فقه اسلامی
-
احکام شرعی | تأثیر عدم پرداخت اجاره در صحت نماز
اخبار دینحضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنهای به استفتائی پیرامون «تأثیر عدم پرداخت اجاره در صحت نماز» پاسخ گفتهاند.
-
ناتوانی مکاتب غربی و شرقی در پاسخ به نیازهای وجودی انسان معاصر
اخبار دینبا گذشت سالها از رحلت امام خمینی(ره)، هشدار او درباره ناکامی مکاتب شرقی و غربی در پاسخ به نیازهای مادی، اخلاقی و معنوی انسان، همچنان معتبر است؛ امامی که اسلام را نسخهای جامع برای تحقق عدالت، آزادی و معنویت معرفی کرد.
-
رویکردی اجتهادی بر جایگاه مردم در حکمرانی از منظر فقه شیعه
اخبار دینکتاب «فقه، مردم و حکمرانی» نوشته «منصور میراحمدی» با رویکردی اجتهادی، جایگاه مردم در حکمرانی را از منظر فقه شیعه بررسی میکند.
-
ژئوپلیتیک تشیع و پیوند فقه و قدرت در قرن دهم هجری چگونه رقم خورد؟
اخبار دینایران صفوی در میان دو قدرت بزرگ زمانه، یعنی امپراتوری عثمانی در غرب و ازبکها در شرق قرار داشت و در این میان، نقش علما در سازماندهی و مشروعیتبخشی به این تحول بسیار مهم بود.
-
گاهی به جایگاه خمس در اقتصاد خانواده در گفتوگو با کارشناسان دینی
پرداخت خمس؛ یک سرمایهگذاری معنوی برای آرامش و برکت خانواده
اخبار دیندر نگاه بسیاری از آموزههای دینی، خمس تنها یک تکلیف مالی نیست بلکه نوعی سرمایهگذاری معنوی به شمار میرود. کارشناسان معتقدند پرداخت خمس میتواند در کنار پاکی مال، به ایجاد نظم اقتصادی و آرامش در زندگی خانوادهها کمک کند.
-
حکم مراجعه زن به پزشک مرد چیست؟
اخبار دینحجتالاسلام والمسلمین فلاحزاده در تبیین حکم شرعی مراجعه به پزشک غیرهمجنس گفت: اگر بیمار بتواند به پزشک همجنس مراجعه کند، مراجعه به غیرهمجنس در مواردی که مستلزم لمس یا نگاه حرام باشد، جایز نیست.
-
روایتی از یک عمر جستوجو در کتابخانههای جهان اسلام برای کتاب الغدیر
مردی که چراغ کتابخانهها را خاموش نمیکرد
اخبار دینداستان نگارش کتاب الغدیر تنها یک پروژه علمی نبود؛ حکایت عالمی است که سالها با دست خالی اما با ارادهای استوار، شهر به شهر و کتابخانه به کتابخانه رفت تا نام امیرالمؤمنین را از لابهلای نسخههای کهن بیرون بکشد.
-
میراثی از نجف برای دلهای سرگشته امروز؛ سلوکی که از ریا دور است
عرفانِ بی ادعا؛ درسهایی از مکتب اخلاقی آیتالله قاضی برای جامعه امروز
اخبار دیندر عصری که معنویت به نمایش و عرفان به ظواهر سطحی تنزل یافته، یاد آیتالله سید علی قاضی طباطبایی، گوهری ناب از سنت اخلاقی حوزه نجف، راهگشای فهمی عمیق از سلوک حقیقی است. سلوکی که در تهذیب نفس، عبادت خالصانه و خدمت بیمنت تنفس میکند.
-
نگاهی معرفتشناختی به فلسفه عبادی و اجتماعی عید الاضحی
قربانی حقیقی کیست؟ از ذبح گوسفند تا ذبح خودخواهی در زندگی روزمره
اخبار دینعید قربان فراتر از یک مناسک سالانه و ذبح ظاهری، دعوتی مستمر برای رهایی انسان از بندهای خودپرستی و پیوند دوباره با حقیقت بندگی است. در این گزارش ابعاد معنوی و اجتماعی این عید بزرگ را در مسیر گذار از منیت به سوی جامعه توحیدی بررسی میکنیم.
-
احکام اذان گفتن در گوش نوزاد و بهترین زمان آن
اخبار دیناز جمله امور استحبابی در اوّلین لحظات تولّد، گفتن اذان در گوش راست و اقامه در گوش چپ نوزاد است.
-
دامی به نام فریب معنوی: چگونه باید خرافات را از سنت اصیل اسلامی تشخیص داد؟
اخبار دیندر اسلام برنامه کامل زندگی بشر از احادیث و کتب فقهی به دست میآید؛ یکی از آداب اسلامی مربوط به نوزاد، غسل دادن اوست که در فقه شیعه بر ولیّ نوزاد مستحب موکد است و وقت آن هنگام ولادت تا یک یا دو روز پس از آن میباشد، نه روز دهم و نه روز چهلم؛ بنابراین انداختن چهل کلید در کاسه غسل و امثال آن خرافه است؛ بلکه آداب صحیح اسلامی برای نوزاد شامل عقیقه، تحنیک با آب فرات و تربت کربلا، تراشیدن موی سر و انتخاب نام نیکو میشود.
-
اختصاصی/بررسی پیامدهای محبت افراطی و بیتوجهی تربیتی از منظر روانشناسی و آموزههای اسلامی با تأکید بر ضرورت ایجاد تعادل در رفتار والدین
وقتی محبت هم خطرناک میشود؛ مراقبت از رابطه در خانواده
اخبار دینتربیت فرزند، حساسترین و اثرگذارترین مسئولیت والدین است؛ مسئولیتی که اگر بر پایه اعتدال و شناخت صحیح نیازهای کودک پیش نرود، ممکن است به جای ساختن آیندهای سالم، زمینهساز آسیبهای عمیق رفتاری و روانی شود. «افراط» در محبت و حمایت، و «تفریط» در توجه و هدایت، دو دام تربیتی هستند که اسلام و روانشناسی هر دو به شدت از آن برحذر داشتهاند. در این گزارش، ابعاد این دو آفت و راهکارهای رسیدن به تعادل بررسی میشود.
-
خواندن نماز آیات چه زمان واجب میشود؟
اخبار دیندر نماز آیات برای هر حادثه غیرعادی آسمانی، ترس شرط نیست و لازم نیست مردم ترسیده باشند؛ به محض وقوع و احساس آن نماز آیات واجب میشود.
-
اختصاصی/ بازخوانی سالروز پایان نگارش تفسیر بزرگ شیعی به قلم شیخ طبرسی؛ اثری که در قرن ششم هجری به الگویی ماندگار در تفسیر قرآن تبدیل شد
مجمعالبیان؛ تفسیری که عقل، روایت و ادبیات را در کنار هم نشاند
اخبار دینبیستویکم ذیقعده سال ۵۳۶ هجری قمری، نقطه پایانی بر یکی از مهمترین آثار تفسیری جهان اسلام گذاشته شد؛ تفسیری که قرنها بعد همچنان در حوزههای علمی و محافل قرآنی مورد مراجعه است. «مجمعالبیان فی تفسیر القرآن» اثر ماندگار شیخ فضل بن حسن طبرسی، از برجستهترین تفاسیر شیعه به شمار میرود؛ تفسیری که با ترکیب دقیق مباحث ادبی، روایی، فقهی و کلامی، الگویی تازه در روش تفسیر قرآن ارائه کرد و بر بسیاری از مفسران پس از خود اثر گذاشت.
-
اختصاصی/ نگاهی به لغو امتیاز تنباکو در پرتو قیام مرجعیت و بررسی ابعاد جنبش تنباکو و نقش مرجعیت شیعه در شکستن انحصار استعماری
فتوایی که کمر استعمار را شکست!
اخبار دینجنبش تحریم تنباکو در دوران قاجار، فراتر از یک مخالفت اقتصادی، نخستین رویارویی فراگیر ملت ایران با نفوذ استعمار و استبداد با هدایت مرجعیت دینی بود. فتوای میرزای شیرازی، نقطه عطفی در تاریخ معاصر ایران است که قدرتِ نرمِ نهاد روحانیت را در برابر قراردادهای ننگینِ بیگانه به اثبات رساند و مسیر بیداری اسلامی را هموار کرد.
-
اختصاصی/ بررسی مفهوم تفرقه در قرآن و سنت و واکاوی دیدگاه فقهی درباره «وحدت اسلامی» در گفتوگو با پژوهشگران علوم اسلامی
تهدید هویت مذهبی تا بحث فقهی درباره وجوب وحدت
اخبار دینمسئله وحدت و پرهیز از تفرقه همواره یکی از مباحث مهم در اندیشه سیاسی اسلامی بوده است. قرآن کریم مسلمانان را به چنگ زدن به ریسمان الهی و دوری از پراکندگی فراخوانده و بسیاری از عالمان دینی نیز بر ضرورت حفظ انسجام امت اسلامی تأکید کردهاند. اما این پرسش همچنان مطرح است که آیا «وحدت» صرفاً یک توصیه اخلاقی و سیاسی است یا در فقه اسلامی میتوان برای آن حکم شرعی نیز قائل شد؟
-
خرید و فروش اسکناس ریال، حرام است؟/ پاسخ بانک مرکزی را بخوانید
اقتصاد کلانفرقی میان اسکناس نو و کهنه یا ایرانچک درشت و خرد وجود ندارد و هرگونه مبادله ریال با ریال که در آن توازن عددی رعایت نشود، خروج از دایره شرع و ورود به محدوده «ربا» تلقی میگردد.
-
حکم فقه درباره حمله به کشورهای مسلمان میزبان پایگاههای دشمن چیست؟
اخبار دیننشست علمی «بررسی فقهی حکم حمله به کشورهای مسلمان میزبان پایگاههای دشمن» با حضور کارشناسان برگزار میشود.
-
اختصاصی/ بازخوانی سالروز درگذشت فقیهی که حوزه قم را به یکی از مهمترین مراکز علمی تشیع تبدیل کرد
آیتالله شیخ عبدالکریم حائری یزدی؛ معمار حوزه علمیه قم
اخبار دین۱۷ ذی القعده سالروز درگذشت آیتالله شیخ عبدالکریم حائری یزدی، فقیه برجسته شیعه و بنیانگذار حوزه علمیه قم است؛ شخصیتی که در یکی از حساسترین دورههای تاریخ معاصر ایران، با دوراندیشی و تدبیر، حوزهای را پایهگذاری کرد که بعدها به مهمترین مرکز علمی و دینی شیعیان در جهان تبدیل شد.
-
اختصاصی/ آنگاه که فقیهی در دسترس نیست
شیخ صدوق؛ محدثی که در غیاب فقیه، راه دین را روشن کرد
اخبار دینروز بزرگداشت شیخ صدوق فرصتی است برای بازخوانی میراث علمی یکی از بزرگترین محدثان تاریخ تشیع؛ عالمی که در روزگاری پرچالش، با تألیف کتابی با عنوان معنادار «آنگاه که فقیهی در دسترس نیست»، کوشید دین را به زبانی روشن و قابل فهم در اختیار مردم قرار دهد و پیوند جامعه شیعه را با معارف اهلبیت(ع) استوار نگه دارد.
-
واکاوی مفهوم «اوجب واجبات» از نگاه انسانشناسی
انسان ماندن یک ورزش گروهی است / پایان همبستگی دستوری؛ از «وفاداری ایدئولوژیک» تا «همکاری استراتژیک» برای بقا
اخبار اندیشهحکومت برای ایجاد پایداری سیاسی خودش و در عین حال ایجاد فضایی ملی که همگان ایران را خانه واقعی خودشان احساس کنند، راهی جز همکاری با ملت ندارد و هرگز قادر به دفاع پیروزمندانه از ایران بدون همکاری همه مردم نخواهد بود. این همکاری می تواند بدون تعهد به ایدیولوژی رسمی و حاکم عملی شود، چه، همه می دانند لازمه زندگی و آبادی ایران، بقا و امنیت سرزمینی است.
-
ایجاد تعادل اجتماعی یکی از اهداف وجوب زکات است
اخبار دینیک پژوهشگر دینی گفت: قطعاً از بین بردن فقر و ایجاد تعادل اجتماعی از اهداف اصلی پرداخت زکات هستند و برای پرداختکننده آن نیز سبب رشد ایجاد رشد روحی و معنوی میشود.
-
در بخش نخست درس گفتارهای تفسیر سوره وطن مطرح شد
محقق داماد و واکاوی پیوند ایمان و عرق ملی در سیره نبوی/ سوره بلد یا سوره وطن؟ / تبیین تمدنی عشق به خاک از غار ثور تا مدینه
اخبار اندیشهآیت الله سید مصطفی محقق داماد استاد حوزه ودانشگاه در درس گفتارهای خود با عنوان«تفسیر سوره وطن» با نگاهی نو و مبتنی بر معارف قرآن کریم، به مفاهیم وطن دوستی وفرهنگ ملی در پرتو تعالیم اسلامی پرداخته است.
-
دیدگاه فقه شیعه در مورد «جهاد»
اخبار دین«جهاد» سنگ زیربنای اسلام و ستون اصلی این خیمه است و در فقه شیعه بر دو قسم است: «جهاد اکبر» و «جهاد اصغر». «جهاد اکبر» جنگیدن در برابر دشمن درونی یا همان هوی و هوس های سرکش است. «جهاد اصغر» نیز مقاومت و جنگیدن در برابر دشمنان خارجی، دشمنان حقیقت، دشمنان عدالت، فضیلت و دین است.
-
از شبهه تا روشنگری | تقیه، ابزاری برای مدیریت هوشمندانه و نه ترس و انفعال
اخبار دینرهبر انقلاب تقیه را نشانه ضعف نمیدانند، بلکه آن را روشی فعال و هوشمندانه برای حفظ ایمان و پیشبرد اهداف در میدان سیاست و مبارزه معرفی کردهاند.
-
فقه عزت، فقیه غرور و غیرت ملی-دینی
اخبار دینرهبر شهید و کبیر انقلاب اسلامی به عنوان یک فقیه و مجتهد، نقش مهمی در اعتلا و تقویت هویت ملی و دینی ایرانیان داشتهاند.
-
فتوای آیتالله سیستانی درباره حمایت مردمی از ایران
اخبار دینآیتالله سیستانی در پاسخ به یک استفتاء مبنی بر تعیین حکم حضور در میادین و مساجد برای مقابله با تخریب گران و نامید کردن دشمن و همچنین پیشگیری از آشوب و هرج و مرج در شرایط کنونی تاکید کرد: با این فرض حضور در میادین واجب کفایی است.
-
رهبر در بزنگاهها نسبت میان آرمان و واقعیت متغیر زمانه را مشخص میکند
اخبار دینرهبر باید در حوزههای فقه سیاسی، فقه اقتصاد، فقه روابط بینالملل و فقه جزا صاحبنظر باشد تا بتواند در بزنگاههای تاریخی، نسبت میان آرمانهای دینی و واقعیتهای متغیر زمانه را درک کند.
-
چرا برای پژوهش های تاریخی نهاد دانشگاه مهم است؟
دانشگاه های ایرانی چگونه می توانند با دانشگاه های غربی رقابت کنند؟/ آیا در سنت دانشگاهی ایران تفکر انتقادی وجود دارد؟
اخبار اندیشهاگر بناست محصولات دانشگاهی ما در حوزه های تاریخ و ادبیات و فلسفه و علوم انسانی قابلیت رقابت با نهاد مشابه در غرب را داشته باشد ناچاریم با زبان و فضای نهاد دانشگاه و تفکر تاریخی انتقادی فکر و اندیشه و سخن خود را بیان کنیم و این بدین معناست که باید تفاوت رویکردهای متناسب با دانشگاه و حوزه را هر کدام به خوبی بشناسیم و از همدیگر بازشناسیم.
-
خاطرات علما | محقق به معنی واقعی کلمه
اخبار دینمرحوم آیتالله سیدمحمد محقق داماد (۱۳۲۵–۱۳۸۸ق) فقیه و اصولی برجسته قم بود. او زیر بار مرجعیت نرفت، اما درس فقه و اصولش رکن علمی حوزه بود و شاگردان برجستهای تربیت کرد. دقت علمی و تفهیم کامل مطالب، ویژگی شاخص ایشان بود.