قانون اساسی ج.ا.ا دارای ظرفیت های گسترده ای در ارائه راهبرهای لاز م در حوزه سیاست خارجی است.
در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به عنوان کلان ترین و مهمترین قانون کشور برآمده از گفتمان انقلابی - اسلامی ، سیاست خارجی از مقولاتی است که به نحو چشمگیری لحاظ شده است. بهمین خاطر ، اختصاص فصل دهم از قانون اساسی به سیاست خارجی و همچنین اصول دیگری که به نوعی سیاست خارجی را مورد توجه قرار داده، به نحو قابل ملاحظه ای می تواند چارچوب سیاست خارجی و در مواردی ساختار اجرایی و سازوکار رفتاری کارگزاران آن را توضیح دهد.
مقنّنین قانون اساسی با اختصاص فصل دهم این قانون به سیاست خارجی مهر تاییدی بر جایگاه خاص این مقوله در ملاحظات کلان جمهوری اسلامی ایران زده ا ند . چهار اصل 152، 153، 154، 155 در ذیل این فصل بر طیف وسیعی از اهداف، مقاصد و ضوابط سیاست خارجی جمهوری اسلامی تاکید دارد که اصل 152 از همه مهمتر است بنا به این اصل :«سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران بر اساس نفی هر گونه سلطهجویی و سلطهپذیری، حفظ استقلال همه جانبه و تمامیت ارضی کشور، دفاع از حقوق همه مسلمانان و عدم تعهد در برابر قدرتهای سلطهگر و روابط صلحآمیز متقابل با دول غیر محارب استوار است».
اصول مذکور متاثر از ماهیت اعتقادی نظام اسلامی ایران، نشان دهنده خط مشی های جمهوری اسلامی در ارایه ی الگوهای نوین رفتاری در ساختار اجرایی سیاست خارجی می باشد. بنابراین بخش قابل توجهی از مهمترین آرمانها و اهداف اساسی سیاست خارجی نظام جمهوری اسلامی بطور مستقیم در این چهار اصل و اصولی دیگر مانند اصل 9و 10 قانون اساسی آمده است .بنا به اصول مزبور(9،10، 152، 153، 154، 155 )،در دیپلماسی و سیاست خارجی نظام جمهوری اسلامی ایران ،راهبردهای اساسی زیر الزاماً باید مد نظر قرار گرفته و عملی شوند:
1ـ نفی سلطهجویی 2ـ نفی سلطهپذیری 3ـ حفظ استقلال همه جانبه و جلوگیری از نفوذ اجانب4- تلاش در جهت ائتلاف و اتحاد ملل مسلمان و وحدت جهان اسلام و دفاع از حقوق مسلمانان عالم 5ـ ظلم ستیزی و عدالت خواهی و طرد نظام سلطه در جهان و حمایت از مبارزات حق طلبانه مستضعفین6- دفاع از حقوق همه مسلمانان گیتی7- تلاش در جهت تحقق آرمان سعادت کلیه انسانهای جامعه بشری8- ممنوع بودن قراردادهایی که باعث سلطه بیگانه بر کشور میگردد. 9- به رسمیت شناختن استقلال و آزادی و حکومت حق و عدل به عنوان حقوق همه مردم عالم 10- خودداری کامل از هر گونه دخالت در امور داخلی ملل دیگر 11- تفکیکناپذیری آزادی، استقلال و وحدت و تمامیت ارضی کشور 12- تقدّم و ترجیح روابط با کشورهای اسلامی بر کشورهای غیراسلامی 13- عدم تعهد در برابر قدرتهای سلطهگر 14ـ روابط صلحآمیز و حسنه متقابل با دُوَل غیر محارب 15ـ احترام به قراردادها و معاهدات بین المللی 16ـ حل اختلافات بینالمللی از طریق مسالمتآمیز و پذیرش حَکَمیت بر اساس حق و عدل 17ـ تعاون و مشارکت و نقش فعال داشتن در امور بین المللی 18ـ مقابله به مثل در موارد لازم 19- روابط صلح آمیز متقابل با دول غیر محارب20- قبول پناهندگی سیاسی
/2727
نظر شما