ایران باستان
-
دوام زندگی، در گروی پاسداشتِ آن چیزی است که زندگی را میآفریند
جشن اَمُردادگان؛ از نیایش طبیعت تا مسئولیت زیستمحیطی
تاریخ ایراننیاکان باستانی ما برخلاف ذهنیتِ مصرفزده امروز، طبیعت را صرفاً منبع بهرهبرداری نمیدیدند، بلکه آن را ساحتی مقدس و نیازمندِ پاسداری میدانستند
-
گنجینه ۳۰۰۰ ساله ایران، زندیا را به تیتر اول رسانهها تبدیل کرد
تاریخ ایراناین ستاره سینما، برای تبلیغ حماسه سینمایی کریستوفر نولان، از آثار طلایی استفاده کرد که قدمت آنها به حدود ۳۰۰۰ سال میرسد.
-
نگاهی به کتاب «دینهای ایران باستان» اثر ریچارد فولتس؛
چند هزار سال دینداری ایرانیان
اخبار دین«دینهای ایران باستان» اثری است که میکوشد تاریخ دین ایرانی را از محدوده شناختهشده زرتشتیگری فراتر ببرد و آن را در افقی چند هزار ساله و اوراسیایی قرار دهد. ارزش اصلی کتاب در این است که خواننده را با این واقعیت روبهرو میکند که بسیاری از عناصر فرهنگ ایرانی، از اسطورهها و آیینها گرفته تا مفاهیم مربوط به نظم، قهرمانی و آخرالزمان، حاصل فرایندی طولانی از مهاجرت، اختلاط فرهنگی و تحول تاریخیاند.
-
کتیبه دومتری «آشوربانیپال» در شهر باستانی «نینوا» پیدا شد
تاریخ جهاناین سنگنوشته حدود دو متر ارتفاع و ۱.۵۵ متر عرض دارد و از یک قطعه سنگ مرمر تراشیده شده است. بخش بالایی آن به شکل نیمدایره و بدنه آن مستطیلشکل است.
-
نخستین عکسهای گرفتهشده از تختجمشید
تاریخ ایرانپاییز ۱۲۳۶ خورشیدی (۱۸۵۷ میلادی)، یک افسر ایتالیایی با دوربینی سنگین روی دوشش از دشت مرودشت بالا رفت و روبهروی ستونهایی عظیم تخت جمشید ایستاد. لوئیجی پِشِه، کسی که به ایران آمده بود تا به ارتش ایران آموزش نظامی بدهد، توانست قدیمیترین عکس شناختهشده از تخت جمشید را ثبت کند
-
واکاویِ شواهدِ علمی و تاریخی در جستوجویِ گهواره بشریت
باغ عدن کجا بوده؟ / پنج مکانِ احتمالی در دنیای واقعی
تاریخ جهانبا بهرهگیری از منابع جغرافیایی، باستانشناسی و کتاب مقدس، نظریههای گوناگونی درباره مکانِ واقعیِ باغ عدن مطرح شده است.
-
جنجال بر سر گوشوارههای سه هزارساله ایرانی در فوتوکال فیلم جدید نولان
تاریخ ایران«زندایا» در مراسم فوتوکال فیلم جدید «کریستوفر نولان» با گوشوارههایی دیده شد که از مدالهای طلای ایرانی ساخته شدهاند که براساس اظهارات اولیه، قدمتشان احتمالا به هزاره نخست پیش از میلاد بازمیگردد و حدود سه هزار سال قدمت دارند.
-
زنان؛ پاسداران گمشده تاریخ ایران
تاریخ ایراندر تاریخ و فرهنگ ایرانزمین، زنان همواره حضوری پررنگ و نقشی درخشان داشتهاند. نگاهی به یادگارهای برجایمانده از ادوار گوناگون، همچون کتیبهها، سفالینهها، نگارهها و کتابهای کهن نشان میدهد که زنان در پهنه جامعه، بهویژه در عرصههای فرهنگ و تمدن بسیار نقشآفرین بودهاند.
-
ریشه بارعام هخامنشی به ایلام میرسد؟
تاریخ ایرانیک پژوهشگر، با مقایسه جام ارجان و نقشبرجسته بارعام کاخ آپادانای تخت جمشید، این فرضیه را مطرح کرد که بخشی از زبان تصویری قدرت و آیینهای درباری هخامنشی، ریشه در سنتهای سیاسی و هنری عیلام/ ایلام نو داشته و در قالب شاهنشاهی هخامنشی بازتعریف شده است.
-
چهرهای که ایران باستان را به اوج رساند
۹ حقیقت درباره داریوش بزرگ هخامنشی
تاریخ ایرانداریوش بزرگ یکی از مشهورترین پادشاهان امپراتوری هخامنشی است. او سرزمینهای جدیدی را فتح کرد و زیرساختها و اقتصاد ایران را بازسازی نمود و با این کار، دوران طلایی empire (امپراتوری) را رقم زد.
-
در نسبت سوگ ایرانی با معماری
آیا تعزیه محصول دوران صفوی است؟
تاریخ ایراندر پاسخ به فرضیه گروهی که تعزیه را محصولی فرهنگی از دوران صفوی و اوج رواج تشیع در ایران میدانند، بزرگانی چون احسان یارشاطر به پاسخ برخاستهاند...
-
بررسی یک فرضیه جنجالی
آیا سوگواری در ایران، میراث پس از اسلام است؟
تاریخ ایراندر یادداشت پیش رو بر آنیم تا پاسخ این سؤال که آیا آئینِ سوگواری در ایران پیش از اسلام در میان ایرانیان بوده یا خیر پاسخ دهیم.
-
از «بزغالهپارتی» تا «خوراک لوبیای اشکانی»؛ نگاهی به خوراک ایرانیان باستان
تاریخ ایراندر مواردی نیز محدودیتهایی نسبت به خوردن برخی مواد غذایی دیده میشود. در متون مذکور به مواد غذایی گیاهی و لبنی بیش از مواد غذایی گوشتی توجه شده است.
-
قانون حمورابی چگونه بر نظامهای حقوقی مدرن تأثیر گذاشت؟
تاریخ جهانحمورابی از طریق این قانونها این پیام را منتقل میکرد که او پادشاهی است که میخواهد اطمینان حاصل کند که هر کسی - نه فقط ثروتمندان و قدرتمندان، بلکه حتی فقرا - میتوانند به عدالت دست یابند. این ایدهای است که عدالت مدرن هنوز هم برای دستیابی به آن تلاش میکند، حتی اگر همیشه موفق نشود.
-
ما باید هوشیار باشیم؛ نامِ هرمز، پیش از آنکه متعلق به آیین زرتشت باشد، متعلق به ایران است
ایلان ماسک و مغالطهاش درباره تنگه هرمز / وقتی سلبریتیها تاریخ را ورق میزنند
تاریخ ایراناگر بپذیریم که نامِ هرمز صرفاً صبغه مذهبی دارد، آنگاه راه برای ادعاهای واهی باز میشود تا حاکمیت ایران بر این منطقه را نه یک حقِ تاریخی و حاکمیتی، بلکه یک تصادفِ جغرافیایی جلوه دهند.
-
رازِ شادی در کتیبه خشایارشا، شهریارِ هخامنشی/ پادشاهی که ۴۲ درصد جمعیت جهان را زیر فرمان داشت
تاریخ ایران۱۳۵ سال پس از مرگ خشایارشا وقتی اسکندر مقدونی، آخرین شاه هخامنشی یعنی داریوش سوم را شکست داد و پا به تختجمشید نهاد و آن کاخ پرشکوه را به آتش کشید در میان کاخِ در حال سوختن چشمش به مجسمه واژگونِ خشایارشا که بر روی زمین افتاده بود افتاد و روی به مجسمه افتاده خشایارشا گفت: «آیا باید به خاطر روح عالی و صفات نیکویت تو را از روی زمین بردارم...»
-
تصویر آخرین پادشاه ساسانی کشف شد
تاریخ ایرانپژوهشگران دانشگاه تهران در یک کاوش باستانشناسی تازه، موفق به شناسایی تصویری شدند که براساس مستندات تاریخی و باستانشناختی، چهره یزدگرد سوم، آخرین پادشاه ساسانی است.
-
آیا امپراتوری روم از اسکندر مقدونی الهام گرفته بود؟
تاریخ جهانبنا بر گزارشها، سزار زمانی که در اسپانیا مستقر بود، با دیدن مجسمه اسکندر گریست. طبق منابع باستانی، این دیکتاتور آینده روم افسوس میخورد که اسکندر تا سن سیسالگی بخش بزرگی از جهان شناختهشده را فتح کرده بود، در حالی که خودش هنوز به چنین عظمت قابلمقایسهای دست نیافته بود.
-
وقتی قبایل اعراب حجاز جذب آیین زرتشتی مزدکی شدند!
تاریخ ایراننویسنده که خود پژوهشگر و استاد تاریخ است، تلاش کرده با زبانی ساده و بیتکلف، موضوعات متنوعی از اسطورهها، آیینها، پادشاهان، جادوگران، کودکان و حتی جشنهایی مانند نوروز را بررسی کند و از خلال آنها، نگاهی تازه به گذشته و تأثیر آن بر اکنون بیندازد.
-
ما کتابدار داشتیم وقتی شما نبودید!
تاریخ ایرانایران هزاران سال پیش از آنکه بسیاری از ملل امروز پا به عرصه بگذارند، کتابدار و تمدن مکتوب داشت.
-
اوضاع ایرانیان در زمان فرمانروایی اسکندر مقدونی
تاریخ ایراندر خلال این سالها ایران دچار سانحه هجوم اسکندر مقدونی شد و ضعف و بیکفایتی داریوش سوم بلای عظیمی را بر جان مردم امپراتوری مستولی گردانید. اسکندر خود در سال ۳۲۳ ق.م چشم از جهان بربست.
-
ایران باستان؛ امپراتوریای که جهان مدرن را ساخت
اخبار دینمقاله «چگونه ایران باستان جهان مدرن را شکل داد» در (rts) شبکه ملی صربستان با هماهنگی رایزنی فرهنگی کشورمان منتشر شد.
-
تو «خواهر» داری؟!
تاریخ ایراناصرار ما بر نوشتن خواهر با املای دشوارتر، در واقع ادای احترام به ریشههای ۲۵۰۰ سالهمان است.
-
نگاهی به روایتهای باستانی درباره اقدام عجیب اسکندر
آیا در به آتش کشیدن تختجمشید پای یک زن در میان بود؟
تاریخ ایراندر سال ۳۳۰ پیش از میلاد، اسکندر مقدونی پرسپولیس را نابود کرد. دلایل این کار شامل انتقام، ملاحظات راهبردی، راضی نگه داشتن متحدانش، مستی، و هوسِ یک روسپیِ آتنی بود...
-
مُهری از خزانه تخت جمشید که از خلیجفارس میگوید
تاریخ ایرانموزه ملی ایران تصویری از مُهر ویژهای از خزانه تختجمشید منتشر کرد.
-
از شبکه راهها تا باغهای تزئینشده
پنج دستاورد ایران باستان که جهان مدرن بر مبنای آن شکل گرفت
تاریخ جهاناز باغهای تزیین شده تا شبکههای جادهای، ایرانیان باستان از نخستین کسانی بودند که بسیاری از چیزهایی را آفریدند که امروز همچنان از آنها لذت میبریم.
-
چرا نیاکان باستانی ما مردگان خود را در برجها دفن میکردند، نه در گورها؟
تاریخ ایراندفن تنها عمل ممنوعه نبود، سوزاندن نیز ممنوع بود. آتش نیز به عنوان یکی از مقدسترین عناصر جهان تلقی میشد، و سوزاندن جسد آن را در معرض ناپاکی قرار میداد. به همین دلیل، رسوم جدیدی برای برخورد با مردگان باید توسعه مییافت.
-
درباره زرتشت، دهقانزادهای از شمال غرب ایران
تاریخ ایرانتحلیل خطشناسی الفبای اوستایی نشان میدهد که این خط در زمان ساسانیان اختراع شده است
-
الگویی برای همه جهان
چگونه کوروش بزرگ نخستین سامانه پستی در سراسر یک امپراتوری را ایجاد کرد
تاریخ ایرانسامانه پیامرسانیِ ایرانی که به فرمان کوروش بزرگ شکل گرفت، الگویی برای ارتباطات کارآمد در سرزمینهای پهناور شد و الهامبخش خدمات پستی در دورههای بعدی گردید.
-
از ایران باستان تا عصر فناوری؛ هویت ایرانی چگونه دوام آورده است؟
تاریخ ایرانایرانیان از یک سو ملتی هستند با میراثی بسیار غنی و از سوی دیگر در مرحلهای سرنوشتساز از تاریخ خود قرار دارند. کوشش آنها در دو دهه گذشته در دموکراسیسازی و گسترش مشارکت عمومی دلالت بر این دارد که میخواهند سرنوشت خود را به دست بگیرند و در جهان امروز ایفای نقش کنند. راست این است که برای بازیگری در روند تمدنسازی، نخست باید نسبت به این میراث غنی آگاهی داشت و آن هم به دست نمیآید، مگر به این پرسش که «ایرانی کیست؟»