انرژی به زبان فرهنگ : نگاهی به اهمیت خارک و عسلویه در هویت تمدن ایرانی

به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ،  سیده سمیه تقوی، پژوهشگر فلسفه فرهنگ با انتشار یادداشتی تاکید کرد:

در بین مفاهیمی که ساختارهای جهان اطراف ما را می سازند و در تعاملات ما تاثیر می‌گذارند مفاهیمی وجود دارند که قابلیت تبدیل به زبانهای مختلف را دارا هستند. مفاهیمی مانند انرژی، دانش، پول، اطلاعات و...که هریک می‌توانند به زبان قدرت، فن آوری و علم، فرهنگ و اقتصاد تبدیل شوند. ترجمه این مفاهیم به زبان فرهنگ یکی از فعالیت‌های کارآمد حوزه فلسفه فرهنگ است. مثلا پاسخ به سوالاتی از این قبیل که چگونه مفهوم انرژی بر هویت فردی و اجتماعی جامعه ای تأثیرگذار است و یا چطور فرهنگ یک ملت، بستری برای تولید معنا و زبانی جدید از این مفاهیم را ایجاد می نماید، از جمله فعالیت‌های این حوزه است.
در بین جزایر و بنادر خلیج فارس، جزیره خارک و بندر عسلویه از دو جهت تولید کننده زبان فرهنگی انرژی اند.
خارک در عین حال که قلب تپنده صادرات نفتی ایران است و پالایشگاه ها و اسکله‌های عظیم نفتی اش نبض حیات اقتصادی کشور را به عهده دارد و به خاطر موقعیت استراتژیک اش میتواند بر مسیرهای تجارت دریایی کنترل داشته باشد، از حافظه غنی فرهنگی و تاریخی برخوردار است.
تاریخ خارک را که ورق بزنیم همه جا نزاع بر سر بهره‌برداری از انرژی است و به همین دلیل خاطرات زیادی از حضور استعمارگران در این منطقه دارد. از حضور پرتغال و هلند و بریتانیا گرفته و
تا همین اواخر که در جنگ تحمیلی عراق مورد اصابت موشک قرار گرفته است.
در این حافظه تصویر مبارزان و استقلال طلبانی ثبت شده که برای مقابله با استعمار تلاش‌های زیادی کرده اند. تصویر امام قلی خان در دوره صفویه که با نیروی نظامی سبب عقب نشینی پرتغالی ها شد و تصویر خدمات دکتر مصدق در ملی شدن صنعت نفت که حضور بریتانیا را از این خاک خاتمه داد و همچنین تصویر شجاعت نیروی نظامی ایران در جنگ هشت ساله با عراق که حاکمیت ملی ایران را بر این جزیره تثبیت نمود.
نفت و مقاومت علیه استعمار، دو روی سکه تاریخ جزیره خارک است. تجربه زیسته مردم از نفت، نه فقط یک منبع اقتصادی که معنایی از مقاومت حماسی را به همراه دارد.
از همان زمان که در ماجرای ملی شدن صنعت نفت، انرژی تبدیل به یک بیانیه سیاسی شد و مقاومت بر سر وجود آن شکل اقتصادی به خود گرفت و از همان دورانی که در جنگ تحمیلی زخمهای زیادی از حملات موشکی عراق را به جان خرید، انرژی معنایی فرهنگی پیدا کرد : نمادی از مقاومت و پایداری و شکست منطق استعمار.

اگر هر استقامتی، زایش و آفرینشی به همراه دارد، عسلویه نماد این آفرینش و نوآوری است. بهره برداری از میدان بی رقیب انرژی گاز در جهان توسط دانشمندان و مهندسان ایرانی، نماد پیشرفت و خوداتکایی و مدرنیته بومی است.
هر تولید و زایشی در این بندر، شکلی از گفتگو با آینده را رقم می زند. زبان انرژی در عسلویه، زبان مولد تمدن، زایش توسعه و آغاز های پی در پی است. جایی که صورت صنعتی و فیزیکی انرژی، شکل استقلال علمی به خود می‌گیرد و مکان معناداری که انرژی درباره چیستی و چرایی یک ملت و هدف غایی آن سخن می گوید.
در خلیج فارس انرژی یکی از مفاهیم معنادار فرهنگی است و فرهنگی که چیستی و چگونه بودن را در دل خود دارد فرهنگی پویا و زنده است. فرهنگی که هم گذشته را حفظ می‌کند و هم آینده را خلق می نماید.
خارک و عسلویه دو نمونه از هویت تمدن ایرانی اند. یکی مدافع معناست و دیگری خالق آن.
یکی تاریخ گذشته اش را در حال زندگی می‌کند و دیگری آینده را در اکنون به تصویر می کشد و تهدید آنها توسط بیگانه نه تنها امنیت مسیرهای انرژی را در سطح جهانی از بین می برد که فرهنگ مقاومت را تقویت کرده و زبان فرهنگی انرژی را به زبان قدرت تبدیل می کند و معانی مفاهیمی چون «تداوم» و «حیات» را در جهان به چالش می کشاند.
خارک و عسلویه قهرمانان بی رقیب تبدیل انرژی به معنایند.