۳۰ نفر
۲۷ بهمن ۱۳۹۸ - ۰۸:۳۸
سفر به سرزمین اباضیان

گزارش سفری پنج روزه به یک سرزمین کهن

نزدیک به بیش از دو دهه پیش ، آن هنگام که به عمره رمضانیه مشرف بودم، شبی را به دعوت از سوی شیخ جمیل جلالی که مطوًف ملکی بوده وعهده دار طواف پادشاهان و رؤسای جمهور وشخصیت های برجسته سیاسی واجتماعی کشورهای اسلامی بود ، واغلب شخصیتهای یاد شده در طول نیم قرن گذشته را وی هنگام تشرفشان به حجً یا عمره طواف داده وخاطرات فراوانی را در این راستا در ذهن خویش انباشته داشت ، بر سر سفره افطار او در مسجد الحرام ، وپس از نماز مغرب حاضر شدم. میزبان ما در آن شب علاوه بر اینجانب ، میهمان دیگری را را بر سفره افطار داشت که نام او شیخ احمد بن حمد الخلیلی بود. مراسم معارفه میان ما دو نفر از سوی شیخ جمیل جلالی صورت پذیرفت ودر این هنگام بود که متوجه شدم در برابر مفتی اعظم کشور عمان ، که خود را أباضی می نامند ، قرار دارم. در آن هنگام او شش دهه از عمر خویش را پشت سر نهاده واز شخصیت والایی برخوردار بود. تواضع وفروتنی او ، همراه با خوشرویی او به من اجازه داد که اطلاعاتی از اعتقادات أباضیان را بدست آورم وبیاد دارم از آنجا که چنین شهرت داشته ودارد که أباضیان ، همان گروه خوارج بشمار آمده ودیدگاههای تند تاریخی نسبت به أمیر المومنین علی ع را دارند ، از این رو به خود اجازه داده ودر این راستا از مفتی أباضیان پرسشهایی را نمودم که ایشان توضیحات گسترده ای را در باره دیدگاه أباضیان به من داده وتاکید نمود که خوارج به معنای کلمه ، دیگر در عمان وجود نداشته وآن گونه تفکر از میان رخت بربسته است که این اطلاعات موجب خوشحالی ودر ضمن شگفتی من شده ودو جلسه دیگر با این شخصیت در مسجد الحرام در شبهای بعد دیدار نمودم .

وی متولد زنگبار در سال ١٩٤٢ میلادی می باشد که نیای او قاضی القضات زمان خود بوده واز خاندان علم و سرشناسان ولایت « بهلا » از استان داخلیه در عمان بشمار می آید. شیخ خلیلی فردی دارای تحصیلات فقهی وحوزوی در مذهب اباضیه بوده وکتابهای متعددی را به نگارش در آورده است که در این میان « جواهر التفسیر »  وی از شهرت خاصی برخوردار است.

دوره « تفسیر جواهر » را برای اینجانب به همراه کتابهای « الاجتهاد » ونیز « الفتاوی » را پس از مراجعتم به ایران ،ارسال نمود. وی مرا به عمان دعوت نمود لیکن سالها از این زمان سپری شد و شرایط سفر به این دیار برایم حاصل نگردید. تا اینکه در این سه سال گذشته با انتخاب حجة الاسلام والمسلمین نوری شاهرودی به عنوان سفیر جمهوری اسلامی ایران در عمان ، نام این کشور مجددا در ذهن بنده وبسیاری از ایرانیان ونیز شخصیتهای فرهنگی ، اقتصادی وجز اینها برجسته گردید واز آنجا که جناب آقای نوری شاهرودی با تلاشهای خود در این سه سال ، همواره همچون دیگر ماموریت هایشان  ، برای کشور ونظام جمهوری اسلامی ایران ، افتخار آفرین بوده است و نام ایشان ، هنوز پس از سالها در میان دولتمردان سعودی وشخصیتهای سرشناس آن ، می درخشد.

بسیاری از تلاشهای مهم ایشان را در دوران عهده داری سفارت  در عربستان از نزدیک شاهد بوده ام .

تردید ندارم که حضور سفیر فعًال و عاقل وبا درایت و دور نگر که از لازمه های یک نماینده ویا به عبارتی سفیر کشور ، در کشور دیگر بشمار می رود ، می تواند گام های مثبت وتوانایی را در پیوند میان دو ملت وکشور ، ایفا نماید  که شایسته است اظهار نمایم که گام ها ، وارتباط ها ، وحسن تدبیر ایشان انکار نشدنی بوده واینجانب در مدت  چند روز سفر خود به کشور عمان ودیدار با شخصیتهای علمی ومذهبی واندیشمندان واساتید دانشگاه از أباضیان ، وسنًی مذهبان وشیعیان ، از نزدیک گام های نزدیک کننده وتاثیر گزار ایشان را دیده و با شخصیتهایی که دیدار می نمودم ، هنگام سخن از ایشان ، ستایش آنان را شنیده واحساس می نمودم که در این راستا شایسته است عنوان نمایم که وجود چنین سفیرانی از جمهوری اسلامی ایران ، موجب مباهات وسر بلندی من وهر ایرانی  بوده ومی باشد.

کشور عمان وسیاست آرام وعاقلانه وبا تدبیر سلطان قابوس ، طی نیم قرن ، این پهنه کوچک را که مساحت آن به اندازه بخشی از کشور پهناور ما بشمار می آید را به صحنه رایزنی ها ووساطت ها در منطقه تبدیل گردانیده است

وسفیران با درایت وهوشمند ، از این فضای آماده برای پیشبرد نیازهای کشور ، ایجاد رابطه هرچه بیشتر صمیمیت، فرصت های تجاری، پزشکی، ارتباطات اجتماعی، سیاسی ونیز مذهبی ، کمال بهره برداری را کرده که نتیجه این فعالیت ها وتلاشهای جناب آقای نوری شاهرودی  ، حضور هزاران ایرانی خلاق در صحنه های بازرگانی وپزشکی وجز اینها در این کشور بشمار می آید.

تلاش ها وفعالیتهای موثر سفیر جمهوری اسلامی ایران از سویی ، وزمینه های مساعد وسیاست آرام وعاقلانه وبا ثبات سردمداران کشور عمان ،  موجب آن گردیده است که روزانه یک ویا دو پرواز مستقیم ایرانی وعمانی ، به تهران وشیراز وبالعکس وجود داشته باشد که تمام این تحولات ، نشاندهنده فعالیت حرفه های مختلف در کشور میزبان ، یعنی کشور عمان است وآگاهان متوجه می گردند که سهم بسزا ووالایی در این راستا را ، نقش سفیر به عهده دارد که خوشبختانه جناب حجة الاسلام والمسلمین نوری شاهرودی ، با  درایت وبا ویژکیهای اجتماعی وارتباطی وتواضع او  ،

گام به گام به کشور میزبان از سویی ونیز هموطنان عزیز وفعالان بازرگانی وپزشکی و...  خدمات گسترده ای وزمینه های فعالیت ملایم وسالمی را بوجود آورده است. .

شایسته است در اینجا اشاره نمایم ، که وزارت امور خارجه از چهره های برجسته وکاردان وبا تجربه ای همچون جناب آقای نوری ودیگر سفیران قدرتمند وکاردان ما که در جای جای این گیتی با شرایطی سخت که از سوی دشمن برای کشور ایران بوجود آورده اند ، دست از تلاش وفعالیت برنداشته ودر این راستا به موفقیت های چشمگیری دست یافته اند . کمال بهره برداری را کرده وحضورشان  را در منطقه ، ودر مراکز ماموریتشان پررنگ تر نماید،  که در این شرایط حساس، ما ومنطقه نیازمند به کاردانان،ومتخصصان وتجربه دارانی همچون این تلاشگران خارج از کشور ، بیش از هر دوران دیگر داشته وداریم.

به هر تقدیر در بامداد روز شنبه ۱۹ بهمن ماه ۱۳۹۸ در سفری پنج روزه به این سرزمین کهن که با تاریخی کهن آمیخته است ، گام نهادم.

اینجانب در طول این دو دهه ، دست به سفرهای فراوان وکشورهای گوناگون زده ام ، لیکن ویژگیهایی را در این سفر وکشور ، از نزدیک مشاهده کرده واحساس نمودم که قاطعانه باید اشاره نمایم ، این خصوصیتها وویژگی ها در کمتر کشوری به ویژه در شرق وخاورمیانه وکشورهای اسلامی وجود داشته ودیده می شود. سیاست آرام وعاقلانه سلطان قابوس در نزدیک به نیم قرن گذشته ، فرهنگ والا وهمزیستی مسالمت آمیز میان مذاهب مورد اعتقاد ساکنین این پهنه از گیتی را آنچنان قدرتمند بوجود آورده است که  جمعیت حدود پنج ملیونی این کشور را که نیمی از ملیت عمانی بوده وپنجاه در صد دیگر آن را افراد مقیم از ملیت های دیگر تشکیل می دهند ،که اغلب ونزدیک به هفتاد در صد آنان را أباضیان بومی ، ،سپس سنًی مذهبان ، وشیعیان که تنها حدود سه درصد جمعیت این کشور را تشکیل داده وخود از سه نژاد لواتی ها ، بحارنه یا بحرینی ها ، وعجْمی یا عَجَمْ ها بشمار می آیند ، همه همچون یک شهروند با حقوق وامتیازات برابر ، وبدون هیچگونه تفاوتی از نظر سیاست دولت وسردمداران آن با زیبایی وهمبستگی شگفت آوری در کنار هم ودست به دست هم ، در پیشبرد اهداف وسیاست های کشور عمان از سویی واز سوی دیگر آزادی کامل در برپایی مراسم ووظائف دینی ومذهبی خود داشته ودارند.

با وجود آنکه شیعیان در عمان از  اقلیت زیادی نسبت به أباضیان وسنًی مذهبان برخوردارند ، لیکن در راس هرم اقتصادی این کشور قرار دارند. بسیاری از آنها دارای طرح های صنعتی، تجاری و اقتصادی بزرگی هستند. برخی از شیعیان نیز در سرمایه گذاری در طرح های بزرگ ملی نیز شرکت دارند، انتخاب وزیر امور تجارت و صنعت از میان شیعیان ، یکی از دلایل نفوذ اقتصادی و صنعتی آنان بشمار می آید.

شیعیان از قدرت های موثر و فعال جامعه عمان در زمینه های بازار، اقتصاد و صنعت محسوب می شوند، علاوه بر آن، شیعیان از جمله گروه های فرهیخته جامعه عمان هستند که دوست دارند در تمام امور فرهنگی جامعه شرکت کنند و بسیاری از آنها ، برای تکمیل تحصیلات خود به کشورهای آمریکا، انگلستان و برخی از کشورهای اروپایی سفر کرده ، وبا کوله باری از دانش وتجربه ، به عمان بازگشته وبه فعالیت مشغول گردیده اند. گذشته از آن ،مهم تر اینکه شیعیان با دیگر گروه های دینی در برادری و دوستی کامل زندگی می کنند، همچنانکه دیگر مذاهب این کشور از أباضیان که اغلبیت مذهبی این کشور را در اختیار دارند ، وسنًی مذهبان ، وشیعیان ، همه با هم همچون برادر ودوست ویک پیکر ، با زیبایی ودوستی زندگی کرده ، تا آنجا که به ازدواج میان یکدیگر نیز دست زده اند.

اهل تسنن و شیعیان دارای زندگی مسالمت آمیز هستند، و بهترین دلیل آن، کنار هم قرار گرفتن مساجد اهل تسنن و مساجد شیعیان است که هر کدام از آنها هر روز اذان را به شیوه خود ندا می دهند. اینجانب مکرر در حضورم در این مساجد ، شاهد نماز سنی مذهبان در مساجد شیعیان وبالعکس را بودم . صدور فتوای مجوز ازدواج اهل تسنن با شیعیان نیز بهترین دلیل برای دوستی و محبت میان این دو گروه و زندگی مسالمت آمیز  میان آنهاست.

از آنجا که قانون اساسی عمان ، آزادی دینی را برای تمام افراد ساکن عمان ضمانت کرده است، شیعیان هر ساله مراسم شهادت امام حسین(علیه السلام) و یاران و خانواده اش را در مساجد و حسنیه ها بر پا می کنند و دیگر مذاهب همراه با شیعیان در صفوف عزاداری حسینی قرار می گیرند.

هم اینک شیعیان عمان در شهرهای مسقط، باطنه، مطرح، سویق، خابوره، مسندم و صور زندگی می‌کنند ولی بیشتر تمرکز آنان در مسقط و استان ساحلی باطنه است. سه وزیر این کشور و شهردار مسقط نیز، شیعه هستند. مسجد « الرسول الاعظم(ص)» ، یکی از مساجد مهم شیعیان ولواتی های عمان در پایتخت عمان است که مشرف بر اقیانوس هند در شهر « مطرح » که اکنون به پایتخت عمان ، یعنی مسقط پیوسته شده ومحله ای از آن بشمار می آید ، قرار دارد. ازدیگر مساجد مهم شیعیان عمان ، می توان به مسجد «معزً » ، ومسجد « ابراهیم خلیل » إشاره نمود که هریک از جایگاه ویژه خود در پایتخت عمان برخوردار است ، که در بخش های دیگری از سخنم وسفرنامه خود ، بطور گسترده از آنها سخن به میان خواهم آورد.

پایان بخش نخست از سفر به سرزمین اباضیان

کد خبر 1352978

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
2 + 7 =