تمدن

کنایه رئیس کمیسیون امنیت ملی به روبیو؛ کشوری که تاریخش با قتل‌ عام بومیان آغاز شده، هخامنشیان به عنوان نویسندگان نخستین بیانیه حقوق بشر را متهم می‌کند

مجلسرئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس در واکنش به اظهارات روبیو، نوشت: کشوری که شروع تاریخش با قتل‌عام بومیان بوده و لحظه‌ای از استعمار و خون‌ریزی دست نکشیده، هخامنشیان را که نخستین بیانیه حقوق بشر دنیا را نوشته‌اند، به جنایت متهم می‌کنند!

ولایتی: آقای روبیو! مشکل شما با انقلاب اسلامی نیست/ آنان که فاجعه های هیروشیما، ویتنام، عراق و افغانستان را به وجود آوردند، حق ندارند درس اخلاق بدهند!

احزاب و شخصیت‌هامشاور بین الملل رهبر انقلاب خطاب به وزیر خارج آمریکا بیان کرد: آقای روبیو مشکل شما با انقلاب اسلامی نیست. تمدن ایران قوی و مستقل است.

علم جدید از ارسطو عبور کرد، اما چرا هنوز به او بازمی‌گردیم؟

اخبار دینبیش از دو هزار سال از درگذشت ارسطو می‌گذرد؛ فیلسوفی که جهان علمی امروز بسیاری از نظریه‌هایش را کنار گذاشته، اما همچنان برای فهم منطق، اخلاق، سیاست و چیستی زندگی انسانی به اندیشه‌های او بازمی‌گردد. راز این ماندگاری نه در پاسخ‌های بی‌خطای او، بلکه در شیوه‌ای از اندیشیدن نهفته است که مرزهای دانش را ترسیم کرد و پرسش‌هایی را پیش روی بشر گذاشت که هنوز پایان نیافته‌اند.

تقوا و عدالت بدون رأی مردم کارایی ندارد؛ مردم‌سالاری دینی چگونه معنا می‌شود؟

اخبار دینمشروعیت حکومت در نگاه اسلامی تنها به رأی و خواست مردم محدود نمی‌شود؛ تقوا و عدالت نیز از پایه‌های اساسی حکمرانی به شمار می‌روند. با این حال، این دو مؤلفه بدون پذیرش و همراهی مردم نمی‌توانند به کارآمدی حکومت منجر شوند. بر همین اساس، مردم در نظام سیاسی اسلام یک رکن اساسی‌اند، اما تنها رکن مشروعیت به شمار نمی‌روند.

آنچه درباره آغاز ورود اسلام به ایران می‌دانستیم، درست بود؟ روایت تازه‌ای که تاریخ را بازخوانی می‌کند

اخبار دینپژوهشی تازه با بازخوانی منابع سریانی، یونانی و عربی و همچنین بررسی شواهد باستان‌شناختی و سکه‌های واپسین دوره ساسانی، روایت رایج درباره زمان آغاز ورود اسلام به ایران را مورد بازنگری قرار داده است؛ بر اساس این پژوهش، این روند برخلاف دیدگاه مشهور که آن را به سال ۱۲ق/۶۳۳م نسبت می‌دهد، از زمان پیامبر(ص) و در سال ۷ق/۶۲۸م آغاز شده و جنگ ذی‌قار نیز به‌عنوان نخستین رویارویی اعرابِ پس از اسلام با ایرانیان مطرح شده است.

نجات دختران از مرگ در عصر جاهلیت؛ روایت صعصعة بن ناجیه و پیشینه وَأد

اخبار دین«وَأد»؛ نامی که با یکی از تلخ‌ترین تصاویر دوران جاهلیت گره خورده است؛ اما آیا همه عرب‌ها دختران خود را زنده‌به‌گور می‌کردند؟ روایت‌های تاریخی از ماجرای قیس بن عاصم و دختران بنی‌تمیم تا داستان نجات صدها دختر توسط صعصعة بن ناجیه، تصویری پیچیده‌تر از این پدیده ارائه می‌کنند؛ رفتاری که در بخشی از جامعه عرب پیش از اسلام وجود داشت، اما نمی‌توان آن را رسمی فراگیر و یکسان در میان تمام قبایل دانست.

از مدینه تا قم؛ چگونه حضرت معصومه(س) ایمان را به یک حرکت تاریخی تبدیل کرد؟

اخبار دینهجرت حضرت معصومه(س) تنها سفری برای دیدار با امام رضا(ع) نبود؛ روایتی از ایمانی بود که در بزنگاه تاریخ، سکون را کنار گذاشت و به حرکت، مسئولیت و پذیرش رنج رسید. بانویی که سفرش ناتمام ماند، اما حضورش در قم مسیری تازه برای شکل‌گیری یکی از مهم‌ترین کانون‌های علمی و معنوی تشیع گشود.

امام حسن عسکری(ع) در محاصره سامرا؛ چگونه چراغ امامت خاموش نشد؟

اخبار دینولادت امام حسن عسکری(ع) در روزگاری رقم خورد که فشار و نظارت عباسیان، عرصه را بر امام و شیعیان تنگ کرده بود؛ اما محدودیت نتوانست رسالت او را متوقف کند. امام عسکری(ع) با تربیت انسان‌های آگاه و تقویت بصیرت و مسئولیت‌پذیری، چراغ امامت را در دل یکی از دشوارترین دوره‌های تاریخ تشیع روشن نگه داشت؛ درسی که امروز، در عصر هیاهوی اطلاعات و شایعات، بیش از همیشه قابل تأمل است.

راز یک محفل فکری مرموز در تمدن اسلامی؛ وقتی فلسفه، دین و علم در ۵۲ رساله به هم رسیدند

اخبار دین۵۲ رساله، از ریاضیات و موسیقی تا فلسفه، اخلاق و علوم طبیعی؛ «اخوان‌الصفا» چگونه تلاش کردند میان دین، عقل و دانش پیوند برقرار کنند؟ انتشار متن کامل این اثر کهن، فرصتی برای بازخوانی یکی از رازآلودترین جریان‌های فکری تمدن اسلامی است.

جایگاه زن در تمدن ایرانی ـ اسلامی؛ وقتی ابوریحان بیرونی کتاب نجومش را به یک زن تقدیم کرد

اخبار دیندر میانه روایت‌هایی که تاریخ شرق را سرشار از محدودیت برای زنان تصویر می‌کنند، ماجرای «ریحانه» و ابوریحان بیرونی روایتی متفاوت پیش روی مخاطب می‌گذارد؛ زنی که در قرن چهارم هجری از بزرگ‌ترین دانشمند جهان اسلام خواست کتابی درباره نجوم برایش بنویسد و بیرونی نیز در پاسخ، اثر ارزشمند «التفهیم» را به او تقدیم کرد؛ روایتی که فارغ از اختلاف‌نظر پژوهشگران درباره هویت واقعی ریحانه، پرسش‌های مهمی درباره جایگاه زن و علم‌آموزی زنان در تمدن ایرانی ـ اسلامی مطرح می‌کند.

کتابخانه‌ای که فقط کتابخانه نیست؛ میراثی برای ساخت تمدن اسلامی

اخبار دینکتابخانه آیت‌الله مرعشی نجفی(ره) فقط گنجینه‌ای از کتاب‌های قدیمی نیست؛ روایتی از تلاشی است برای نجات میراث علمی جهان اسلام و تبدیل آن به پشتوانه‌ای برای تمدن‌سازی. عالمی که با نماز و روزه استیجاری، آثاری را از فراموشی و نابودی نجات داد تا تراث اسلامی همچنان در مسیر تولید علم و اندیشه به کار گرفته شود.

گُلوَنی؛ سربندی که از شادی تا سوگ، قصه فرهنگ و هویت لُرها را روایت می‌کند

اخبار دینگُلوَنی فقط یک سربند سنتی نیست؛ رنگ، نقش و حتی شیوه بستن آن، روایتگر بخشی از هویت، باورها و سبک زندگی مردم لُر است؛ پوششی که از نمادهای آزادی و جاودانگی تا نشانه‌های عزت و اصالت قومی را در تار و پود خود حفظ کرده است.

پیامبر اسلام(ص) از نگاه اندیشمندان جهان؛ از «مصلح بزرگ» تا «بنیان‌گذار تمدن»

اخبار دینچه چیزی باعث شده است شخصیت پیامبر اسلام(ص) چهارده قرن پس از ظهور اسلام همچنان مورد توجه مورخان، فیلسوفان، نویسندگان و دین‌پژوهان غیرمسلمان باشد؟ نگاهی به دیدگاه چهره‌هایی چون ویل دورانت، تولستوی، کارلایل، گاندی، گوته و کارن آرمسترانگ نشان می‌دهد که هر یک از زاویه‌ای متفاوت، بر مؤلفه‌هایی همچون توحید، اخلاق، صلح، عدالت، وحدت اجتماعی و نقش تمدنی پیامبر اسلام(ص) تأکید کرده‌اند.

راز ماندگاری یک سنت هزارساله؛وقف چگونه تمدن اسلامی را ساخت؟

اخبار دینوقف را نمی‌توان صرفاً یک کار خیر یا انفاقی مقطعی دانست؛ این سنت، سازوکاری هدفمند برای تبدیل دارایی‌های شخصی به سرمایه‌هایی ماندگار در خدمت جامعه است.

روایت عالمی که برای حفظ میراث مکتوب اسلام، نان شبش را فروخت

اخبار دینکتابخانه آیت‌الله مرعشی نجفی، امروزه بزرگ‌ترین گنجینه نسخ خطی ایران و سومین کتابخانه جهان اسلام است که مأمنی برای حفظ و صیانت از میراث مکتوب تمدن اسلامی محسوب می‌شود.

وقتی اسلام جهان را متحول کرد؛ روایت شگفت‌انگیز دانشمندان از تمدن اسلامی

اخبار دینتمدن اسلامی چگونه در چند قرن به یکی از کانون‌های بزرگ علم، فرهنگ و تمدن جهان تبدیل شد؟ از ریاضیات و پزشکی و شیمی تا فلسفه و هنر، دانشمندان و پژوهشگران بسیاری بر تأثیر گسترده مسلمانان بر تمدن بشری و انتقال دانش به اروپا تأکید کرده‌اند؛ روایتی از روزگار شکوفایی اسلام که هنوز یکی از فصل‌های مهم تاریخ علم و تمدن به شمار می‌رود.

از ایمان تا تمدن؛ قرآن چه چیزی را پایه جامعه اسلامی می‌داند؟

اخبار دینقرآن کریم هدف بعثت پیامبران را تنها دعوت زبانی نمی‌داند؛ بلکه آن را آغاز تحولی بزرگ برای ساختن انسان و جامعه‌ای بر مدار ایمان معرفی می‌کند. جامعه‌ای که در نگاه قرآن، پیش از هر چیز با باور به خدا و پایبندی به راه الهی هویت پیدا می‌کند.

«مسجد شفِتسینگن»؛ قدیمی‌ترین مسجدِ باغی آلمان، نماد گفت‌وگوی تمدن‌ها در قلب اروپا

اخبار دیندر میان باغ‌های باشکوه کاخ شفِتسینگن در ایالت بادن-وورتمبرگ آلمان، بنایی با گنبدی بزرگ و مناره‌هایی بلند بیش از دو قرن است که نگاه هر بازدیدکننده‌ای را به خود جلب می‌کند. «مسجد شفِتسینگن» اگرچه در ظاهر یک مسجد است، اما در اصل نه برای اقامه نماز، بلکه به‌عنوان نمادی از هنر، مدارا و گفت‌وگوی فرهنگی در عصر روشنگری اروپا ساخته شد؛ بنایی که امروز یکی از منحصربه‌فردترین آثار معماری قاره اروپا به شمار می‌رود.

نگاهی ساختاری به یک کنش فردی به نام خنده

استمرار طنز در فرهنگ عمومی نشانگر تسلیم ناپذیری مردم ایران/ انباشت بحران‌ها، خندیدن را برای مردم دشوار کرده

اخبار اندیشهبه نظرم خنده، بیش از آنکه یک ویژگی فردی باشد، یک شاخص اجتماعی است. هرگاه امنیت، امید، اعتماد و امکان پیش‌بینی آینده کاهش یابد، خنده نیز کمرنگ می‌شود. مردم ایران خندیدن را فراموش نکرده‌اند؛ بلکه زیر بار انباشت بحران‌ها، انرژی روانی لازم برای خندیدن را از دست داده‌اند. با این حال، استمرار طنز در فرهنگ عمومی نشان می‌دهد که جامعه هنوز از درون کاملاً تسلیم نشده و می‌کوشد با شوخی، بخشی از رنج خود را مدیریت کند. ایران و ایرانیان پتانسیل های تمدنی بزرگی برای عبور از بحران ها دارند.

چگونه چاووشی‌خوانی به نماد بدرقه و استقبال زائران تبدیل شد؟

اخبار دین«چاووشی‌خوانی» یکی از کهن‌ترین آیین‌های مذهبی و سنتی ما است که برای بدرقه، استقبال و همراهی زائران اماکن مقدس اجرا می‌شود؛ که پیوندی میان جامعه، فرهنگ عامه و باورهای دینی برقرار کرده است.

با تمرکز بر نقش زنان در تمدن ایرانی

دومین کنفرانس بین المللی تمدن ایرانی ـ اسلامی در وین فراخوان مقاله داد

اخبار اندیشهرایزنی فرهنگی ایران در اتریش ( خانه حکمت ایرانیان در وین)، فراخوان رسمی دریافت مقاله برای دومین کنفرانس بین‌المللی تمدن ایرانی ـ اسلامی را با محوریت «نقش زنان در تمدن ایرانی؛ از روزگار باستان تا امروز» منتشر کرد.