آزادی های سیاسی و اجتماعی

مروری بر منظومه فکری فردریک باستیا در پاسداری از حریم آزادی با نگاهی به کتاب «سه رساله»

مداخله‌جویی دولت؛ باستیا مرز میان قانون و سلب آزادی را فاش کرد/پاسدار آزادی در برابر مهندسی اجتماعی؛ پیامدهای مرئی و نامرئی اقتصاد

اخبار اندیشهفردریک باستیا، اندیشمند برجسته فرانسوی، فراتر از یک اقتصاددان، فیلسوف پاسدار آزادی و عاملیت فردی است. منظومه فکری او با کالبدشکافی حقوق طبیعی، ماهیت دولت و پیامدهای مرئی و نامرئی اقتصاد، افقی جدید در فلسفه سیاسی می‌گشاید و خرد عمومی را در برابر مداخله‌جویی‌های حاکمیتی و مهندسی اجتماعی مسلح می‌سازد. از این رو او معتقد است حکومت جعل بزرگی است که به واسطۀ آن همه تلاش می کنند با هزینۀ دیگران زندگی کنند.

بازخوانی کتاب «نبرد طولانی با ایران» اثر بهروز قمری تبریزی در نقد خطاهای شناختی واشنگتن

غرور امپریالیستی آمریکا علیه ایران پویا / راز بقای میراث انقلاب؛ چرا چهار دهه نبرد نابرابر، ایران را تسلیم نکرد؟

اخبار اندیشهتبریزی به این جمع­‌بندی می­‌رسد که ساختار سیاسی آمریکا درک درستی از تحولات داخلی ایران نداشته و ندارد و با تکیه بر باورهای غیر واقعی، از ایران اهریمن­‌سازی کرده و نتیجه معکوس سیاست­‌های اشتباه خود را به چشم دیده است.

دو دهه نوسان در شاخص‌های «آزادی» و «کامیابی» در سنجش شورای آتلانتیک و دموکراسی اکونومیست

درصورت تداوم اصلاحات ایران بالاتر از متوسط جهانی و رقبای خود بود / ایران، عربستان و ترکیه: کدام بهترند؟ / افول آزادی‌ها، رفاه اقتصادی را به مسلخ برد

اخبار اندیشهدرآمد، سلامت، برابری، آموزش و...)  رتبه ۸۸ را در بین ۱۶۴ کشور داراست و متاسفانه در هر دو شاخص از دو کشور رقیب منطقه ای وضعیت نامتناسب تری داریم.  در صورتی که اگر نرخ رشد سال های اولیه ادامه می یافت اکنون هم در شاخص آزادی و هم در شاخص کامیابی چند بعدی هم از متوسط جهان بالاتر بودیم و هم دو کشور عربستان وترکیه را پشت سر گذاشته بودیم.  

گزارش نشست نقد و بررسی کتاب «به جز این سرا، سرایی»

روایت محمد فاضلی از افتادن ایرانیان در «صفِ مهاجرت»/امروز «ماندن» نیاز به توجیه دارد، نه رفتن! / رفتن فرهنگ شده است

اخبار اندیشهنشست نقد و بررسی کتاب «به جز این سرا، سرایی؛ تمنای مهاجرت و زیستن دایمی در وضعیت موقت» نوشته امید آسایش و عبدالمحمد کاظمی‌پور، با حضور کارشناسان به‌ صورت برخط برگزار شد.

سلمان صادقی‌زاده نسبت امنیت و آزادی را بررسی کرد: سکون نظامی یا رهایی مدنی

آشتی امنیت و آزادی ضامن سعادت و شقاوت هر ملتی / امنیت منهای آزادی زندگی منهای زیستن است / پایداری ملتها شبیه دوچرخه‌ای است که فقط در حرکت سقوط نمی‌کند

اخبار اندیشه به‌گفته صادقی‌زاده: «سعادت و شقاوت، نیک‌بختی و شوربختی و در یک کلام، فرازوفرود هر ملتی به این بستگی دارد که چگونه امنیت را با آزادی آشتی دهد و راه را برای پویایی اجتماعی هموار سازد. پاسخ به این پرسش و پرداختن به این دشواره، فلسفه و در همان حال رسالت اصلی این کتاب است.».

در یکصدمین سالگرد تأسیس انتشارات واتیکان مطرح شد

پاپ: جهان امروز به تخیل و خلاقیت نویسندگان نیاز دارد / به خلاقیت نویسندگان برای ایجاد آزادی، اصالت و آرامش نیازمندیم

اخبار اندیشهپاپ لئو چهاردهم در دیدار با نویسندگان از کشورهای مختلف به مناسبت صدمین سالگرد تأسیس انتشارات واتیکان، نویسندگی را کنشی انسانی، حقیقت‌جویانه و مرتبط با خدا توصیف کرد و گفت ادبیات با پرورش همدلی، انسان را به حقیقت و صلح نزدیک‌تر می‌کند.

پایداری جامعه ایرانی و سازوکارهای جبرانی خرد در غیاب ساختارهای کلان

تبیین فراستخواه از شکست نظریه کلان استبدادی بودن جامعه ایرانی/ از «بُنه» تا آخرین سنگر شعر؛ راز بقای ایران در برزخ بی نظمی ها

اخبار اندیشهدر نهصد و چهلمین نشست شب‌های بخارا، کارشناسان با مرور تجربه‌های تاریخی و فرهنگی ایران نشان دادند چگونه شبکه‌های اجتماعی، آیین‌ها و نهادهای مدنی، ستون‌های پنهان بقا و همبستگی در جامعه ایرانی را شکل داده‌اند...فراستخواه با لحنی تحلیلی نسبت به کلان‌روایت‌های تاریخی که غالباً تصویری از شکست و استبداد را بازنمایی می‌کنند، انتقاد کرد و گفت: وقتی تصویر ایران را از دریچه این کلان‌روایت‌ها می‌بینیم، پر از بی‌ثباتی، جنگ و دولت‌هایی است که می‌آمدند و می‌رفتند. اما آن ایرانی که مردم این سرزمین در آن زیسته‌اند، مجموعه‌ای از روایت‌های کوچک بود، نه آن ابرروایت‌های برساخته. بیشتر ساکنان این سرزمین با شادی‌ها و غم‌ها، در میان بی‌نظمی‌ها، نظم‌های خلاقی ایجاد می‌کردند.

نگاهی به «سیاست از منظر آیت‌الله‌العظمی خامنه‌ای مدظله‌العالی»

تفاوت نظریه دولت در اندیشه لیبرال دموکراسی و اقتدارگرایی با تفکر اسلامی / آزادی، عدالت، اصولگرایی و اصلاح طلبی در منظومه سیاسی رهبر شهید

اخبار اندیشهکتاب می‌کوشد نشان دهد که مفاهیمی همچون انتخابات، مشارکت عمومی، مسئولیت‌پذیری دولت، قانون‌گرایی و پاسخ‌گویی، نه مفاهیمی وارداتی، بلکه دارای ریشه‌هایی در اندیشه اسلامی هستند. این رویکرد، تفاوت خود را با الگوهای لیبرال دموکراسی و همچنین حکومت‌های اقتدارگرا برجسته می‌کند و از «مردم‌سالاری دینی» به‌عنوان الگوی متمایز جمهوری اسلامی یاد می‌کند.

شریعتی امروز روی امر مشترک برای همه ایرانیان تاکید می کند

اخبار اندیشهجامعه ی ایران بیش از هر زمان دیگری به گفت‌وگو درباره آزادی، عدالت، امر مشترک و آینده نیاز دارد. اگر میراثی از شریعتی هنوز زنده باشد، همین دعوت به مسئولیت‌پذیری و تعهد ، نقد قدرت و حساسیت نسبت به درد و رنج انسانی است که دارای پوست و گوشت و خون است. مسئله ی امروز ایران دیگر «چگونه انقلاب کنیم؟» نیست؛ بلکه «چگونه جامعه‌ای بسازیم که بتواند آزادانه، عادلانه و بدون بازتولید سلطه با خود و آینده‌اش گفت‌وگو کند؟» این پرسشی است که شریعتی همچنان می‌تواند ما را به اندیشیدن درباره آن فرا بخواند.

سیدعلیرضا بهشتی و بازخوانی تقابل استیگلیتز با نئولیبرالیسم هایک

استیگلیتز علیه راه بردگی نوین هایک / بدون عدالت آزادی بی‌معناست / انحصار آزادی برای طبقه ثروتمند در نئولیبرالیسم هایک

اخبار اندیشهبه‌گفته بهشتی‌شیرازی: کتاب استیگلیتز تا حدود زیادی پاسخی است به کتاب «راه بردگی» هایک، اثری که در آن هایک با بازگشت به معنای دوم از آزادی این مفهوم را در خدمت تبلیغ ایده‌های اقتصادی نوکلاسیک قرار می‌دهد. از نظر استگلیتز بدون عدالت فرصت‌ها منصفانه در جامعه تقسیم نخواهند شد و لذا آزادی معنای منجزی نخواهد یافت.

سالروز بزرگداشت آیت‌الله شهید بهشتی «مساله حل کن نظام»

چرا آیت الله بهشتی را ترور کردند؟ / مانیفست «اجتهاد پویا» و مشی ضد پیش‌داوری در ترازوی فلسفه و اقتصاد/ متفکر امیدساز، میراث امیدآفرین

اخبار اندیشهمدیر مؤسسه مطالعات دین و اقتصاد در ادامه سخنرانی‌اش، توانایی شهید بهشتی در حل مسائل و طراحی راهکارهای مبتنی بر موازین اسلامی را یکی از دلایل اصلی دشمنی جریان‌های معارض با او عنوان کرد. وی با اشاره به اسناد منتشرشده درباره دیدگاه‌های سازمان مجاهدین خلق (منافقین) نسبت به شهید بهشتی گفت: «مجاهدین خلق، شهید بهشتی را «مسأله‌حل‌کن نظام» می‌دانستند و معتقد بودند تا زمانی که او حضور دارد، مسأله‌ای لاینحل باقی نخواهد ماند و همین امر، یکی از دلایل مهمی بود که او را به هدف ترور این سازمان (تروریستی) بدل کرد.»

در مراسم رونمایی از کتاب «نظریه تمدنی امام موسی صدر» بررسی می شود

«کار و تلاش» جوهره تمدن سازی در اندیشه امام موسی صدر / «عدالت» تاریخ‌ساز و «آزادی» بستر بروز استعدادهای انسانی است

اخبار اندیشهدر نشست رونمایی از کتاب نظریه تمدنی امام موسی صدر علاوه بر شریف لکزایی نویسنده کتاب، حورا صدر، حجت الاسلام محمدعلی میرزایی، شیخ غازی حنینه رئیس هیئت امنای جمعیت علمای مسلمان لبنان، لیندا طبوش از لبنان و حجت الاسلام سیدمحمدرضا مرتضوی رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در لبنان حضور دارند.

فصلنامه مطالعات بین‌المللی، بنیاد مطالعات بین‌المللی و گفت‌وگوهای جهانی و خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار می کنند

وبینار «امنیت و آزادی در سایه جنگ»

اخبار اندیشهفصلنامه مطالعات بین‌المللی (ISJ) با همکاری بنیاد مطالعات بین‌المللی و گفت‌وگوهای جهانی و خانه اندیشمندان علوم انسانی وبینار «امنیت و آزادی در سایه جنگ» را برگزار می کنند. 

تفسیر و تحلیل عباس نعیمی جورشری درباره دیوارنویسی های شهری در عصر بحران

وطن خط قرمز ماست؛ معنای دیوارنویسی های جدید چیست؟ / گفت وگوهای متضاد صلح و مقاومت، سازوکار بقای یک ملت/ جامعه چگونه بر گسست ها چسب می زند؟

اخبار اندیشهاز دیدگاه میشل دو سرتو، مردم در فضاهای عمومی از «تاکتیک‌های خرد» برای بقا و معنابخشی استفاده می‌کنند. وقتی فضاهای رسمی و رسانه‌های جمعی محدود یا یک‌صدا می‌شوند، دیوار به بستری برای بیان این تاکتیک‌های متنوع تبدیل می‌شود. یک نوشته مقاومت، در کنار نوشته‌ای که آرزوی صلح دارد، هر دو بخشی از استراتژی‌های مختلف بقا در شرایط دشوار هستند؛ یکی با تأکید بر اراده و نبرد و دیگری با تأکید بر امید به آرامش.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵ - تبیین امیر میرحاج درباره کتاب «آزادی: یک تاریخ سرکش»

آزادی به مثابه سلاح ایدئولوژیک / آزادی در طول تاریخ دچار گسست و تضادهای بنیادین شد

اخبار اندیشهامیر میرحاج گفت: آزادی مفهومی ذاتاً «مبهم» و مورد مناقشه است، زیرا معنای آن در طول تاریخ دچار گسست و تضادهای بنیادین شده است. این ابهام از آنجا ناشی می‌شود که آزادی صرفاً یک آرمان انتزاعی نیست، بلکه یک «سلاح ایدئولوژیک» قدرتمند است که گروه‌های مختلف برای مشروعیت‌بخشی به اهداف سیاسی خود آن را بازتعریف کرده‌اند.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵- یادی دوباره از «عقل و سکون در حکمرانی» نوشته شهید علی لاریجانی

اجتهاد در اندیشه ابن‌سینا و علامه طباطبایی

اخبار اندیشهحامد زارع نوشت: «در یک نگاه کلی باید گفت کتاب «عقل و سکون در حکمرانی» نوشته علی لاریجانی رویکردی فلسفی دارد و اگر چه رجوعاتی به متن و نص دینی دارد، اما برخوردار از رویکرد عمومی کلامی، فقهی و مذهبی نیست. روح حاکم بر مطالب کتاب نیز آزادی‌خواهانه است و خبری از چپ‌گرایی دلخواه هواداران اسلام سیاسی در آن نیست. نویسنده نه تنها تلاش کرده انحصار دولت در جامعه را رد کند، بلکه به نقد مارکس در نظریه ارزش اضافی نیز پرداخته و در پی اجتهاد در باب تبیین طبقه متوسط در اندیشه ابن‌سینا و علامه طباطبایی بوده است.

فلسفه گفت و گوی نسل زدی ها قوی تر از نسل گذشته / هنر شنیدن صدای مخالف در نسل زد / به جای ساختن دیوارهایی از پیش‌فرض‌ها، پل‌هایی از سوال بسازیم

اخبار اندیشهبیاییم به جای ساختن دیوارهای بلند از جنس پیش‌فرض‌ها، پل‌هایی از جنس سوال بسازیم. به جای اینکه بپرسیم چطور ممکن است چنین فکری کنی؟ بپرسیم چه تجربه‌ای تو را به این باور رسانده است؟ ...در سرعت سرسام‌آور زندگی دیجیتال، مهارتی به نام گوش دادنِ فعال رو به انقراض است. ما یاد گرفته‌ایم که برای پیروز شدن در بحث‌ها بجنگیم، نه برای فهمیدنِ حقیقت، اما مدارا از لحظه‌ای آغاز می‌شود که ما گاردِ دفاعی خود را پایین بیاوریم و با این پرسش به سراغ مخالف برویم: او چه چیزی می‌بیند که من نمی‌بینم؟

رابطه حیات متقابل "امنیت و آزادی" / امنیت مانند تعادل دوچرخه، در حرکت تامین می شود

اخبار اندیشهامنیت نه به مثابه هدف که به مثابه ابزار است. در این الگو امنیت نه پایان کار که تازه شروع ماجراست. این امنیت نوعی از پایداری را به وجود می آورد که شبیه پایداری دینامیک در فیزیک است؛ مانند دوچرخه ای که تنها در حرکت می تواند پایداری خود را حفظ کند. امنیت دینامیک، امنیتی مبتنی بر تغییر و نه سکون است.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵ - مروری بر کتاب «تاریخ مختصر نئولیبرالیسم»

نئولیبرالیسم: اقتصاد به نفع طبقات بالا / سرنوشت تیره اقشار محروم در برنامه های نئولیبرالیستی

اخبار اندیشهسرانجام هاروی این پاراگراف درخشان کتاب را رقم می‌زند: ولی حقیقت همیشگی در این تاریخ پیچیدۀ نئولیبرال‌سازی ناموزون، گرایش کلی به افزودن نابرابری اجتماعی و قراردادن بدبخت‌ترین عناصر هر جامعه‌ای در معرض بادهای سرد و گزنده‌ محنت و مشقت و سرنوشت تیره‌ منزوی‌شدن بیشتر بوده است. اگرچه چنین روندی با اجرای سیاست‌های اجتماعی در این یا آن کشور بهتر شده، ولی اثرات آن در انتهای دیگر طیف اجتماعی کاملا خیره‌کننده بوده‌اند...بخشی از نبوغ نظریه‌ نئولیبرالی نشان‌دادن نقابی زیبا، آکنده از واژگانی گوش‌نواز همچون آزادی، اختیار، حق انتخاب، حقوق انسان، برای پنهان‌ساختن واقعیات ناخوشایند احیا یا بازسازی قدرت طبقاتی آشکار، در سطح محلی و نیز فراملی، اما به‌ویژه در مراکز مالی عمده‌ سرمایه‌داری جهانی بوده است.

زور، قدرت و دروغ: امریکا ناجی نیست؛ آغازگر جنگ‌ها

اخبار اندیشهساخت روایت دروغین برای مشروعیت‌بخشی به اقدامات نظامی و سیاسی. این تحلیل‌ها نشان می‌دهد که قدرت‌های بزرگ، حتی آن هایی که خود را ضامن دموکراسی و حقوق بشر می‌دانند، اغلب رفتارهایی غیرقانونی، مداخله‌گرایانه و منافع‌محور دارند.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵

شناسایی سانسورچی ها و گروه های فشار در کتاب «درباب آزادی بیان» / آزادی بیان چگونه تهدید می شود؟

اخبار اندیشهکتاب «در باب آزادی بیان» نوشته اندرو دویل، اثری کوتاه و پرنفوذ در ژانر تفسیر سیاسی معاصر است. نویسنده این کتاب اندرو دویل و مترجم آن نیلوفر شاندیز است. این کتاب توسط انتشارات فرمهر منتشر و روانه بازار کتاب شده است.

نگاهی به کتاب «خود بهسازی» اثر ردولف آلرس

مصطفی ملکیان در باره بزرگترین رذیلت چه می گوید؟/ آلرس: عامل بزرگ مشکلات ابتدا خود انسان است/ انسان بدون عشق مغرور باقی می ماند

اخبار اندیشههر جا محوریت من باقی باشد به موجودات دلبستگی دارم و آن موجوداتی که دلبسته من هستند، بناست که ابزار من شوند و در استخدام من باشند و خواسته‌های من را برآورده کنند. اما آن‌جا که عشق واقعی است، من خودم خادمِ معشوق خودم هستم، خودم را در استخدام معشوق خودم درمی‌آورم و خودم را خادم معشوق خودم می‌دانم. 

ظلم افراد را از انسانیت خارج و حیثیت آن‌ها را سلب می‌کند / کتاب آزادی و سرکوب چه می گوید؟

اخبار اندیشهکتاب «آزادی و سرکوب» اثر سیمون وی، مجموعه ای از مقالات این فیلسوف فرانسوی در حوزۀ فلسفه سیاسی با ترجمه بهزاد حسین زاده از سوی نشر نی منتشر شده است.