به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، استاد تاریخ ایران و اسلام سیدمحمود جوادی به مناسبت "سالروز ازدواج حضرت علی(ع) و حضرت فاطمه(س)" در یادداشتی نوشت: «روز اول ذیالحجه» در تقویم جمهوری اسلامی ایران به مناسبت سالروز ازدوج حضرت علی(ع) و فاطمه(س) روز ازدواج نامگذاری شده است، ازدواجی که برکات آن تا قیامت ادامه دارد.
بنابر روایت ایسنا، با ازدواج دخت گرامی پیامبر (ص) با امیرالمومنین علیه السلام و به دنیا آمدن امام حسن و امام حسین علیهما السلام، اصطلاح «اهل بیت پیامبر(ص)» شکل گرفت و به آن معنی بخشیده شد زیرا این ازدواج به فرموده پیامبر اکرم(ص) به دستور خدا صورت گرفته بود تا بازتاب دهنده نور عصمت و طهارت باشد، و امامت را تکثیر و به آن امتداد بخشد.
با بررسی روایات و منابع معتبر درباره موضوع ازدواج حضرت فاطمه سلام اللهعلیها و امام علی علیهالسلام، به روایات متعددی برمیخوریم که در این روایات به خواستگاری برخی از بزرگان از حضرت فاطمه (س) اشاره میکند اما در نهایت، دختر گرامی پیامبر اکرم (ص) امام علی (ع) را از میان خواستگاران خود برمیگزیند و با آن حضرت ازدواج میکند.
به اعتقاد برخی پژوهشگران، پس از هجرت پیامبر(ص) به مدینه و رهبری جامعه اسلامی، فاطمه (س) به سبب نسبت فرزندی با پیامبر(ص) در میان مسلمانان مورد احترام قرار گرفت و جایگاه والایی یافت. در کنار این مسئله، ابراز محبت پیامبر به فاطمه (س) و ویژگیهای فاطمه (س) در مقایسه با زنان دوره خود موجب شد برخی از مسلمانان به دنبال ازدواج با دختر پیامبر(ص) باشند.
شماری از بزرگان قریش که زودتر از دیگران اسلام آورده بودند یا از قدرت مالی مناسبی برخوردار بودند از فاطمه (س) خواستگاری کردند. ابوبکر، عمر و عبدالرحمن بن عوف از این افراد بودند. همه خواستگاران جواب ردّ از پیامبر (ص) شنیدند. پیامبر (ص) در پاسخ به درخواست آنان میفرمود: «ازدواج فاطمه امری آسمانی است و نیازمند حکم الهی است»، و در مواردی نیز نارضایتی فاطمه (س) از ازدواج با خواستگاران را مطرح میکرد.
برپایه روایتی که در امالی شیخ طوسی از امام علی(ع) نقل شده است، امام علی (ع) از پیامبر (ص)، فاطمه (س) را خواستگاری کرد، پیامبر (ص) نتیجه را به نظر فاطمه (س) موکول کرد. فاطمه (س) در پاسخ پیامبر (ص) سکوت کرد و پیامبر (ص) سکوت فاطمه (س) را دلیل بر رضایتش دانست.
درباره سن فاطمه (س) به هنگام ازدواج اختلافنظر وجود دارد. به گفته سید محسن امین تراجم نگار شیعه، این اختلاف به اختلافنظر درباره تاریخ تولد و نیز تاریخ ازدواج وی برمیگردد. با این حال در برخی منابع سن فاطمه (س) به هنگام ازدواج ۱۸ سال و در برخی دیگر پانزده سال و پنج ماه ذکر شده است. همچنین در کتاب «الاستیعاب» از منابع صحابهنگاری قرن پنجم قمری، سن امام علی(ع) به هنگام ازدواج ۲۱ سال ذکر شده است.
آنچه در ظاهر میشود درباره دلیل بالا بودن سن دختر پیامبر (ص) نسبت به سن دختران آن زمان هنگام ازدواج فهمید، عدم اقدام به موقع امام علی (ع) برای خواستگاری از حضرت فاطمه زهرا (س) - بخاطر حیا و همچنین نداشتن شرایط مناسب برای امر مهم ازدواج - است. البته رد خواستگاران از سوی حضرت زهرا (س) به دلیل کفو نبودن آنها دلیل اصلی این مسئله بود که باید برای همگان آشکار میشد و اینکه همسطح و همسنگ فاطمه دختر پیامبر (ص) کسی نیست جز علی بن ابی طالب علیه السلام، که باید در زمان مناسب برای خواستگاری - یعنی بعد از رد همه خواستگاران - قدم پیش میگذاشت.
در روایت چنین آمده است که پس از خواستگاری امام علی علیهالسلام از حضرت فاطمه سلامالله علیها، جبرئیل بر پیامبر (ص) نازل شد و از او خواست فاطمه (س) را به ازدواج علی (ع) دربیاورد؛ زیرا خدا راضی است که زهرا برای علی و علی برای زهرا باشد. پس از ازدواج حضرت علی (ع) با فاطمه (س)، برخی از مهاجران که پیشتر از فاطمه (س) خواستگاری کرده بودند، از پیامبر (ص) گلایه کردند، و پیامبر(ص) در پاسخ آنها بر منبر رفت و خطبهای خواند و گفت: خداوند به من دستور داده است که فاطمه را به عقد علی درآورم و این کار را انجام دادم.
بنابر نقل شیخ طوسی در کتاب امالی، امام علی (ع) به فرمان پیامبر(ص) زره خود را فروخت. پیامبر(ص) مقداری از پول آن را به بلال حبشی داد تا برای فاطمه عطر تهیه کند. سپس باقیمانده آن را برای تهیه وسائل مورد نیاز زندگی، به ابوبکر داد که به همراهی عمار بن یاسر و چند تن از صحابه جهیزیه را تهیه کنند و آنها نیز زیر نظر ابوبکر، آنچه را لازم بود، خریداری کردند. ازجمله موارد جهیزیه حضرت فاطمه، پیراهنی بود که حضرت زهرا شب عروسی خود در پی تقاضای زنی مستمند، به او بخشید و خود به لباسی مستعمل اکتفا کرد.
برخی کتابها گزارش کردهاند که حضرت علی(ع) پس از عقد، حیا داشت از پیامبر (ص) بخواهد که همسرش را به خانه خود ببرد. برای پیامبر (ص) نیز شایسته نبود که پیش از درخواست علی(ع) این مسئله را مطرح کند. همین سبب شد مدتی از عقد بگذرد و این فاصله را حتی تا چند ماه نیز برشمردهاند. در نهایت عقیل علت را از برادرش علی(ع) جویا شد و پس از اطلاع از حیای علی(ع)، با او همراه شد تا موضوع را با پیامبر (ص) مطرح کنند. امایمن از موضوع خبردار شد و پیشنهاد داد به نزد پیامبر (ص) نروند، بلکه با امسلمه مطرح کنند. امسلمه پس از اطلاع، به همراه دیگر همسران پیامبر نزد پیامبر(ص) رفتند و با او سخن گفتند. پیامبر (ص) پس از اطلاع از علت درخواست نکردن علی(ع)، او را به نزد خود فراخواند و به او وعده عروسی داد و از او خواست منزلی برای فاطمه (س) آماده کند. برخی عالمان نقلهای دیگری پیرامون نحوه درخواست علی (ع) از پیامبر(ص) برای بردن فاطمه (س) به خانه خود، ذکر کردهاند.
ابن سعد مورخ قرن سوم قمری، از امام باقر(ع) نقل کرده که امام علی (ع) پس از ازدواج با فاطمه (س)، خانهای را که کمی از خانه پیامبر دور بود، آماده کرد. پیامبر (ص) به آنها گفت میخواهد دخترش نزدیک خانه خودش ساکن شود. فاطمه (س) از پیامبر (ص) خواست با حارثه بن نُعمان صحبت کند تا در خانه او ساکن شوند. حارثه برخی از خانههای خود را به پیامبر داده بود تا با همسرانش در آن زندگی کند. حارثه از این موضوع اطلاع یافت، خانهاش را به پیامبر هدیه داد و گفت که پذیرفتن مال او توسط پیامبر (ص)، محبوبتر از نپذیرفتن ایشان است.
در آن خانه بود که علی (ع) و فاطمه (س) زندگی مشترک خود را آغاز و به مدت قریب به ۱۰ سال و یا کمتر، کنار یکدیگر زندگی کردند. خداوند در این مدت فرزندانی به آنها عطا نمود تا با به دنیا آمدن حسن و حسین علیهماالسلام، «اهل کساء» تکمیل شود و نور عصمت در آن خانه دوچندان گردد.
نظر شما