قانون
-
صبح جمعه با قصه‌های وکیل
قاضی دادگاه خطاب به زنی که روبه‌رویش ایستاده بود: بنا به این گواهی فوت، شما مرده‌اید!
جعفرپور، محمدهادیقصه‌ی زنی که برای داشتن یک زندگی معمولی از طایفه‌اش جدا شد ، اما روزگار حتی حق زنده بودن را هم از او گرفت.
-
گذر از تساهل موقت حاکمیت به شناسایی حقوق مدنی؛ آزمون بزرگ همبستگی ملی برای تثبیت آزادی مدنی در ایران
همبستگی بزرگ باروسری‌ها و بی روسری‌ها را در جنگ علیه آمریکا نهادینه کنیم/ خیابان های ایران شاهد آشتی سنت و مدرنیستم در بخش پوشش/از تغافل تا حق
اخبار اندیشهگروه اندیشه: سعید عابدپور، نویسنده و پژوهشگر ساکن سارایوو، در مطلب پیش رو نشان می‌دهد که همزیستی مسالمت‌آمیز زنان با پوشش‌های گوناگون در فضای عمومی ایران ــ که در دل همبستگی ملی در مواجهه با تهدیدهای خارجی شکوفا شده ــ به نقطه عطف شگرفی رسیده است؛ اما ماندگاری این تجربه نیازمند گذار از «تغافل موقت حاکمیت» به «شناسایی رسمیِ حق» است. نویسنده با بهره‌گیری از مفاهیم علوم سیاسی و جامعه‌شناسی، از جمله «اثر گرد آمدن زیر پرچم» و نظریه «ناجنبش‌های اجتماعی» آصف بیات، هشدار می‌دهد که همبستگی‌های ناشی از بحران، در صورت عدم تبدیل به ساختارهای نهادی و قانونی، آسیب‌پذیر و کوتاه‌عمر خواهند بود. عابدپور تأکید می‌کند که پایداری این گشایش اجتماعی در گروِ اصلاح ماده ۶۳۸ قانون مجازات اسلامی، لغو لایحه عفاف و حجاب، پرهیز از قطبی‌سازی جامعه به دو گروه مذهبی و سکولار، و اتکا به هویت فراگیر ملی است. در نهایت او بازگشت به خوانش‌های روادارانه دینی و جایگزینی اجبار پلیسی با کدهای پوشش عرفی را ضامن حفظ سرمایه اجتماعی کشور می داند. این مطلب را در ادامه می خوانید:
-
چگونه جنگ‌های داخلی آغاز می‌شوند: و چگونه می‌توان از آن ها جلوگیری کرد (فصل ششم، قسمت اول)
چگونه ترامپیسم آمریکا را با احتمال جنگ داخلی مواجه کرد؟/تضعیف قانون و تعمیق شدید جناح‌بندی‌های نژادی، مذهبی و جغرافیایی در آمریکا
اخبار اندیشهدر فصل ششم والتر، با واکاوی وقایع ششم ژانویه ۲۰۲۱ و افت شاخص «پولیتی» آمریکا به وضعیت «آنوکراسی»، روند افول دموکراسی در این کشور را بررسی می‌کند. نویسنده نشان می‌دهد تضعیف محدودیت‌های قوه مجریه و تعمیق شدید جناح‌بندی‌های نژادی، مذهبی و جغرافیایی، جامعه آمریکا را به دو قطب متخاصم تبدیل کرده و کشور را در آستانه خطر جنگ داخلی قرار داده است...این دقیقاً همان بدترین کابوس جیمز مدیسون و الکساندر همیلتون بود: تخریب دموکراسی توسط یک جناح، در پی تلاشی بدبینانه و فرصت‌طلبانه برای رسیدن به قدرت.
-
در نشست محمدیه شریف‌موسوی گرگان «چارچوب‌های گذار به جامعه مدنی با تکیه بر تجربه تاریخی ایران و جهان» بررسی شد
روایت محمدی‌گرگانی از «قطب‌نمای جامعه مدنی»؛ ایران نیازمند به «حقیقت توافقی»/ توسعه آمرانه سکولار و مذهبی در ایران شکست خوردند/ هیچ جناحی اکثریت ندارد
اخبار اندیشهمحمد محمدی گرگانی در نشست «قطب‌نمای جامعه مدنی» گفت: دستیابی به توسعه و زیست مسالمت‌آمیز، فرآیندی درازمدت، تدریجی و محصول پرهیز از دگرگونی‌های شتاب‌زده است؛ فرآیندی که با تفکیک سیاست از قضاوت اخلاقی، اصالت‌بخشی به قانون، تقویت طبقه متوسط شهری و تکیه بر حقیقت توافقی محقق می‌شود...درعین حال تعامل با نظام بین الملل به جای تقابل، منافع ملی ایران را بهتر تامین می کند.
-
انتقاد حقوقدانان از توقیف خودروها: «دور دور کردن » در هیچ قانونی جرم‌انگاری نشده
قضاییدادستان محترم تهران با اشاره به رفتارهای پرخطر برخی رانندگان در معابر پایتخت از جمله حرکات مارپیچ، سرعت‌های غیرمتعارف و رانندگی‌های نمایشی در ساعات شب، این اقدامات را تهدیدی جدی برای نظم عمومی و جان شهروندان دانست.
-
اصل ۴۴ قانون اساسی؛ متن، مفهوم و نقش دولت، تعاونی‌ها و بخش خصوصی
نظامیاصل ۴۴ قانون اساسی چارچوب کلی اقتصاد ایران را بر پایه سه بخش دولتی، تعاونی و خصوصی تعریف می‌کند. این اصل درباره حدود فعالیت اقتصادی و مالکیت در هر یک از این بخش‌هاست و حمایت از مالکیت را به رعایت قانون، مصالح عمومی و دیگر اصول قانون اساسی وابسته می‌داند.
-
«مشروطیت»؛ از چالش محدودسازی قدرت تا تقابل میان اصالت‌گرایی و قانون اساسی زنده (قسمت دوم) دانشنامه استفورد
چالش میان اراده نسل های گذشته و نسل های امروز در تفسیر قانون اساسی
اخبار اندیشهچالش بنیادین مشروعیت میان اراده‌ی نسل‌های گذشته و خودحکمرانیِ مستمر نسل‌های امروز را به تصویر می‌کشد.طرفداران قانون اساسیِ زنده مانند استراوس (۲۰۱۰) و والوچوف (۲۰۰۷a) پیشنهاد می‌کنند که تفسیرِ مستمرِ موادِ حقوقِ انتزاعیِ قانون اساسی، فرآیندی بسیار شبیه به فرآیندی است که قضات توسط آن مفاهیمِ به همان اندازه انتزاعیِ کامن‌لا مانند «تقصیر» و «استفاده معقول از زور» را توسعه می‌دهند.
-
زن‌کشی را به اختلافات خانوادگی تقلیل ندهید؛ سکوت درباره زن‌کشی مصداق خشونت نهادی علیه زنان است
آسیب‌هایک پزشک و جامعه‌شناس اظهار کرد: نمایندگانی که حبس مردان به‌خاطر مهریه را یک آسیب اجتماعی قلمداد می‌کنند و فوراً دست به کار تصویب قانون می‌شوند، چرا خون ریخته‌شده زنان قربانی خشونت چرا نمی‌بینند و به آن واکنشی نشان نمی‌دهند؟!
-
۶۲ ساخت‌وساز غیرمجاز در چهاردانگه تخریب شد؛ آزادسازی ۴۵ هزار مترمربع زمین کشاورزی
استان تهراندیوارکشی‌ها، استخرها، آلاچیق‌ها و بناهایی که در اراضی کشاورزی چهاردانگه ایجاد شده بودند، با حکم قضایی تخریب شدند؛ عملیاتی که به گفته مسئولان، به آزادسازی ۴ هکتار و ۵ هزار مترمربع زمین منجر شد.
-
«مشروطیت»؛ از چالش محدودسازی قدرت تا تقابل میان اصالت‌گرایی و قانون اساسی زنده (قسمت اول) دانشنامه استفورد
تناقض بنیادینِ محدودسازیِ حکومت: قانون‌گذاری که خود باید محدود شود!/ آیا قانون اساسی میثاقی منجمد در گذشته است یا موجودی زنده و در حال تکامل؟
اخبار اندیشهاین متن با تکیه بر مدخل دانشنامه استنفورد، مفهوم «مشروطیت» و ضرورتِ مهارِ قانونیِ قدرت حکومت را واکاوی می‌کند. فهم مفهوم مشروطه و مشروطیت با سابقه تاریخی آن در ایران، با تفسیر به رای های غیرعلمی و در جهت تقویت استبداد به عمل آمده، ضرورت فهم عمیق آن را ضروری می سازد. مطلب با طرح پارادوکس خودمحدودسازیِ دولت، میانِ معنای حداقلی و جامعِ مشروطیت تمایز می‌گذارد. سپس با عبور از آرای نظریه‌پردازانی چون هابز و آستین، چالش‌های بنیادینِ میان دو مکتبِ «اصل‌گرایی» (پایبندی به معنای اولیه متن) و «قانون اساسی زنده» (تکامل‌پذیری هنجارها با مقتضیات زمانه) را برای تعیین مرز میان استبداد و دموکراسی به تصویر می‌کشد.
-
رکود جهانی حاکمیت قانون همچنان ادامه دارد؛ رتبه‌ی ایران ۱۲۸ از میان ۱۴۳ کشور/ بهبود «عدالت مدنی بدون تبعیض» در ۵۲ درصد از کشورها از جمله ایران
اخبار اندیشهموسسه «پروژه عدالت جهانی»، رتبه ایران از نظر حاکمیت قانون را ۱۲۸ از میان ۱۴۳ کشور در جهان اعلام کرد. بر اساس این گزارش امتیاز ایران کاهش یافته و در سطح منطقه ای رتبه ی ۹ از ۱۰ را کسب کرده است.
-
استاندار بوشهر خواستار پیگیری مستمر مطالبات مردم از سوی دستگاه‌های اجرایی شد
بوشهراستاندار بوشهر با تأکید بر ضرورت پاسخ‌گویی مسئولانه دستگاه‌های اجرایی، خواستار استفاده از نرم‌افزار «سو» برای ثبت و پیگیری درخواست‌های شهروندان شد و رسیدگی به‌موقع به مشکلات مردم را عاملی مؤثر در افزایش شفافیت و تقویت اعتماد عمومی دانست.
-
مرور زمان جرم فروش مال غیر
حاج محمود عطار، مهدیجرم فروش مال غیر زمانی محقق می گردد که شخصی بدون اجازه و مجوز قانونی، مال متعلق به دیگری را با علم به اینکه مالک آن نیست، به شخص دیگری منتقل کند. یعنی عنصر روانی در این موضوع بسیار حائز اهمیت می باشد و صرف اینکه معامله ای بدون اجازه انجام شده باشد نمی تواند تعقیب کیفری برای مباشر ایجاد کند.
-
صبح جمعه با قصه‌های وکیل
کلاهبرداری مدیرعامل شرکت از کارگرها و راننده‌اش
جعفرپور، محمدهادیوقتی مأموران برای توقیف خانه آمدند، خانواده‌ی پیک موتوری تازه فهمیدند وامی که مدیرعامل شرکت وعده داده بود ،چیزی جز یک فریب و دام برای بالا کشیدن ارثیه‌ی پدری چند خانواده‌ی مستاصل و گرفتار نبوده!!
-
پیامدهای قانونی تصرف بدون اجازه پارکینگ همسایه و ضوابط حقوقی اجاره پارکینگ ساختمان به افراد غیرساکن
قضاییاستفاده از پارکینگ اختصاصی همسایه بدون اجازه، حتی در زمان مسافرت یا غیبت او، می‌تواند زمینه‌ساز اختلافات حقوقی و طرح شکایت شود.
-
فرماندار مرودشت:با قانون‌شکنی‌های بازاری برخورد می‌شود
فارسفرماندار شهرستان مرودشت با انتقاد از سد معبر، استقرار غیرمجاز دستفروشان و بارفروشان و افزایش تخلفات صنفی بر ضرورت برخورد قانونی با متخلفان، تشدید نظارت بر قیمت‌ها و صیانت از حقوق شهروندان تأکید و حمایت کامل فرمانداری از برنامه‌های ساماندهی بازار را اعلام کرد.
-
تأملاتی بر فلسفهٔ حکمرانی و انسداد ساختاری دموکراسی؛ چرا چرخش‌های انتخابی بحران پوپولیسم را حل نمی‌کنند؟
تقویت مجدد پوپولیسم علی رغم باخت جمهوری خواهان/ «تقدیرگرایی بدبینانه» در افول دموکراسی آمریکا/ پیروزی‌های انتخابی مانع از تعلیق قانون اساسی نمی‌شوند
اخبار اندیشهاز منظر فلسفهٔ حکمرانی، لینکر نشان می‌دهد که نخبگان میانه رو دچار «سرگردانی معرفتی» هستند. آنها پیروزی‌های سلبی خود را که ناشی از خستگی مردم از زیاده‌روی راست‌هاست، به عنوان «تأیید ایجابیِ گفتمان لیبرال-میانه رو» تفسیر می‌کنند.
-
بررسی مرز صلاحیت هیئت عمومی دیوان عالی کشور بین صدور رأی وحدت‌رویه و قانون‌گذاری در پرونده خسارت تأخیر تأدیه چک
حاج محمود عطار، پیمانهیئت عمومی دیوان عالی کشور در جلسه ۲۱ مهر ۱۴۰۵ با اکثریت ۷۸ رأی از ۱۲۸ قاضی حاضر، نظر شعبه هفدهم دادگاه تجدیدنظر استان تهران را تأیید کرد. بر پایه این نظر، در چک‌هایی که پنج سال یا بیشتر از تاریخ آنها گذشته است، خسارت تأخیر تأدیه از تاریخ سررسید محاسبه می‌شود. رأی به تبصره الحاقی ۱۳۷۷ مجمع تشخیص مصلحت نظام و رأی وحدت‌رویه شماره ۸۱۲ سال ۱۴۰۰ استناد کرده است.
-
آیا هر چیزی که از دریا بیرون آورده می‌شود ، مال دولت است؟
جعفرپور، محمدهادیماده ۱۵۷ قانون امور گمرکی، مصوب ۱۳۹۰، در خصوص پیدا کردن مال در دریا حکمی صریح دارد. مستند به این مقرره‌ی قانونی اشخاصی که کالایی اعم از داخلی یا خارجی ، از آب‌های سرزمینی و مرزی بیرون می‌آورند ، مکلف هستند آن را به نزدیک‌ترین گمرک تحویل دهند. گمرک نیز موظف است مشخصات کالا را صورت‌جلسه کرده ، آن را در انبار ثبت کند و موضوع را از طریق انتشار آگهی اطلاع‌رسانی کند.
-
فروبستگی تخیل سیاسی، راهِ خروج از بحران‌های مدرن را مسدود کرده است
بحران به فروبستگی تخیل سیاسی و امکان قرارداد اجتماعی نوین منتهی می شود
اخبار اندیشهدر نهایت، به نظر من، در ایران با نوعی دوگانگی و دوقطبی مواجه هستیم. از یک سو، کسانی معتقدند باید با نظام جهانی آشتی کنیم و در آن ادغام شویم؛ از سوی دیگر، گرایش‌هایی وجود دارند که بر تخاصم دائمی با این نظام تأکید می‌کنند و می‌خواهند این مسیر را تا انتها ادامه دهند. پرسش این است که آیا ناچاریم میان این دو گزینه یکی را انتخاب کنیم؟ حقیقت این است که من با بخشی از استدلال‌های طرفداران آشتی با نظام جهانی همدلی دارم. اما ادغام‌شدن در نظام سلطه‌ی جهانی که خود از پیش دچار بحران است، لزوماً تصمیمی عاقلانه نیست.
-
قانون جهش تولید دانش‌بنیان چه حمایتی از صنایع خلاق می‌کند و چرا این حمایت‌ها به نتیجه نمی‌رسند؟
دانش‌های بنیادیبا وجود تصویب قانون جهش تولید دانش‌بنیان، پیش‌بینی حمایت از اشخاص حقیقی فعال در صنایع خلاق و گسترش فهرست محصولات مشمول حمایت، استفاده از ظرفیت‌های قانونی این حوزه همچنان محدود است. اسفندیار اختیاری، معاون توسعه و برنامه‌ریزی معاونت علمی ریاست‌جمهوری، می‌گوید طی چهار سال گذشته تعداد فعالان صنایع خلاقی که از اعتبار مالیاتی استفاده کرده‌اند، به گفته او، صفر یا حداکثر یک تا دو مورد بوده است. در مقابل، فعالان این حوزه معتقدند مشکل تنها به کمبود مطالبه‌گری محدود نمی‌شود و غلبه نگاه فناوری سخت در فرایندهای ارزیابی، دشواری تأیید پروژه‌های خلاق و ضعف سازوکارهای تأمین مالی، مسیر بهره‌مندی از حمایت‌ها را دشوار کرده است؛ موضوعی که یک نماینده مجلس نیز با تأکید بر مشکلات زیرساختی، بازاری و اجرایی صنایع خلاق، خواستار ورود جدی‌تر کمیسیون فرهنگی مجلس به این حوزه شده است.
-
اهمیت اعطای نوبل اقتصاد 2026 به رابرت هال و مایکل وودفورد در تحلیل گاردین و اکونومیک تایمز
دکترین نوبلیست‌های ۲۰۲۶ در مهندسی نرخ بهره و مدیریت تورم/ رفتارهای خانوار ابزار بانک‌های مرکزی/مدل‌های «کینزی نوین» و دگرگونی بنیادهای اقتصاد کلان
اخبار اندیشههال و وودفورد نشان دادند که چگونه می‌توان مدل‌های سنتی را بر اساس نحوه تأثیرگذاریِ جمعیِ خانوارهای فردی و بنگاه‌ها بر اقتصاد از طریق کنش‌هایشان، بازسازی کرد. کارِ هال بر مبنای رفتار آینده‌نگرانه مصرف‌کننده استوار بود، برخلاف قوانین سرانگشتی و مکانیکیِ مورد استفاده توسط کینز که متغیرهای کلیدی مانند تورم، بیکاری و تولید ناخالص داخلی (GDP) را به یکدیگر پیوند می‌دادند.
-
آزادی بیان برای خودی‌ها ؛ وقتی عدالت‌خواهی هم جناحی می‌شود
جعفرپور، محمدهادیوقتی تریبون‌داران ، عدالت را نه به عنوان یک اصل انسانی و جهان‌شمول ، بلکه به عنوانِ ابزاری برای حفظ منافع جناحی خود استفاده می‌کنند، در واقع مفهوم عدالت را ذبح می‌کنند.
-
جان لاک؛ بازخوانی اندیشه فیلسوفی که عصر روشنگری را رقم زد (قسمت چهارم)(دانشنامه استنفورد)
ردّ «حق الهی شاهان»، و کاشتن بذر آزادی مدنی/ پارادوکس بردگی مشروع در برابر استبداد تاج‌وتخت و استعمار/ مفهوم نظریهٔ بردگی لاک در تقابل با استبداد
اخبار اندیشهلاک استدلال خود را علیه امکانِ «خود-برده‌سازی» به سمت توماس هابز نشانه رفته است. هابز توسط معاصرانش به عنوان کسی شناخته می‌شد که تأکید می‌کرد شخص می‌تواند با قرارداد خود را به بردگی درآورد و پادشاه بر اتباع خود سلطه (dominium) دارد...دیوید آرمیتج در مقالهٔ سال ۲۰۰۴ خود با عنوان «جان لاک، کارولینا و دو رساله دربارهٔ حکومت» استدلال می‌کند که لاک درست همان زمانی که مشغول نگارش دو رساله دربارهٔ حکومت بود، در بازنگری قوانین اساسی کارولینا مشارکت داشت. بندِ «هر فردِ آزاد در کارولینا دارای قدرت و مرجعیت مطلقه بر بردگان سیاهپوست خود است» بدون تغییر در سند باقی ماند.
-
نماینده اهواز: چرا استیضاح یک وزیر نباید در دستور کار قرار گیرد؟/ نیکزاد:میکروفن هیچ نماینده‌ای را قطع نمی‌کنیم و اگر قطع شده،بابت اینترنت بوده
مجلسیوسفی با اشاره به موضوع استیضاح وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی اظهار کرد استیضاح یک وزیر بدون دلیل در دستور کار قرار نمی گیرد و از سوی دیگر نباید به گونه‌ای عمل شود که در چنین شرایطی، موضوع معیشت کارگران و بازنشستگان در وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مورد رسیدگی قرار نگیرد.
-
اتباع ایرانی از مصاحبه با رسانه های معاند از نظر وزارت اطلاعات منع شدند
مجلسنمایندگان در نشست علنی امروز سه‌شنبه ۱۴ مهرماه با ماده ۲۲ طرح مقابله با نفوذ بیگانگان با ۱۷۴ رأی موافق،موافقت کردند.
-
یک ماده دیگر طرح جنجالی در مجلس تصویب شد/ مجازات برای ارائه اطلاعات به بیگانگان، بدون مجوز!
مجلسبراساس ماده ۲۰ طرح مذکور، هر کس اطلاعات، گزارش‌ها و داده‌ها یا آمار رسمی منتشرنشده کشور را که به اعتبار شغل، سمت یا مأموریت قانونی خود به آنها دسترسی یافته، بدون اخذ مجوز قبلی از سامانه در اختیار کارگزار بیگانه قرار دهد، به حبس درجه چهار و محرومیت دائم از تصدی شغلی محکوم می‌شود.
-
وصیت‌نامه در فقه اسلامی و قانون چه جایگاهی دارد؟؛ حدود اختیار موصی و حقوق ورثه
اخبار دینوصیت‌نامه در فقه اسلامی و نظام حقوقی، ابزاری برای تعیین تکلیف بخشی از اموال و امور فرد پس از وفات است؛ اما این اختیار حدود مشخصی دارد و نمی‌توان با وصیت، حقوق قانونی ورثه را نادیده گرفت. وصیت تملیکی و عهدی، هر یک احکام و شرایط خاص خود را دارند و مهم‌ترین محدودیت مالی آن، قاعده یک‌سوم ترکه است؛ به این معنا که وصیت نسبت به مازاد بر یک‌سوم، در صورت نبود اجازه ورثه نافذ نخواهد بود. آگاهی از این احکام می‌تواند از بروز اختلافات میان بازماندگان و شکل‌گیری دعاوی حقوقی پس از فوت جلوگیری کند.
-
انتقاد عضو هیئت رئیسه مجلس از قوه مجریه / دولت نباید کشور را در حوزه قانون برنامه در حالت تعلیق نگه دارد
مجلسعضو هیئت رئیسه مجلس گفت: دولت نباید کشور را در حوزه قانون برنامه و مسائل مربوط به آن در حالت تعلیق نگه دارد و باید قانون را در این زمینه اجرا کند و مطابق آن گزارش را نیز به مجلس ارائه کند.
-
فقدان انسجام نظری در نظام کیفری ایران؛ نقدی بر پراکندگی و ناهماهنگی قانون گذاری
حاج محمود عطار، مهدیدرآمد نظام کیفری ایران را دشوار بتوان نظامی «منسجم» نامید. آنچه در نگاه نخست به عنوان تلفیقی هوشمندانه از فقه امامیه و حقوق نوشته ی مدرن جلوه می کند، در بررسی دقیق تر، به مجموعه ای از تناقضات درونی، تورم قانون گذاری، و فقدان یک فلسفه ی کیفری یکپارچه بدل می شود.