار اندیشهوضعیت به‌گونه‌ای‌ است که سرمایه به اندازه استحقاق خود نقش کافی در تنظیم‌گری آزاد بخش عمومی ندارد. همه سخن در تفویض همین اختیار از دولت به بخش خصوصی (و مشخصا سرمایه‌داری ایرانی است) این به معنای سرمایه‌داری افسارگسیخته نیست. دولت می‌تواند مالیات خود را از این بخش بگیرد و در یک سیاست بازتوزیعی عدالت اجتماعی را تقویت کند. همه سخن در استحقاق سرمایه و سرمایه‌داری ایرانی در تنظیم‌گری و استانداردسازی خدمات عمومی است.

«بهشت یا جهنم» در نگاهی به رمان «بهشت زنان»

کالبدشکافی زولا از تولد هیولای مصرف‌گرایی/ داروینیسم در قلب بازار پاریس/ پیش‌گویی‌های «امیل زولا» از مصرف‌گرایی دوران مدرن

اخبار اندیشهرمان «بهشت زنان» نوشته امیل زولا با ترجمه نگار یونس‌زاده در نشر چشمه منتشر شد. زولا در این کتاب که در شاخه ادبیات کلاسیک این نشر به چاپ رسیده با نگاهی پیش‌گویانه به‌سراغ شکل‌گیری جامعه مصرفی و مدرن رفته و با سبک منحصربه‌فرد خود جهان داستانی‌اش را خلق کرده است.

  نقد ترامپ در یادداشت معاون توسعه و مدیریت منابع وزارت فرهنگ

حسین انتظامی: آمریکا به جای یک رهبر متین دچار یک رهبر خالی بند شده / جنگ برساختی

اخبار اندیشهحسین انتظامی نوشت: ترامپ که گمان دارد جنگ را فرماندهان ارشد معزول نمی‌فهمند «واقعا» فکر می‌کند جنگ همان است که در فیلم‌های هالیوودی، برساخت شده است: سربازانی ورزیده، نترس، میهن‌پرست، همه‌فن‌حریف با تجهیزاتی افسانه‌ای و نقشه‌ای ردنخور در مقابل مُشتی مترسک ِهالو. این در حالی است که سیمور هرش روزنامه‌نگار کهنه‌کار که آثارش بویژه در روزنامه‌نگاری تحقیقی، الگو است در مقاله اخیرش درباره قمار احتمالی ترامپ (عملیات زمینی) عبارت‌پردازی جالبی کرده و ارتش آمریکا را بیم داده است: «چرخ گوشت هرمز».

  متفکران جهان درباره جنگ چه می‌گویند؟

اخبار اندیشهدر همه دیدگاه های کلیدی اسنایدر، فوکویاما، ژیژک، ساکس، و میرشایمر، جنگ علیه ایران پدیده‌ای مسئله‌دار است-پرهزینه، منحرف، یا قابل پرسش است. هیچ‌یک از این خوانش‌ها، این جنگ را  نمی‌پذیرد و هر یک، از درون منطق خود، آن را به چالش می‌کشد و نسبت به آن موضعی انتقادی اتخاذ می‌کند.

خواب وحشتناک سرمایه داری جهانی برای ایران / با ایران، سرنوشت جهان مشخص می شود/ سقوط دلار، صعود چین، ناقوس مرگ سرمایه داری؟

اخبار اندیشهمسئله در چارچوب استراتژی‌ها و موازنه بین‌المللی و بسیار فراتر از یک مسئله داخلی است. همه جناح‌های داخلی درون حکومت تردیدی برای مقاومت ندارند. مردم نیز امید است که با وجود همه ناملایمات، صبورانه پای تمامیت سرزمینی‌شان ایستادگی کنند و بدانند که اینان همه ایران و فرهنگ و تاریخ و منابع آن را نشانه گرفته‌اند.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵ - نگاهی به کتاب «صنعت فرهنگ» اثر هانتس اشتاینرت

مکتب فرانکفورت علیه فریب توده‌ای / پایان داده به ابتذال صنعت فرهنگ با احساسات غیر اقتدارگرایانه

اخبار اندیشهکتاب «صنعت فرهنگ» به طور خاص بر جستار «صنعت فرهنگ» متمرکز است و می‌کوشد آن را توصیف و تحلیل کند. کتاب هم فهم و دریافت گسترده‌ای از ایده‌های نظری، تحلیلی و تاریخی آدورنو و هورکهایمر ارائه می‌کند و هم برای محققان و دانشجویان که عملگرانه‌تر به این ایده‌ها می‌نگرند، با بررسی مثال‌های میدانی، روش‌ها و فنون تحقیق تجربی مشخصی ارائه می‌کند.

نگاهی به کتاب «پایان سرمایه‌داری» اثر استیو پاکستون

آیا کاپیتالیسم به آخر خط رسیده است؟ / فرسایش نظم سرمایه داری و تقابل آن با فناوری، محیط زیست و اجتماع

اخبار اندیشهپاکستون از «پایان ناگهانی» سرمایه‌داری سخن نمی‌گوید، بلکه از فرسایش تدریجی نظمی حرف می‌زند که دیگر با شرایط فناورانه و اجتماعی امروز هم‌خوانی ندارد. او از ضرورت بازاندیشی در سیاست‌های رفاهی، معنای کار، و نقش دولت در تضمین حداقلی از امنیت معیشتی سخن می‌گوید... مسئلۀ اصلی کتاب از جایی آغاز می‌شود که نویسنده می‌پرسد: اگر مشکل امروز جهان دیگر کمبود نیست، بلکه توزیع ناعادلانۀ ثروت و فرصت‌هاست، آیا همان نظام هنوز می‌تواند پاسخ‌گو باشد؟

کتابخوانی: «درباره‌ی جنبش‌های اشغال در آرژانتین»

جنبش تعاونی های کارگران آرژانتینی/ کارگران اداره ۵۰ کارخانه تعطیل شده را به دست گرفتند / از «خودمدیریتی» کارگران تا اقتصاد مردمی

اخبار اندیشهبهرام قدیمی و امین حضوری در این کتاب با هدف ثبت این تجربه‌ی تاریخی به میان کارگران و اداره‌کنندگان کارخانه‌هایی مانند ایمپا، زنون، بروکمن و دیگر واحدهای صنعتی آرژانتین رفته‌اند و روایت مستقیم آنان را از دل فرایند مبارزه، راه‌اندازی و بازگرداندن چرخ تولید ضبط کرده‌اند.

با سرمایه‌گذاری ۱۸ هزار میلیارد تومانی بخش خصوصی در بندر شهیدرجایی انجام می‌شود

آغاز عملیات اجرایی فاز دوم پایانه نفتی سی‌دلف در بهمن‌ماه امسال

هرمزگانرئیس هیئت‌مدیره گروه شرکت‌های سی‌دلف از آغاز عملیات اجرایی فاز دوم پایانه نفتی این مجموعه در بندر شهید رجایی خبر داد و اعلام کرد: این پروژه با سرمایه‌گذاری حدود ۱۸ هزار میلیارد تومان و در قالب BOT اجرا می‌شود و آیین کلنگ‌زنی آن در بهمن‌ماه سال جاری برگزار خواهد شد.

ورود به عصر «جنگ بی‌پایان» / ظهور «رژیم جهانی جنگی» دموکراسی را می بلعد

اخبار اندیشه«یک رژیم جهانی جنگی در حال ظهور است؛ رژیمی که در آن حکمرانی و ادارات نظامی با ساختارهای سرمایه‌داری درهم تنیده شده‌اند». کمتر از دو سال پیش، زمانی که مایکل هارت و ساندرو متزادرا، فرضیۀ ظهور «یک رژیم جهانی جنگی» را مطرح کردند، شاید هنوز بدل‌شدن بحران به امر عادی، برای ما تا این حد ملموس و عینی نبود.

آینده جهان از نگاه داوُس

روایت سریع القلم از جمله کلیدی در داوُس: گزینش هوشمندانه درگیری ها / دوئل «شورای صلح» ترامپ با سازمان ملل/ عصر«پاکس سیلیکا» مرزهای ملی را می‌بلعد؟

اخبار اندیشهشاید مهم‌ترین موضوع داوُس۲۰۲۶، روش‌های مهارت‌افزایی شهروندان برای مدیریت و انطباق با شرایط جدید اقتصادی و محیطی در جهان بود. آماده شدن نیروی کار با چالش‌های دنیای جدید، آموزش و مهارت‌افزایی می‌طلبد. مجمع جهانی اقتصاد، ابتکاری تحت عنوان «انقلاب مهارت‌افزایی» (Reskilling Revolution Initiative) آغاز کرده است که ۸۵۰‌میلیون نفر را در دنیا شامل خواهد شد.

نظام سرمایه‌داری مرده، ولی جایگزین آن بدتر است / آنچه سرمایه‌داری را از پا درآورده خودِ سرمایه است

اخبار اندیشهدر دو دهۀ اخیر، سود و بازار که سابقاً موتور محرک نظام سرمایه‌داری بودند به حاشیه رانده شده‌ و دیگر صحنه‌گردان اقتصاد نیستند. شکل پیشین سرمایه‌داری نابود شده و جای خود را به نظامی داده که حاصل جهش ژنتیکی سرمایه است. این تحول عظیم سه قرن بعد از پیروزی اولیۀ سرمایه‌داری بر نظام قدیم ارباب‌رعیتی رخ می‌دهد، اما ظاهراً برخی مؤلفه‌های آن نظام همچنان در طول تاریخ به حیات خود ادامه داده وشکلی تازه از نظام ارباب‌رعیتی را به وجود آورده است: تکنوفئودالیسم و سرمایۀ ابری.

از رهبران اشغال وال استریت: هیچوقت غربی در کار نبود! / نشر چرخ کتاب دیوید گریبر را منتشر می‌کند

اخبار اندیشهسامان مرادخانی ترجمه کتاب «هیچوقت غربی در کار نبود، یا دموکراسی از فضاهای بینابینی سربرمی‌آورد» نوشته دیوید گریبر را به پایان برده و برای چاپ به نشر چرخ سپرده است.

هومن کاسبی و تلاش برای بازخوانی آنارشیسم

تغییر جهان با نظر به افق سیاست رادیکال / مخالفت با ذاتی سازی هویت ها / ماهیت مبارزات کارگری قرن نوزدهم تا فمینیسم، اکولوژی، آموزش، اخلاق و سیاست

اخبار اندیشههومن کاسبی گفت:‌اخلاق ضداقتدارگرای آنارشیسم عبارت است از مخالفت با مطلق‌سازی اخلاقیات و ارزش‌های اخلاقی که از پیش تجویز شده‌اند، مخالفت با ذاتی‌سازی هویت‌ها و ایده‌های تثبیت‌شده که منجر به گشودگی به همه‌ی هویت‌ها، همه‌ی مبارزات و تمام آن به‌شمارنیامدگان می‌شود، گشودگی به آن صداهای محذوف و مطرود که تاکنون مسکوت گشته‌اند و گوش سپردن به آن‌ها؛ و گشودگی به آینده، آینده‌ای که واقعاً آینده باشد و نه صرفاً استمرار زمان حال یا بازگشت به گذشته.

داستان کالایی شدن روابط انسانی و خودشیفتگی در عصر مدرن

آیا می توانیم بدون عشق زمینی از عشق خدایی سخن بگوییم؟ / آدم‌ بدون «عشق»، تهی از حیات / کالایی شدن عشق در عصر سرمایه داری

اخبار اندیشهرسولی‌پور معتقد است، با وجود همه آسیب‌ها، عشق همچنان «تنها راه زیستنِ حقیقی» است. کسی که از عشق گریزان است، در واقع از زندگی می‌گریزد. به باور او، بحران عشق، بحران انسان امروز است؛ انسان‌هایی که از عاشقی استعفا داده‌اند:«جهان مصرف‌گرا و خودشیفته، انسان را در وضعیت بی‌پناهی وجودی رها کرده و عشقی که نیازمند رنج، راز، فاصله و دیگریت است، در چنین جهان ‌مسطحی نمی‌روید. در فرهنگ دیجیتال امروز، عشق از «امر اصیل» به «امر مصرفی» بدل شده است. کالایی‌ شدن فرهنگ، عشق را از عمق به سطح رانده و از تجربه‌ای قدسی به تجربه‌ای نمایشی فروکاسته است، در حالی که عشق تنها امکان واقعی انسان برای زیستن حقیقی است.»

هکت‌ردی، استاد فلسفه و تاریخ ایده‌ها در انستیتو مطالعات آموزشی میشیگان بحران دانشگاه ها را در عصر سودآوری تحلیل کرد

بحران دانشگاه در عصر سودآوری / چرخش پارادایمی، فرصت اندیشیدن را در دانشگاه قربانی کرد؟ / بحران بزرگ تر معیار موفقیت ثروت مادی است

اخبار اندیشهدانشگاهی که فقط آموزش شغلی می‌دهد، در بلندمدت حتی به اقتصاد هم خدمت نمی‌کند»، زیرا اقتصاد به کارآفرینان، مدیران و شهروندانی نیاز دارد که بتوانند در سطحی استراتژیک، انتقادی و اخلاقی بیندیشند. آینده از آن جوامعی است که دانشگاه‌های آن جسارت سرمایه‌گذاری روی «انسان» را در کامل‌ترین معنای کلمه داشته باشند....بحران دانشگاه تنها یک مشکل داخلی نیست، بلکه بازتابی از یک بحران بزرگتر اجتماعی است که در آن معیار موفقیت، ثروت مادی است و گفت‌وگوی عقلانی در فضای عمومی نادیده گرفته می‌شود.

مقدمه‌ای بر نظریه سیستم جهانی امانوئل والرشتاین

چطور کاپیتالیسم عالم‌گیر شد؟

اخبار اندیشه نظریه سیستم جهان در کجای جهان فکری قرار دارد؟ همزمان هم در حوزه‌های جامعه‌شناسی تاریخی و هم در حوزه تاریخ اقتصادی قرار دارد. علاوه بر این، به‌دلیل تأکید بر توسعه و فرصت‌های نابرابر در بین کشورها، مورد استقبال نظریه‌پردازان و دست‌اندرکاران توسعه نیز قرار گرفته است. این ترکیب، پروژه نظام جهانی را به یک تلاش سیاسی و فکری تبدیل می‌کند.

تیر خلاص به مفهوم انحرافی «یارانه پنهان»/ اطلاعیه شرکت ملی پالایش و پخش، یک نقطه عطف در قیمت‌گذاری انرژی خواهد بود؟/ یارانه‌ای که مردم پرداختند!

انرژیاطلاعیه اخیر شرکت پالایش و پخش فراورده‌های نفتی می‌تواند نقطه عطفی باشد در قیمت‌گذاری حامل‌های انرژی. زیرا پس از دو دهه مفهوم چالش‌برانگیز «یارانه پنهان» را کنار گذاشته است. این مفهوم قلب سیاست هدفمندی یارانه‌ها بود که در زمان احمدی‌نژاد اجرا شد و خود به تشدید کننده انواع بحرانهای اقتصادی از دهه ۸۰ تا به امروز تبدیل شده است.

معجزه مدنی

اخبار اندیشهمتفکران لیبرال آمریکایی دوباره بحث دیرین تنازع  میان لیبرالیسم و دمکراسی را مرور خواهند کرد. سوسیال دمکراسی اعتبار خواهد یافت. ناسیونالیسم آمریکایی بیشتر به ضرورت یک ناسیونالیسم گشوده به دیگری خواهند اندیشید. و البته لیبرال‌ها و سوسیالیست‌ها و ناسیونالیست‌های آمریکایی به ارزش‌های بنیادین مدرنیته که پشتیبانی از نسل کشی در غزه را بر نمی‌تابد. سیاست داخلی و خارجی آمریکا هم لاجرم با تجدیدنظرهایی مواجه خواهد شد. این همه معجزه دمکراسی است. دمکراسی معجزه مدنی است.

چگونه سرمایه داری «نق‌ زدن» کودکان را مهندسی می‌کند؟ / کودکان هدف مصرف سرمایه داری / استراتژی مصرف چگونه در «عروسک‌های لبوبو» کدگذاری شد؟

اخبار اندیشهیکی از ویژگی‌های عروسک لبوبو، عرضه آن در جعبه‌های مرموز (آنباکسینگ) است که خود به جذابیت آن می‌افزاید. بر اساس نظریه «کنش متقابل نمادین»، کودکان با عروسک‌بازی، نقش‌های اجتماعی را تمرین و جامعه‌پذیر می‌شوند. اما بحث اصلی، «دلزدگی» سریع کودکان است. اغلب مصاحبه‌شوندگان اشاره کردند که فرزندشان پس از مدتی کوتاه (حدود یک هفته) عروسک را کنار گذاشته است. این فاصله کوتاه بین «رغبت» تا «ملال»، از ویژگی‌های ذاتی ترندها و مد است. در «مطالعات مصرف» بر زودگذر بودن مد تأکید می‌شود. این دلزدگی، در واقع موتور محرک چرخه مصرف در منطق سرمایه‌داری است. اگر دلزدگی رخ ندهد، مصرف بعدی جایگزین نمی‌شود. بازاریابان بر همین اصل کار می‌کنند. تاریخ مصرف کوتاه و نو به نو شدن کالاها، از اصول اساسی بازاریابی در دنیای مدرن است.