به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، آیات ۴۰ تا ۴۲ سوره شعرا صحنهای مهم از ماجرای رویارویی حضرت موسی(ع) و فرعون را ترسیم میکند. ساحران، پیش از آغاز مناظره، پرسشی اساسی مطرح میکنند و آن اینکه اگر ما پیروز شویم، آیا پاداشی خواهیم داشت؟ این سؤال، نقطه ضعف بزرگی را آشکار میکند. آنها حقیقت را نه بهخاطر حقیقت، بلکه بهخاطر منفعت میخواهند.
بنابر روایت فارس، فرعون نیز با زیرکی پاسخ میدهد و وعده میدهد که علاوه بر پاداش مادی، آنان را از مقربان دربار خود قرار خواهد داد. این وعده، نشان میدهد که قدرتهای طاغوتی چگونه با تطمیع، نیروهای اجتماعی را در خدمت خود میگیرند و حقیقت را به حاشیه میرانند.
نمایش قدرت پوشالی
در آیات ۴۳ تا ۴۵، میدان رقابت شکل میگیرد. حضرت موسی(ع) به ساحران اجازه میدهد ابتدا آنها کار خود را آغاز کنند. این رفتار، نشانهای از آرامش و اطمینان پیامبر الهی به حقانیت راه خویش است.
ساحران با ترفندهای نمایشی و سحر چشمها، ریسمانها و عصاهایی میاندازند که در چشم مردم بهصورت مارهایی در حال حرکت جلوه میکند. این صحنه، نماد قدرت پوشالی و فریبندهای است که بر ادراک مردم اثر میگذارد، نه بر حقیقت عالم.
لحظه آشکار شدن حق
آیات ۴۶ تا ۴۸ نقطه عطف داستان است. حضرت موسی(ع) عصای خود را میاندازد و آنچه ساحران ساخته بودند، یکبهیک میبلعد. این اتفاق، تفاوت بنیادین میان معجزه و سحر را آشکار میکند. ساحران که خود اهل فن هستند، بهتر از هر کس میفهمند که این کار از جنس سحر نیست.
همین شناخت، آنان را به سجده میاندازد. در یک لحظه، معادله قدرت تغییر میکند، کسانی که برای پاداش و تقرب به فرعون آمده بودند، اکنون به پروردگار موسی و هارون ایمان میآورند.

ایمان آگاهانه در برابر تهدید
در آیات ۴۹ تا ۵۱، واکنش خشمآلود فرعون نمایان میشود. او ایمان ساحران را نه انتخابی آگاهانه، بلکه توطئهای از پیش طراحی شده معرفی میکند و تهدید به قطع دست و پا و به دار آویختن میکند.
اینجا چهره واقعی استبداد آشکار میشود، یعنی وقتی تطمیع کارگر نیفتد، تهدید آغاز میشود. اما پاسخ ساحران شگفتانگیز است، آنها با آرامش میگویند که بازگشت ما به سوی پروردگارمان است. ایمان آنها، ایمانی سطحی و احساسی نیست، بلکه ایمانی آگاهانه و استوار است که مرگ و شکنجه را در برابر حقیقت ناچیز میبیند.
توبهای که تاریخساز شد
آیات ۵۲ تا ۵۶ ادامه این مسیر را نشان میدهد. ساحران از خداوند میخواهند که صبرشان دهد و آنان را در حال اسلام از دنیا ببرد. این دعا، نشاندهنده دگرگونی عمیق درونی است، کسانی که ساعتی پیش ابزار فریب بودند، اکنون الگوی استقامت و توبه شدهاند.
در مقابل، فرعون که شکست خورده، برای حفظ قدرت خود به تحریک افکار عمومی روی میآورد و میگوید موسی و پیروانش میخواهند نظم جامعه را بر هم بزنند. این شیوه، همواره ابزار طاغوتها بوده است، یعنی نسبت دادن ناامنی به جریان حق.

هجرت، آغاز فصل جدید
در آیات ۵۷ تا ۶۰، تصمیم نهایی فرعون برای سرکوب بنیاسرائیل و تعقیب حضرت موسی(ع) مطرح میشود. او سپاهیان خود را بسیج میکند و با غرور، حرکت آنها را ناچیز جلوه میدهد. اما قرآن با بیانی کوتاه و کوبنده نشان میدهد که این غرور، مقدمه سقوط است.
خروج بنیاسرائیل از مصر، تنها یک جابهجایی جغرافیایی نیست، بلکه آغاز حرکتی تاریخی است که در آن، حق از زیر سایه سنگین استبداد خارج میشود و مسیر تازهای را میگشاید.
تصویری روشن از نبرد حق و باطل
آیات ۴۰ تا ۶۰ سوره شعرا تصویری روشن از نبرد حق و باطل ارائه میدهد، یعنی باطلی که بر تطمیع و تهدید تکیه دارد و حقی که بر آگاهی و ایمان استوار است. این آیات یادآور میشود که شناخت حقیقت، حتی اگر دیرهنگام باشد، میتواند انسان را به جایگاهی برساند که تاریخ از او به نیکی یاد کند، همانگونه که ساحران فرعون، در یک لحظه، از خدمتگزاران طاغوت به شهیدان راه حق تبدیل شدند.
تلاوت این آیات را که در صفحه ۳۶۹ قرآن واقع است، ببینید و بشناسید.





نظر شما