آزادی های سیاسی و اجتماعی

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵- یادی دوباره از «عقل و سکون در حکمرانی» نوشته شهید علی لاریجانی

اجتهاد در اندیشه ابن‌سینا و علامه طباطبایی

اخبار اندیشهحامد زارع نوشت: «در یک نگاه کلی باید گفت کتاب «عقل و سکون در حکمرانی» نوشته علی لاریجانی رویکردی فلسفی دارد و اگر چه رجوعاتی به متن و نص دینی دارد، اما برخوردار از رویکرد عمومی کلامی، فقهی و مذهبی نیست. روح حاکم بر مطالب کتاب نیز آزادی‌خواهانه است و خبری از چپ‌گرایی دلخواه هواداران اسلام سیاسی در آن نیست. نویسنده نه تنها تلاش کرده انحصار دولت در جامعه را رد کند، بلکه به نقد مارکس در نظریه ارزش اضافی نیز پرداخته و در پی اجتهاد در باب تبیین طبقه متوسط در اندیشه ابن‌سینا و علامه طباطبایی بوده است.

فلسفه گفت و گوی نسل زدی ها قوی تر از نسل گذشته / هنر شنیدن صدای مخالف در نسل زد / به جای ساختن دیوارهایی از پیش‌فرض‌ها، پل‌هایی از سوال بسازیم

اخبار اندیشهبیاییم به جای ساختن دیوارهای بلند از جنس پیش‌فرض‌ها، پل‌هایی از جنس سوال بسازیم. به جای اینکه بپرسیم چطور ممکن است چنین فکری کنی؟ بپرسیم چه تجربه‌ای تو را به این باور رسانده است؟ ...در سرعت سرسام‌آور زندگی دیجیتال، مهارتی به نام گوش دادنِ فعال رو به انقراض است. ما یاد گرفته‌ایم که برای پیروز شدن در بحث‌ها بجنگیم، نه برای فهمیدنِ حقیقت، اما مدارا از لحظه‌ای آغاز می‌شود که ما گاردِ دفاعی خود را پایین بیاوریم و با این پرسش به سراغ مخالف برویم: او چه چیزی می‌بیند که من نمی‌بینم؟

رابطه حیات متقابل "امنیت و آزادی" / امنیت مانند تعادل دوچرخه، در حرکت تامین می شود

اخبار اندیشهامنیت نه به مثابه هدف که به مثابه ابزار است. در این الگو امنیت نه پایان کار که تازه شروع ماجراست. این امنیت نوعی از پایداری را به وجود می آورد که شبیه پایداری دینامیک در فیزیک است؛ مانند دوچرخه ای که تنها در حرکت می تواند پایداری خود را حفظ کند. امنیت دینامیک، امنیتی مبتنی بر تغییر و نه سکون است.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵ - مروری بر کتاب «تاریخ مختصر نئولیبرالیسم»

نئولیبرالیسم: اقتصاد به نفع طبقات بالا / سرنوشت تیره اقشار محروم در برنامه های نئولیبرالیستی

اخبار اندیشهسرانجام هاروی این پاراگراف درخشان کتاب را رقم می‌زند: ولی حقیقت همیشگی در این تاریخ پیچیدۀ نئولیبرال‌سازی ناموزون، گرایش کلی به افزودن نابرابری اجتماعی و قراردادن بدبخت‌ترین عناصر هر جامعه‌ای در معرض بادهای سرد و گزنده‌ محنت و مشقت و سرنوشت تیره‌ منزوی‌شدن بیشتر بوده است. اگرچه چنین روندی با اجرای سیاست‌های اجتماعی در این یا آن کشور بهتر شده، ولی اثرات آن در انتهای دیگر طیف اجتماعی کاملا خیره‌کننده بوده‌اند...بخشی از نبوغ نظریه‌ نئولیبرالی نشان‌دادن نقابی زیبا، آکنده از واژگانی گوش‌نواز همچون آزادی، اختیار، حق انتخاب، حقوق انسان، برای پنهان‌ساختن واقعیات ناخوشایند احیا یا بازسازی قدرت طبقاتی آشکار، در سطح محلی و نیز فراملی، اما به‌ویژه در مراکز مالی عمده‌ سرمایه‌داری جهانی بوده است.

زور، قدرت و دروغ: امریکا ناجی نیست؛ آغازگر جنگ‌ها

اخبار اندیشهساخت روایت دروغین برای مشروعیت‌بخشی به اقدامات نظامی و سیاسی. این تحلیل‌ها نشان می‌دهد که قدرت‌های بزرگ، حتی آن هایی که خود را ضامن دموکراسی و حقوق بشر می‌دانند، اغلب رفتارهایی غیرقانونی، مداخله‌گرایانه و منافع‌محور دارند.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵

شناسایی سانسورچی ها و گروه های فشار در کتاب «درباب آزادی بیان» / آزادی بیان چگونه تهدید می شود؟

اخبار اندیشهکتاب «در باب آزادی بیان» نوشته اندرو دویل، اثری کوتاه و پرنفوذ در ژانر تفسیر سیاسی معاصر است. نویسنده این کتاب اندرو دویل و مترجم آن نیلوفر شاندیز است. این کتاب توسط انتشارات فرمهر منتشر و روانه بازار کتاب شده است.

نگاهی به کتاب «خود بهسازی» اثر ردولف آلرس

مصطفی ملکیان در باره بزرگترین رذیلت چه می گوید؟/ آلرس: عامل بزرگ مشکلات ابتدا خود انسان است/ انسان بدون عشق مغرور باقی می ماند

اخبار اندیشههر جا محوریت من باقی باشد به موجودات دلبستگی دارم و آن موجوداتی که دلبسته من هستند، بناست که ابزار من شوند و در استخدام من باشند و خواسته‌های من را برآورده کنند. اما آن‌جا که عشق واقعی است، من خودم خادمِ معشوق خودم هستم، خودم را در استخدام معشوق خودم درمی‌آورم و خودم را خادم معشوق خودم می‌دانم. 

ظلم افراد را از انسانیت خارج و حیثیت آن‌ها را سلب می‌کند / کتاب آزادی و سرکوب چه می گوید؟

اخبار اندیشهکتاب «آزادی و سرکوب» اثر سیمون وی، مجموعه ای از مقالات این فیلسوف فرانسوی در حوزۀ فلسفه سیاسی با ترجمه بهزاد حسین زاده از سوی نشر نی منتشر شده است.

نگاهی به کتابی از لارنس اسونسن که با دو ترجمه منتشر شده

۲۰۰ معنا از آزادی / از آزادی خیال تا فلسفه آزادی

اخبار اندیشهاسونسن در پی پاسخ به این است که آزادی چیست؟ از چه چیز باید آزاد شد؟ آزادی برای چه؟ «فلسفه آزادی» تلاشی است برای فهم این پرسش که «آزادی چیست؟» پرسشی که در عین بداهت، یکی از گنگ‌ترین، پیچیده‌ترین و بعضاً فریبنده‌ترین واژگان در تاریخ اندیشه است.

نشست ویژه برای کتاب «راه باریک آزادی»

اخبار اندیشهنشست ویژه کتاب «راه باریک آزادی»، نوشته دارون عجم اوغلو و جیمز ای . رابینسون برگزار می شود.

در نشست نابرابری‌های جغرافیایی در ایران از سوی استادان دانشگاه مطرح شد

مدیریتِ "هیئتی" در تهران، زنان، معلولان و فقرا را حذف می کند / منطق سوآوری عدالت شهری را بلعیدی است

اخبار اندیشهنشست علمی - تخصصی «نابرابری‌های جغرافیایی در ایران؛ از تأثیرات اجتماعی تا چالش‌های سیاست‌گذاری» به همت گروه ارزیابی تأثیرات اجتماعی انجمن جامعه‌شناسی ایران و با همکاری دانشگاه خوارزمی در محل دانشکده ادبیات دانشگاه خوارزمی برگزار شد. سخنرانان این نشست دکتر زهرا شمس احسان، دکتر صلاح الدین قادری، دکتر علی دشتی و دکتر جمال رشیدی بودند. دبیری نشست را دکتر مسعود جهانگیری بر عهده داشت.

انتشار کتاب «درس‌هایی دربارۀ آزادی» / آزادی در معرض تهی شدن

اخبار اندیشههدف کتاب درس‌هایی دربارۀ آزادی که از سوی انتشارات نشر نو منتشر شده، ارائۀ تعریفی از آزادی است. اسنایدر با نگاهی تاریخی و تحلیلی نشان می‌دهد که چگونه در عصر فناوری و شبکه‌های اجتماعی و سلطۀ روایت‌های ساختگی، آزادی در معرض تهی‌ شدن از معنا است.

محسن محمودی اندیشه سیاسی نوام چامسکی را بررسی کرد

چپ آمریکایی / چامسکی وجدان‌ بیدار بشریت در عصر ما

اخبار اندیشهچامسکی معتقد است که هر شکل از اقتدار، سلسله‌مراتب و سلطه (چه در خانواده، چه در محل کار، چه در دولت و چه در روابط بین‌الملل) ذاتاً نامشروع است، مگر آنکه بتواند توجیهی عقلانی و اخلاقی برای وجود خود ارائه دهد. اگر نهاد قدرتی نتواند ثابت کند که وجودش برای رفاه و آزادی انسان‌ها ضروری است، باید برچیده شود.

نظریه استاد دانشگاه پرینستون در باره پایان توهم آزادی بیان مطلق / وقتی آزادی بیان دموکراسی را بر باد می‌دهد / حقیقت گمشده بازار ایده های الگوریتمی

اخبار اندیشهتوفکچی می‌گوید اکنون شبکه‌های اجتماعی حتی ایده‌ی قدیمی «بازار ایده‌ها»‌ی جان استوارت میل را هم به کناری رانده است؛ میل معتقد بود حقیقت همیشه در رقابت با باقی ایده‌ها خود را نشان خواهد داد و سرآمد می‌شود، اما گسترش سرسام‌آور و ویروس‌مانندِ اخبار جعلی جایی برای سرآمد شدن حقیقت نگذاشته است.

هشدار جدی زیدآبادی؛ التهاب سیاسی بالاست / خشم عمومی را دامن نزنید

احزاب و شخصیت‌هااحمد زیدآبادی در کانال تلگرامی خود هشدار داده که در روزهای اخیر سطح التهاب سیاسی افزایش یافته و کشور «چند درجه به نقطه جوش نزدیک‌تر» شده است؛ او از تمامی نهادها و کنشگران سیاسی خواسته خونسردی پیشه کنند و از دامن زدن به خشم عمومی خودداری کنند تا امکان تبادل‌نظر حفظ شود.

نقد و بررسی کتاب «عقل و سکون در حکمرانی»

آزادی خواهی علی لاریجانی و نگارش کتابی در رد انحصار دولت / نقشه راه رجل سیاسی در میدان اندیشه و تفکر

اخبار اندیشهعلامه طباطبایی متفکری غیرسیاسی و غیرمدنی است، اما لاریجانی با پیگیری مباحث معطوف به تکامل جامعه در نظریه اسلام، این مفسر قرآن را سنجه‌ای برای ارزیابی اندیشه سیاسی در اسلام قرار می‌دهد و چنان پرده مدعا را بالا می‌گیرد که در انتهای فصل به رئوس فلسفه توسعه از منظر علامه طباطبایی اشاره می‌کند. همین رویکرد را در فصل چهارم و در بررسی حکمرانی مطلوب از دیدگاه مرتضی مطهری توسط نویسنده پیگیری می‌شود.

چگونه استقلال قضایی و بازنگری قانون اساسی به توسعه اقتصادی و گسترش آزادی‌های اساسی کمک می‌کند؟

مقاله ای برای قوه قضاییه و مدیران ارشد و کارشناسان آن / دو بال دفاع از آزادی / استقلال قضایی؛ ستون فقرات آزادی اقتصادی

اخبار اندیشهکاهش استقلال قضایی از سطح ایالات‌متحده به سطح ویتنام (پایین‌ترین سطح)، شاخص امنیت حقوق مالکیت را ۲.۱۹ واحد کاهش می‌دهد، تعداد مراحل راه‌اندازی کسب‌وکار را ۸.۰۶ واحد و مالکیت دولتی بانک‌ها را ۴۲ درصد افزایش می‌دهد. این اثرات حتی با افزودن متغیرهای کنترلی همچنان قوی و معنادار باقی می‌مانند. در زمینه آزادی سیاسی، استقلال قضایی نیز تأثیر مثبت دارد، اما این اثر با افزودن کنترل‌ها کمی ضعیف‌تر می‌شود که نشان‌دهنده تأثیر قوی‌تر آن بر آزادی اقتصادی است.

بازخوانی «علل انحطاط مسلمین»

مطهری در باره دلایل انحطاط مسلمانان چه گفت؟ / ضرورت مبارزه با فقر، جهل و ظلم

اخبار اندیشهکتاب علل انحطاط مسلمین  برگرفته از سخنرانی‌های استاد مطهری طی سال‌های ۱۳۴۲ تا ۱۳۴۷ است و برای درک چالش‌های تاریخی و معاصر جهان اسلام و یافتن راهکارهایی برای آینده، منبعی سودمند می‌شود.

رئیس کل دادگستری استان مازندران خبر داد

آزادی ۱۷۸ زندانی به همت ستاد دیه در مازندران

مازندرانرئیس کل دادگستری مازندران: ۱۷۸ زندانی مازندران امسال به همت ستاد دیه آزاد شدند.

آپارتاید رسانه‌ای، سد راه خبرنگاری انتقادی

اخبار اندیشه«توتال جورنالیزم»  وقتی محقق است که خبرنگاران استقلال، اختیار و امنیت تحقق خبرنگاری داشته و بتوانند از ابتدا تا انتهای زنجیره تولید محتوا را در اختیار داشته باشند. آنچه وظیفه مدیران و سردبیران و دبیران است، سیاست گذاری، آموزش، تمهید شرایط و زیرساخت و حمایت از انتشار حقیقت است. رسانه ای که در آن خبرنگاران عنصر محوری آن نباشند، رسانه ی کاملی نیست.

خود را در معرض استیضاح اجتماعی قرار ندهیم

فاتح، ابوالفضلاین روزها در انبوه پیچیده‌گی های فضای واقعی و مجازی، طرح نابهنگام لایحه موسوم به «مقابله با انتشار محتوای خبری خلاف واقع»، امواج فکری و انتقادی وسیعی را دامن زده است.

واکنش تند رسانه اصولگرا به لایحه مقابله با انتشار محتوای خلاف واقع در فضای مجازی: اول بروید سراغ سیاسیونی که دروغ می بافند، بعدش هم صداوسیما

رسانهآقایان و بزرگواران دولتِ محترم، معاونت محترم حقوقی رئیس‌جمهور و وزارت ارشاد، معنا و برایند لایحه جدیدتان در نهایت این است که در ابعاد متعدد کار را بر اهالی خبر و روزنامه‌نگاران سخت‌تر خواهید کرد و سیاسیون و مقامات فرصت حقیقت‌پروری و روایت‌سازی خواهند یافت. پس همان بهتر جمع کنیم و برویم و شما را هم به خدا بسپاریم.

تحلیل فلسفی «احساسات سیاسی» و اهمیت آن در تحقق عدالت

عشق سیاسی؛ سوخت پنهان دموکراسی پایدار! / دعوت به سیاست عاشقانه / نوسباوم هشدار می‌دهد: دموکراسی فقط قانون نیست، باید دل‌ها را هم فتح کرد!

اخبار اندیشه یکی از مهم‌ترین مفاهیم کتاب نوسبام، «عشق سیاسی» است؛ عشقی که نه احساساتی افراطی، بلکه مبتنی بر احترام متقابل، برابری و همبستگی انسانی است... مولف ما را به‌سوی گونه‌ای از شهروندی سوق می‌دهد که نه‌تنها آگاه، بلکه حساس و همدل است؛ به‌سوی دولتی که نه‌تنها ضامن قانون، بلکه پرورش‌دهنده فضیلت‌های عاطفی است؛ و به‌سوی سیاستی که عشق، همبستگی و شفقت را نه ضعف، بلکه نشانه بلوغ اخلاقی می‌داند.

چرا تونس هم نتونست / از دل دموکراسی تونس، اقتدارگرایی بر آمد / دموکراسی تونسی با قانون اساسی نافرجام؛ طلوعی که غروب کرد

اخبار اندیشهبرخلاف دموکراسی‌های به‌بلوغ‌رسیده‌، فرهنگ حزبی در تونس جا نیفتاده بود و همین به نوبه‌ی خود از دلایل قبضه‌ی قدرت به‌ دست قیس سعید به عنوان رئیس‌جمهور با شعارهای پوپولیستی چون اینکه «رئیس‌جمهور وابسته به هیچ حزبی نیست» شد.

از همین امروز شروع کنید

اخبار اندیشهچیزی که در ابتدا باید روشن شود، این است که قوی و نیرومند بودن با بوروکراسی پیچیده و بزرگ یکی نیست. در همین مدت تهاجم به ایران شاهد بودیم که در میدان آزادی گروه‌های موسیقی بدون بوروکراسی عریض و طویل برای ایران قدرتمند نواختند. آیا نباید میدان آزادی را به عرصه همبستگی و انسجام ملی از رهگذر هنر و موسیقی تبدیل کرد؟ همه را باید دعوت کرد به اندیشیدن، بحث و گفت‌وگو و ارائه برنامه عمل برای تجدید قوا با هدف ساختن ایران نیرومندتر. همین امروز شروع کنید.

چرا امروز به اندیشه های شریعتی نیاز داریم؟

علی شریعتی و نقد جاهلیت مدرن و روشنفکران معاصر / عرفان و آزادی؛ الگوی توسعه برای رهایی انسان / بازگشت به خویشتن و بازیابی هویت در عصر مدرن

اخبار اندیشهگفتمان او بیشتر درباره نو-گشت‌ زمان حال بود تا بازگشت به گذشته. ازاین‌رو، اندیشه‌های او بیشتر مد و امروزی بود تا هوادار گذشته. سرشت اندیشه شریعتی امروزی بود. او به اصول شناخت‌شناسی پدیدارشناسانه بسیار تکیه می‌کرد، به‌همین دلیل، پارادایم بازگشت به خویشتن وی، گفتمان اصلی روشنفکران ایرانی شد و برخلاف نظر عده‌ای، این پارادایم، پارادایم برگشت به گذشته نیست تا بتوان از دل آن سلفی‌گری را ترجمه کرد، بلکه بازگشت به آینده است.

نگاهی به «چهار مقاله درباره آزادی» آیزایا برلین

 آزادی مثبت، آزادی منفی؛ چرا مرزهای آزادی حیاتی است؟ / برلین در گذر تاریخ؛ از هیولاپروری آزادی تا ستایش تکثر

اخبار اندیشهمهم‌ترین سهم برلین در اندیشه سیاسی، تمایز میان دو نوع آزادی است: آزادی منفی و آزادی مثبت. آزادی منفی به معنای نبود موانع و دخالت‌های بیرونی در زندگی فردی است، در حالی که آزادی مثبت به توانایی تحقق اهداف و خواست‌های فردی اشاره دارد. برلین هشدار می‌دهد که تأکید بیش از حد بر آزادی مثبت می‌تواند به توجیه استبداد بینجامد، زیرا دولت‌ها ممکن است به نام «رهایی واقعی» افراد، آزادی آن‌ها را سلب کنند.