مذاكرات اسلام آباد

دامی به نام فریب معنوی: چگونه باید خرافات را از سنت اصیل اسلامی تشخیص داد؟

در اسلام برنامه کامل زندگی بشر از احادیث و کتب فقهی به دست می‌آید؛ یکی از آداب اسلامی مربوط به نوزاد، غسل دادن اوست که در فقه شیعه بر ولیّ نوزاد مستحب موکد است و وقت آن هنگام ولادت تا یک یا دو روز پس از آن می‌باشد، نه روز دهم و نه روز چهلم؛ بنابراین انداختن چهل کلید در کاسه غسل و امثال آن خرافه است؛ بلکه آداب صحیح اسلامی برای نوزاد شامل عقیقه، تحنیک با آب فرات و تربت کربلا، تراشیدن موی سر و انتخاب نام نیکو می‌شود.

به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، انسان تشنه معنویت است، اما این عطش گاه در دام خرافات می‌افتد. برخلاف برخی توصیه‌های رایج، غسل نوزاد در اسلام مستحب مؤکد است، اما زمان آن لحظه تولد تا دو روز پس از آن است؛ نه روز دهم و چهلم. انداختن چهل کلید در کاسه غسل نیز هیچ ریشه شرعی ندارد.

بنابر روایت حوزه، در مطلب پیش رو به تشریح این مسائل خواهیم پرداخت:

انسان همواره به دنبال معنویت است؛ این عطش اگر به نحو درست مدیریت نشود سر از نا کجا آباد در می‌آورد؛ چنانچه امروزه کم نیستند افرادی که با دروغ و دغل و ادعاهای واهی، عده‌ای را به سوی مقاصد نامشخصی روانه می‌کنند. یکی از بارزترین نشانه‌های این افراد شیاد، توصیه به ذکرها، دعاها، اعمال و آدابی است که هیچ دلیل و منبعی نداشته است و به عبارتی حاصل اختراعات ذهن خود آنها بوده و خرافه‌ای بیش نیست. این خرافات ممکن است در زمینه کسب و کار، مسائل پزشکی و مسائل خانوادگی باشد، اما شاید بیشترین هجمه، در مورد مسائل خانوادگی بوده است، مثل ارائه توصیه‌های ماورائی یا به ظاهر دینی درباره جذب و کنترل همسر، مشکلات زناشویی، انتخاب همسر، مشکلات منجر به طلاق و یا آدابی مربوط به دوران تولد فرزند!

هر چند برخی آدابی که در دوران تولد معروف شده است مانند برداشتن موی پیشانی نوزاد با خمیر برای باز شدن بخت یا رد کردن او از زیر سینی، و... هیچ سنخیتی با احکام و آداب شرع مقدس اسلام ندارد؛ اما برخی دیگر از این آداب معروف شده مانند غسل نوزاد در روز دهم و روز چهلم، به ظاهر یک عمل شرعی به نظر می‌رسد! اما آیا واقعا در اسلام و مذهب شیعه چنین غسل هایی توصیه شده است؟

اسلام برنامه کامل زندگانی بشر است؛ از دوران شکل گیری جنین تا احکام مردگان؛ این احکام در احادیث و کتب فقهی ذکر شده است؛ در این میان آدابی نیز مخصوص نوزاد تازه متولد شده است؛ یکی از این آداب غسل نوزاد تازه متولد شده است که در کتب فقهی، به این غسل «غسل مولود» گفته می‌شود.

در فقه شیعه، غسل دادن نوزاد تازه متولد شده –بنابر مشهور- بر ولیّ او یا کسی که از طرف ولیّ مأذون است. مستحب موکّد است. در این غسل رعایت شرایط عمومی غسل، همچون نیت و ترتیب لازم است.[۱] بنابراین همانند دیگر غسل‌ها، پس از نیّت، ابتدا باید سر و گردن نوزاد و سپس طرف راست و طرف چپ نوزاد شسته شود.[۲]

وقت غسل مولود، هنگام ولادت نوزاد است؛ اما برخی وقت آن را تا زمانی که عرفاً غسل نوزاد صدق می‌کند، مانند یک یا دو روز پس از ولادت، نیز مستمر دانسته‌اند.[۳]

بنابراین اصل غسل دادن نوزاد یک عمل مستحب موکد است، اما زمان انجام این مستحب نه روز دهم است و نه روز چهلم! بلکه این غسل شرعی در اولین لحظات تولد تا یک تا دو روز پس از تولد می‌تواند انجام بگیرد. همچنین برخی کارهایی که هنگام غسل دادن نوزاد انجام می‌شود مانند انداختن چهل کلید در کاسه غسل و از این قبیل کارها، به هیچ وجه در آداب اسلامی وجود نداشته و خرافه‌ای بیش نیست.

عقیقه (حیوانی که برای نوزاد قربانی می‌شود)، تحنیک (باز کردن کام نوزاد با آب فرات و تربت کربلا)، حلق (تراشیدن کل موی سر نوزاد) و قرار دادن اسم نیکو و ... از جمله آداب اسلامی مربوط به نوزاد است.

پی نوشت

[۱] رک: فرهنگ فقه، ج۵، ص۵۸۱.

[۲] البته طبق فتوای برخی فقهاء مانند آیت الله العظمی سیستانی دام ظلّه، که پس از شستن سر و گردن، شستن تمامی بدن را بدون رعایت ترتیب بین طرف راست و چپ مجزی می‌دانند (هرچند رعایت ترتیب در شستن طرف راست و چپ را بهتر می‌دانند)؛ بنابراین مقلدین آیت الله العظمی سیستانی دام ظلّه می‌توانند در غسل نوزادشان بین طرف راست و چپ نوزاد ترتیب را رعایت نکرده و تمامی بدن نوزاد را بدون رعایت ترتیب غسل دهند.

[۳] رک: فرهنگ فقه، ج۵، ص۵۸۱.

کد مطلب 2221648

برچسب‌ها

خدمات گردشگری

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
3 + 0 =

آخرین اخبار